Buch 
Templum Vaticanum et ipsius origo / dal Cav. Carlo Fontana ; tradotta in lingua Latina da Gio. Gius. Bonnerve de S. Romain
Entstehung
Seite
63
JPEG-Download
 

Lib. II. Caput II. |

gens populorum afstuxus, vt quina cape-rent Deambulacra; in quaternarum medi-tullio, maior, alijs duplo latior, adiecta_,fronti Caufidica, considentis Magistratuslocum adimplebat.

Ha: Moles, quo ad symmetriam, Ortho-gonias Ledes, deambulacris consimiliter, ScScaphis in fronte, pro Simulacris , insigni-tas imitabantur; sicut Capitolina:, ali-equecomplures; Basilica: in minori proceritateduntaxat, ac parietum gracilitate, varioquetrabeationum genere, nec verö in solitis discrepabant Fanorum testudinibus, licet ma-iorem, causisque perlegendis necestariarrL.lucem aucuparentur.

Plurimas, prout ferebat occasio , in Vr-be Basilicas construxere, inter quas Victornouemdenas adnumerauit; pra: coeteris au-tem a£miliam,Portiam,Fuluiamque com-mendauit Plutarchus, Titus Liuius Sem-proniam priedicauit, Africani domus vesti-gijs insidentem,iuxta Velabrum, haud pro-cul a Iani a:de substructam.

Vitruuius Iuliam quoque memorauit,eam scilicet ipsius delineatione, 8 c consilioFanestri, nec Roma: excitatam; vtaitPhi-landcr in Vitruuij Commentis. 9S lon mi-nus , inquit Interpretatus, summam dignita-tem , (s/ venußatem possunt habere comparatio-nes Bxfilicarmn-) quo genere Colonia Iulia Fane-flri collocaui , curauiquefaciendam , (§sc, Fane-firem hodie Fanum vocari, inquit Interpres :quo tamen in loco nulla ißius Basilica extantve-fligia , etiam aliquibus aliter vis m . IuliarrL,vero nuncupatam, quod eam Iuliam iedifi-cauerit, dissentit omnino Donatus , Quiconfirmat, licet Augusto extructam, dica-tamque ambigatur; Tatamque ibidem inuadulteras mulieres legem obseruari solitam,hoc aperte Plinio Cecilio repugnare; qui inlib . 5 . Epiß, scribit in Iulia Basilica causasCentumuirales agitari consueuisse. Descen-deram in Itdiam Basilicam , auditurus quibusproximacomperendatione respondere debebam ; se-debant Judices , Centumuin venerant , obferua-bantur Aduoeati . Andrias Alciatus in anti-quis Roma: notitijs, inter maxime insignesBasilicas Vulpiamrecenset; qua: signata inNumismate cernitur cum subiecta Epigra-phe Bafilica Flpia . Istis Martianam , Ba-scellariam, Flosccllariam annumerauit, ac

elapsis

L i bro I I. Cap.II. 6 }

goli, per hauer anch'e/fi simili Nauate di Co-lonne, e Nicchic in faccia per il Simulacro, co-me fü il Capitolino, & altri infiniti. Solo dif-feriuano le Basiliche nella minore eleuaziono,fottigliczza dc'muri , e qualitä di coperture diTrauate, e non delle Volte solite de i Tempi; ,benche fossero dimaggiorilluminazione periibifogno di poter leggere le Scritture attinenti aloro litigi;.

Diuerfe furono le Basiliche nella Cittd di Ro-ma fecondo il loro bisogno, fra le quali 19. ne_>vengono singolarizzate da Vittore . Plutarcocolloca tra le principali FEmilia, la Fortia, e laFuluia, e Tito Liuio celebra la Sempronia eret-ta da Tito Sempronio, fopra il sito, ehe occu-paua la Casa di P.Assricano, situandola conti-gua al Tempio di Ciano immediate al Velabro.Vitruuio nomina anche la Giulia ; ma peroquella fatta coldifegno, e consiglio dei me-desimo Vitruuio in Fano , e non in Roma, comeosserua il Filandro nel Commento dei citato Au-tore . Non minus , fon parole dei Commentato,summam dignitatem , & venußatem possunt haberecomparationes Baßlicarum , quo genere Coloni# Iu-li# Fanestri collocaui , curauique faciendam , ctr.Faneßrem hodie Fanum vocaris fon parole deiCommentantc, quo tamen in loco nulla istius Ba-filic# extant veßigia , etiamfi aliquibus aliter vi-sum , ctr. ehe poi fosse detta Iulia per esser statafabricata da Giulia sigli a d’Augusto , repugnatotalmente al Donati, il qualeafferma, ben-che non si possa certamente, esser stata questa-,edificata da Augusto, edalmedesimo dedica-ta, e il dire, ehe in questa si efercitasse la Leg-ge Giulia contra le Donnc adultere, osta a Pli-nio Cecilio nelPvJtima Bpß. dei tib.$i nella qua-le feriue, ehe nella Basilica Iulia si agitaua nole Caufe Centumuirali: Descenderam m Basili-cam Iuliam auditurus ^ quibus proxima compcren-datione respondere debebam . Sedebant ludiceSi Cen-tumuiri venerante obseruabantur Aduoeati . An-drea Alciati ne Ile notizie antiche Romane vuo-le anche, ehe nelle primarie Basiliche vi foste laVlpia, la quale vedesi impressa nella MedagliaconFEpigrafe fotto Basilica Vlpia> la Marciana,Bafcellaria, Flofcellaria, e ne i tempi gia seorsila Costantiniana.

Tengono alcuni Scrittori , ma con ragionenon bene , ne rettamente fondata, ehe nellaValle Efquilina vi foste la Basilica fatta da An-gusto fotto nome di Caio, e Lucio Nepoti diEsso , supponendo per questa Fabrica , ehe-»ora risiede in quella Valle fra la Porta diSan Lorenzo , e F altra chiamata Maggioronella Villa de' Signori Coltelli ; Ma non eragioneuole il congetturarla per Basilica , pere ster questa , mediante la Cuppola di csla_»,stata Fabrica di Tempio; tanto piu, ehe Vi-truuio dice , ehe le Basiliche non erano diforma decagona, erotonda, ma longa, 6 dueterzi, 6 la metä piu ehe larga, si come hab-biamo il tutto dimostrato dissufamente poco

auan-