( H )
« Serenissimo Etrvriae Magno Dvci Ferdinando Secvndo Vit. et Faelicit.
» Ad suas mctas Astra perucniunt , cura redeunt ad loca ex quibus moueri» primo coeperunt. Sic usus Telescopi] Astris applicalns inspiciendis, qui ab» aula tua foeliciter egressus totum orbem peragrauit, ad metam suam per-» ueniet, cum ad eandem aulam redierit. Quod ut eueniat, Eustachius de Di-» uinis è ciuitate Sancti Seuerini in Piceno, quasi ex debito, Celsitudini tuae» Serenissimae, offert, dat, et dicat suas obseruationes varijs Telescopijs à se» diligente! - elaboratis Romae factas, quae sequuntur. Pienilunium Martij 1649.» Telescopio palmorum 24 obseruatum, quo minimas, et minutissimas Lunae» maculas scrutatus est : Et altero palmorum 16 . instructo versus oculum ,» non viti’o concauo , sed lente vitrea subtilissimis filis adinstar craticulae» dispositis operta, qua ipsas Lunae maculas delineauit, et suo quamq$ loco» propia manu exactissime posuit. Luna Crescens 16 Januarij 1649. die quarto» a coniunctione cum Sole, hora prima noctis obseruata, et delineata. Satur-» nus annis 1646. 164". et 1648. obseruatus et delineatns. Yenus Cornigera ob-» seruata, et delineata, 5 . Iunii 1649. hora prima noctis. Denique Iupiter Tele-» scopio palmorum 15 . et aliis majoribus, annis 1646. 1647. 1648. obseruatus,» et delineatus vt in prima figura. Telescopio uerò palmorum 35. sexto Marti]» iG49. vix discernebatur altera fasciarum, ut secunda figura manifestat. Qua-li tuor Medice^ circum lovem erratieae perpetuò mutare locò sunt obseruatae.» Accingit autem se author ad perfectiores obseruationes Telescopio palmorum« 45 . recentissime a se elaborato, faciendas, et Celsitudini tuae Serenissimae» pariter dedicandus : Nam.A te principium, libi desinet. »
Questa tavola della luna è una testimonianza irrefragabile della invenzionedel micrometro oculare , fatta da quel singolare ingegno che fu il Divini(nato a Sanseverino nel 1610 , morto verso il 1695) , che si acquistò al suotempo tanta riputazione come fabbricatore di telescopii e di microscopii, efu veramente un Ottico-pratico valentissimo.
Si è già detto dianzi come col Cannocchiale Olandese un vero micrometro ocu-lare non fosse possibile; ma dopo la pubblicazione (nel is ti) della Dioptrica del Ke-plero, l’invenzione del Cannocchiale a due lenti convergenti essendo fatta e resa pub-blica, si sarebbe potuto imaginare un tale micrometro. Corsero però varii anni, nonsolo prima che s’inventasse un vero micrometro oculare, ma prima ancora che sicostruisse un Cannocchiale Kepleriano, e. il primo a farne uso sembra che siastato il Padre Cristoforo Scbeiner, il quale lo descrisse nella sua Rosa Ursma,stampata a Bracciano fra il 1626 e il 1630. Molti scrittori di Storie scien-tifiche hanno attribuito allo Scheiner il merito d’aver adoperato il Telescopio
2