554 E P I S

r6iz. hoc saltem dico , nondum omnesscrupulos mihi exemptos esse. Praeci-pue autem locus quidam primi capi-tis geneseos me plane dubium facit,& nisi is, sufficienter mihi fuerit de-claratus, nulla ratione a mea & Ty-chonis opinione discedere potero. Il-lud enim caput plane aliud systemamundanum tradit, quam fert ratioCopernicana. Postea arripis obser-vationes meas in motibus quatuorJovialium circulatorum, quos mo-tus lui squalitate centrum Jovem &per consequens etiam Solem relpi-cere deprehendi : & infers, vel hincfatis constare, id quod nuper etiamClariffimus Vir, Dominus M. Msst-linus, Frsceptor olim tuus, in qua-dam Epistola ad me repetiit, idemqueGalileus in suo nuncio sidereo ma-ximi argumenti loco habet. Atpace tua dixerim, licet Logicus nonsim: videtur tamen mihi plus com-prehendi in conclusione, quam prs-missie habent« Non enim sequitur:Jupiter cum suis asseclis quatuor re-spicit Solem tanquam centrum: Er-go Sol est centrum totius Universi-tatis. Imo ego existimo, hunc mun-dum Jovialem refragari opinioniCopernicanae. Etenim,Doctissime &Eloquentiffime Domine Keplere,vel hoc unicum Rothmannum Ty-choni objicere solitum, scilicet mo-tum tractionis in coelo, ut ex pluri-busEpistolis in libroEpistoIarumTy-chonis patet. Quod igitur inpartent,sive in mundo Jovialircur illud in toto,sive in mundo solari improbemus? Utitajupiter sit quasi alter Sol: & quem-admodum Jupiter est mobilis, quodnegari non potest, & nihilominussiios asseclas quatuor fecum circum-fert, ex naturali concomitantia; (utverbo Tychonis utar.) ita Sol angu-stiffimum circuitum circa terram fa-ciens, excepta Luna, fecum circum-ferat quinque luos satellites& s. Praeterea hae meae observationesnullatenus pugnant cum generalihypothesi Tychonis, prout ipsemet

T O L M

facile intelligere potes, ut cui ea est 1 6 13notissima. Nunc ad reliqua tua-rum literarumresponsurus eram: ve-rum tabellarius jamjam abiturus est,ideoque hic praeter voluntatem mi-hi finiendum est, ut saltem aliquidad te mittam; sed in proximis cae-tera persequar, nisi forsan coram dehis & similibus nostrum studiumconcernentibus conferendi, occasiodabitur. Rumor enim apud nos est,Comitia Noribergam transferendaob pestem Ratisponae grassantem.Quod si fit, brevi, DEO volente, te-cum ero, vel tu mecum hic Onoldi,vel utrumque. His, Optime & Do-ctissime Domine Keplere,vale,&sin-cere mecum age, id quod profectoa me etiam fiet: nunquam nisi hone-stissime de te sensi, faciamque inpo-sterum,utintelligas, te cum homineGermanici candoris rem habere.Dabantur Onoldi die Angußi Annocio 10 c xm.

Hujus mundi Jovialis extrane-us ambitus continet ad minimum88000 milliaria Germanica com-munia, prout in meo Mundo novoJoviali probabiliter conjicio. NonIpernenda certe amplitudo.

Epistola CCCXLIII.

ODO MALCOTIUSJOANNI KEPLERO.

Gnotus licet, deducente me Dn. 1612Scillerio,& viva ipsius voce & hisceliterisDomin.Tuam salutatum venio.Notissima mihi simt opera tua,Dio-ptrice, Nix sexangula, Dissertatiun-cula cum Galilaeo: at prae ceteris opusde stella Martis, quod hisce diebusnactus, iterum atque iterum perlegi,

& quod juvat usque tueri. DEUSbone! quam sublimia & mira in illo la-tent opere: & quam bene, non modode Copernico,sed etiam deTychone& Ptolemaeo, eorumque asteclis me-reris. Sed nihilne novi Domina-ni Tua circa motum illum Solis in

cen-