Buch 
Exercitationes Vitruvianae ...
Seite
186
JPEG-Download
 

1 86 ARCHITECTVRAE

Quod si concavae vallium dimissiones impedient; 1 structura solida vel ar-cuatili ad libramentum aqua: occurratur ; aut fistulis plumbeis, aut cana*libus 2 3 4 * aqua: cursus dirigatur . Verum st altior locus fuerit , unde aquaducitur , aliquanto inferius planitia inflexa libretur ; ut veniens aqua fra-cto impetu lenius decurrat. Aut si longius de monte ducitur sie pius fle-xuosas planities facies . Minori etiam sumptu & utilius tubis fictilibus in-ducitur . Cum a figulo ergo fient ne minus duorum digitorum 3 grossitu-dine corium habeant . Sed ipsi tubuli ex una parte angustiores fiant , utalter in alterum per ordinem vel palmum ingrediantur . Iunctura: autemeorum calce viva oleo subacta illiniantur ; & 4 antequam a capite aquademittatur , favilla per eos cum parvo liquore laxetur , ut si qua vitiatubuli habuerint excludantur. Salubrior 5 enim usus 6 * tubulorum ex ma-teria invenitur : ex plumbo enim cerussa nascitur , qua: corporibus huma-nis nociva est; exemplum autem hujus plumbariorum deformitas 7 prxbet,qui tractando plumbum 8 exsucati sanguine foedo pallore mutantur. Namcum fere omnes exstructas vasorum argenteorum vel ameorum habeantmensas; tamen, propter saporis integritatem, fictilibus vasculis utuntur.Non alienum videtur , etiam s receptacula locis opportunis facere, ut siaquae exhausta: solis ardoribus fuerint, aut venas sitiens terra consumpse-rit, nihilominus de receptaculis aqua ministretur. Canalium vero & tubu-lorum ligneorum facilis & usitata aquae inductio videtur,

VII.

1 ST RVCTVRA SOLIDA VEL ARCVA-TILI J Ita Cod. R. 2. cum depravate, utopinor , Cod. R. i. & Ed. V. habeant ;firuEluram solidam vel arcuatilem .

2 A OVA E CVRSVS ] Consentiunt Codi-ces . Ed. V. aqua liber cursus .

3 CROSSITVDINE ] Ita Codices ; atEd. V. habet crassitudine : alibi etiam ( utArt. XXI. ) legere est in Codicibus, grossi-tudinis , & grojßori; pro quibus Ed. V. prae-fert , crassitudinis , & crajstori ; sed ego Codi-cum lectiones malui retinere; praesertim cumjam noverim , S. Gregorium M. ( qui flo-ruit labente seculo sexto ) non semel usumfuiste voce hac , grossus , teile Carolo duFresne in Gloliario, ad vocem eandem.

4 ANTEQVAM A CAPITE AQVA ]

Cod. R.2. antequam aqua: deelt, a capite.

* enim ] Lubenter , pro enim , repo-

suistem autem , aut particulam aliam trans-

gressioni inservientem. Namque progreditur

noster ad ostendendum , ligneos tubos esteplumbeis salubriores . Particula?, ut compen-diariis notis persaepe scriptae ab describenti-bus amanuensibus, haud raro mutatae sunt.

6 TVBVLORVM EX MATERIA ] Hocest tubulorum ligneorum. Particulam ex in-duxi in textum , nimis suspicans aliquid deesle .

7 praebet 3 Ita Ed.V. Sed Codices,probat .

8 EXSVCATI ] Haec lectio Codicis estR. i. Alter Codex , & Ed. V. habent ex-ficcati.

9 receptacvla } Cod. R. i. accepta-cula . Cod. R. 2. conceptacula. Ed. V. aceta-bula . Plane credidi, receptacula este legen-dum : tum quia Palladius ( Lib. IX. Tit.XI. ) de eadem agens re habet haec : dili-gentis erit aquarum receptacula fabricari :tum quia Auctor ipse noster, post duos ver-sus , subdit C & consentiunt Codices, ac Ed,V. ) de receptaculis aqua ministretur .