628

Summarium Historiae Astronomiae seculo XVI.

torio, qua in re adhuc haeream. Dicam. Quando anomalia Lunae est 0° aut180°, tunc nihilominus potest esse aequatio aliqua, tam addenda quam sub-trahenda, scilicet tunc, quando Luna simul est a Sole vel ejus opposito re-mota 45°. Hic ego putavi, circellum libratorium hos ludos facere, quia ejusaequatio, Tychoni variatio dicta, in hac a Sole distantia est maxima. Sedmanifeste sum deceptus. Nam observationes constantissime testantur, quodhaec aequatio intermenstrua apud anomaliam 0° vel 180° interdum accumu-letur cum variatione, interdum ab ea auferatur, et si memoriae fidendum, in-terdum ex utriusque implexione composita aequatio est 45', interdum 2° 7',non obstante, quod anomalia sit 0° vel 180° et utrinque distantia Lunae aSole, vel ante vel post o °, 45“. Hoc solum igitur rationes physicae a meexcogitatae non faciunt, ut aequationem in anomalia 0° vel 180 u faciant ali-quam praeter variationem. Alias cetera egregie concilio. Primo pro varia-tione dico, inesse in linea, quae per Solem et Terram ducitur, vim intendendimotum Lunae medium, quae vis accrescit Lunae a quadratura venienti admodulum rectae, ex corpore Lunae in lineam diametralem Solis et Terraedemissae perpendiculariter (o). Deinde pro alteratione eccentricitatis sic*), cumdistantiae Lunae a Sole rectilineae circa eccentri longitudines medias incre-menta potissima sumant, tunc quando mediae longitudines sunt in □ Q etapsides in linea © §, incrementa haec sunt majora, Luna fortiter versus Ter-ram vel a Terra movetur in recta linea et sic apogaea a perigaea distantiadiffert multum; itaque aequatio magna in quadraturis**). Contra si lineaapsidum est recta ad lineam © s ' c ut longitudines mediae sint in linea© 5, tunc tardiora sunt incrementa et decrementa rectarum Lunae et Terrae:quare et parva aequatio synodica et non ita magnum discrimen rectarum Q) £in □ ***). Plane quidem contraria sunt ista circello Tychonico ad Terram,quo fit, ut Luna apogaea in cf et qo non fiat tam alta, quam in Q: sed hocnihil me impediret, si in effectu longitudinis penitus idem cum hypothesi Tycho-nica faceret, nam doctrina parallactica Tychonis pulchre mecutn est. Fortasseolim etiam Lunae quatriduanae (hoc est anomaliae 0 U 180°, distantiae a ©45°) consuluero; nam haec physica hypothesis omnibus aliis in locis aequi-parat Tychonicam. Hic Dominus Praetorius etiam illud objecit, si per aequa-tionem epicyclicam corrigatur distantia Q a Q, nondum plane correctam esse.

*) Quando ego loquor de eccentricitate Lunae, non intelligo Ptolemaicam, sedquam ipse et Copernicus epicyclo salvant, quem ego in eccentrum muto, ut Luna hicfiat similis planetis ceteris. Iit nota, Braheus praeter uuicam variationem nullampraeterea aequationem novam constituit, nisi quod in antiquis illis mutavit quantitatesparumper, ut et hypotliesin. Prima enim inaequalitas Ptolemaeo et Copernieo sal-vatur per simplicem epicyclum, qui esset mihi simplex eccentricus, Tychoni per dupli-cem epicyelum, qui est mihi eccentricus cum aequante. Secunda inaequalitas salvaturPtolemaeo per eccentricum, Copernieo per epicyclium amplificatorium, Tychoni peridem epicyclium, tantum ad Terram positum. Tertia inaequalitas falcatae et gibbaedicitur Ptolemaeo prosnevsis epicycli, cujus gratia coactus est Ptolemaeus, epicycliapogaeum facere vagum. Copernieo et Tychoni non fuit opus novis machinis, namsequebatur haec tertia aequatio ex epicyclio illo, quod Braheus ad Terram posuit.Itaque verior Tychonis et Copernici hypothesis epicyclii hujus, quam Ptolemaei hypo-thesis eccentri, quia illa simplicior. Quarta ergo aequatio Tychonis mera est, variatiodicta estque supplementum tertiae.

**) In hoc situ O O O Lima fortiter movetur versus Terram in anomalia 90vel 270. Nam etiam diutius moratur in hoc situ ob variationem.

***) In his sitibus

O

o

Luna debilius movetur versus Terram in anomalia eadem

90 vel 270; nam et citius exit ex his sitibus ob variationem.