ſſemi/cauſa5 dcce-Snitio.milemm op/ppoſi,cauſamde cap.firum,(mini/ulfurispoſitz,polit.qua,ime fl,derataectan/e igni-UiuumJnitio/zam inN citd

comquamiduratlonlun-

d deponuminefidoem inentum0 om/Eemune fl/ſa efl/n quo/umue/s tollßon f/madid!a molitiesinn, hoclex&am pa/tiene,

ANIMADPyVERSI0 85tiente,& exploſa, altera admittatur, ſi uccedat,& in locum primæ ſi ubſtituatur,&una eneruata, alterius uires e een corroborentur.

Eſt tamen diuerſitas in molli tie per argentum uiuum,& per ſulfur, quia mol-lities per ſulfur eſt ceſsiua, mollities uerò per argentum uiuum eſt extenſiua. Ethoc neceſſariò probatur per hoc. quòduidemus corpora multi argenti uiui, mul-tæ extenſionis eſſe, corpora uerò pauci, paucæ. Et ideo iupiter facilius& ſubti-lus extenditur: quàm Saturnus, Saturnus facilius quàm enus, Venus quàmMars, Luna facilius quàm iupiter, Sol uerò quàm Luna ſubtilius.

TAVL AD ANs.

Docuit ſuperius Geber, duplicem eſſe mollitiei metallorum cauſam, ſcilicetargentum uiuum minimè fixum,& ſulfur cremabile, atq; ab igne fugiens. Nuncdocet, quod ſit diſcrimen inter mollitiem quam efficit f ulfur cremabile,& eam,quamparturit argentum uiuum non fixum. Mollities(inquit) quam parit ſulfureſt ceſsiua, illa uerò quam efficit argẽtum uiuum eſt extenſiua, hoc eſt ſulfur permollitiem quam inducit, facit, ut metallum urgenti malleo ceda tʒargẽtum autemuiuum facit, non ſolùm ut cedat metallum, ſed etiam ut facile extendatur,& in tenues bracteas ictu mallei duci poſsit. Quòd autem argentum uiuum,& non ſul-/fur, ſit cauſa extenſionis,& ductilitatis metallorum, inc conſtat. Ea metalla, inquibus maior eſt argẽ. uiui copia, facilius& tenuius ſub malleo extenduntur,&ea, in quibus minor eſt argenti uiui copia, non æquè facile aut tenuiter ducuntur.Igitur colligendum eſt neceſſariò, argentum uiuum eſſe cauſam extenſionis&ductilitatis metallorũ. Quòd autem metalla& facilius& tenuius ſub malleo du-/eantur, quæ maiori abundant argenti uiui copia, hinc patet.lupiter facilius& te/nulus extenditur, quàm Saturnus, Saturnus facilius quàm Venus Venus quàmMars, Luna ſubtilius quàm iupiter, Sol uerò quam Luna ſubtilius. Atqui lupiterargenti uiui copia ſuperat Saturnum, Saturnus Venerem, Venus Martem, Lunaiouem,& Sol ipſam Lunam. Igitur ea metalla facilius& tenuius ſ ub malleo du-cuntur, quæ maiori abundant argentiuiui copia,& quę minori, minus ſunt ducti-lia. Proinde argentum uiuum eſt cauſa extenſionis,& ductilitatis metallorum.

GEBER.

Patetigitur, quòd cauſa indurationis eſt argentum uiuum fixum,& ſulfur fi/

rum, cauſauerò mollitiei eſt oppoſita.TAVLADANs.

Geber quid ex ſuperioribus colli gendum ſit:docet,& ueluti in compendiumredigit. Prim igitur colligit duplicem eſſe cauſam duritiei metallorum ſcilicetagentum uiuum fixum,& ſulfur eadem conditione præditum. Cauſa uerò moòͤl-litiei metallo rum(inquit) eſt oppoſits. Nam cum mollities ſit effectus duritieioppoſitus, horum duorum effectuum oppoſitas neceſſariò eſſe oportet cauſaseffecttices. Proinde cum partim ſulfur fixum, partim arg. uiuum fixum ſit cauſaduritiei metallorum,& ſulfur non fixum ſulfuri fixo,& argentum uiuum mini-me fixum, argento uiuo fixo opponatur, profectò mollities metallorum partimſulfurf non fixo, partim arg. uiuo minimè fixo adſcribenda erit.

G EBER.

Cauſa uerd fuſionis eſt duplex, ſulfur non fixum,& arg. uiuum cuiuſcunq; geaeris. Sed ſulfur non flxum, neceffario eſt cauſa fuſionis fine ignitione. Et mani-keſte uides huius rei experientiam, per proiectionem arſenici ſuper cotporta diffi/lis fuſionis: facit enimea facilis fuſionis,& ſine ignitione.

TAVLADANvs. d

Id eſt, cauſa efficiens liquationem in metallis, eſt partim ſulfur non fixum, par-

an ald. uluum, cuiuſcunq; fuerit conditionis, hoc eſt, ſiue ſit fixum, ſiue expers

fixionis. Sed arg. uiuum à ſulfure non fixo hac ratione diſtinguitut, quòd ſulfur

um perpetusò ſit cauſa liquationis, igtitione carentis, arg. aũt ae ſem-3