I90 T. Livii Lib. IV. Cap. 48. 49*

niurn tranquillae externae res, discordia domi ex agrariislegibus fuit.

XLVIII. Turbatores vulgi erant Spurii Maeciliusquartum et Metilius tertium tribuni plebis, ambo absen.tes creati. Et quum rogationem promulgassent, ut agerex hostibus captus viritim divideretur, magnaeque partisnobilium eo plebiscito publicarentur fortunae; (nec enimferine quicquam agri, ut in urbe alieno solo posita, noaarmis partum erat; nec, quod venisset assignatumve pu.blice esset, praeterquam plebs habebat) atrox plebi Pa-

2 tribusque propositum videbatur certamen : nec tribuni mi-litum, nunc in senatu, nunc in conciliis privatis princi-pum cogendis, viam consilii inveniebant; quum Ap. Clau-dius, nepos ejus, qui decemvir legibus scribendis fuerat,minimus natu ex Patrum concilio, dicitur dixisse, Vetusse ac familiare consilium domo afferre i proavum enimsuum Ap. Claudium ostendisse Patribus viam unam dissol-vendae tribuniciae potestatis per collegarum intercessionem.

3 Facile homines novos auctoritate principum de sententia de-duci, si temporum interdum potius , quam majestatis , me-mor adhibeatur oratio . Pro fortuna illis animos esse. Ubivideant , collegas principes agendae rei gratiam omnem aiplebem praeoccupasse, nec locum in ea relictum sibi ; hauigravate acclinaturos se ad causam senatus , per quam uni.

4 verso ordini cum primoribus se Patrum concilient. Appro-bantibus cunctis, et ante omnes Q. Servilio Prisco, quodnon degenerasset ab stirpe Claudia , collaudante juvenem,negotium datur, ut, quos quisque posset ex collegio tri-bunorum, ad intercessionem pellicerent. Misso senatu,prensantur ab principibus tribuni; suadendo, monendo,pollicendoque gratum id singulis privatim, gratum uni-verso senatui fore, sex ad intercessionem comparavere,

5 Posteroque die quum ex composito relatum ad senatumesset de seditione, quam Maecilius Metiliusque largitionepessimi exempli concirent; eae orationes a primoribusPatrum habitae sunt, ut pro se quisque jam nec consiliumsibi suppetere diceret, nec se ullam opem cernere aliamusquam, praeterquam in tribunicio auxilio. In ejus potesta-tis fidem circumventam rempublicam , tanquam privatum

6 inopem, confugere. Praeclarum ipsis potestatique esse,non ad vexandum senatum discordiamque ordinum mo-vendam plus in tribunatu virium esse, quam ad resisten-dum improbis collegis. Fremitus deinde universi senatusortus, quum ex omnibus partibus curiae tribuni appella-rentur: tum, silentio facto, ii, qui praeparati erant gra-tia principum, quam rogationem a collegis promulgatamsenatus censeat dissolvendae reipublicae esse, ei se inter-

7 cessuros ostendunt. Gratiae intercessoribus ab senatuactae. Latores rogationis, concione advocata, proditores