Buch 
Galeni librorum quinta classis eam medicinae partem, quae ad pharmaciam spectat, exponens, simplicium medicamentorum, substitutorum, purgantium, antidotorum, componendorum tam per locos quàm per genera medicamentorum, ponderum denique ac mensurarum doctrinam comprehendit
Entstehung
Seite
31v
JPEG-Download
 

GA L. ENI DE S I M PE TOTEN MMEDICAMENTORYNM FEACVLTATIBVS iFFT c

ARG VME N TVM LIBRI

De Reliquis agit Principiis earum Facultatum, Quæ poſt primas calfaciendi,0 refrigerandi humectandi& ſiccandi Medicamentis inſunt&N a 5 ex operibus quæ ędunt in corpus denominantur.

„

Recapitulatio Prædictorum, Quæ veluti Suppoſttiones ad dicemda erunt. CM P. 1.

Vintum librum de ſimpliciũ medicamẽtorum facultatibus orſurus, ea pri-mum repetam, quæ ſuprà demonſtrata in rem pręſentem cenſent accommoda, ſumpto ab elementis principio; aqua videlicet, igne, aere, ac terra: quæ nõ Fnulli qualitatibus denominantes, humidum, calidum, ſiccum,&frigidũ eſſealunt. Sunt ergo qualitates hæ, humiditas, ſiccitas, caliditas, frigiditas.“ Quæ Al.. t. i. c.4.verò ab illis denominant᷑ corpora, ea ſunt tum cõia oium elementa, tũ ea que l 94.per harũ excellentiam aut humidda, aut ſicca, aut calida, aut frigida nũcupant᷑:—— 8 tum ea quæ ad conueniens ſiue ſymmetrum generis eiuſdem aut ſpeciei cõ-ferunt᷑:quęq; ad quiduis obuium. Sane de horum differentia frequẽter tractauimus. Nec minusdiximus, quatenus differat nutrimentum a medicamento:& ꝙ nutrimẽtum vincitur ac ſuperatur a

ab eo quod nutritur:medicamentum autem contra ipſum enim vincit atqʒ ſuperat corpus, cuius afuerit medicamentum, quippe cum vtriuſqʒ referat ad aliquid notio. Oſtenſum pręterea eſt medi-camentum alterare natum eſſe aut vna quapiam qualitate, nempe aut calfaciendo aut refrigerãdo,

aut humectando, aut ſiccando, aut dictorum coniugatione quapiam: aut tota ſua ſubſtantia, ſicuti

cõplura deleteriorum ſeu lethalium medicamentorum, nec pauca alexiteriorũ ſeu amuletorum, tũpurgantia omnia, ac pleraqʒ eorum quæ epiſpaſtica hoc eſt attrahentia nuncupant. S ed de iſtisꝗᷓreliqua ſi unt, infra adijciam. Quæ vero vna duabus ve qualitatibus in vniuerſum corpus noſtrumagunt, ea hoc in libro exponam, rurſum hic ſumpta hypotheſi ſuperius demonſtrata, ꝙ“ ſimpliciũ G 95 2. t. r. c. 1.medicaminum pleraqʒ diſſinrilarium ſint partium, reiz vera compoſita, cæterũ appellant᷑ ſimpli-cia, ꝙ cuiuſmodi ſunt, talia natura ſint, nec quicꝗ ex noſtra induſtria aſſumꝑſerint: quin etiam ꝙ ꝗᷓ-dam craſſarum ſint partium,& terrena ſuis ſubſtantijs, quędam tenuia& aerea, alia verò aquea,&. dictorum media. 525 cũ ſint ſuperioribus libris demonſtrata, hy potheſes mihi ſunto ad ea, quæorale, nunc dicenda veniunt. His ergo pròpoſitis ordienda iam oratio elt. vile5 N De/ ſi. Medlicamentori m. fers f upSus eſt frequenter hominibus medicamentorum ob id ipſum tantummodo, vt aut refrige-rent aut humectent, aut calfaciant aut ſiecentʒ aut per coniugationem horum quid agãt. In-terim verd. vt quod ſupra modum lax atum eſt contendantatque cõtrahãt, aut quod intẽſum eſt 5 1 N 7laxent aut quod condenfatum eſt rarefaciant, aut rarum condenſent: aut durum emolliant, aut im-modicam molliciem ad duritatem reuocẽt: aut plenum euacuent, aut vacuum impleãt: aut gene-ris eius aliud quid agant. Nam quiſquis perfrixerit non medicus tm̃, ſed quiuis etiã ex plebe ab ipa ſa rei natura ductus calfaciens medicamen inuenire deſiderat: aut ardenti febre eeſtuãs, quod refri-ö geret. Sic priuatus quiſpiã ſi vlcus habeat nimis molle ac humidum, id medicum deliccare iubet:1 ö aut ſi ſiccum& exuccum, humectare. Quin etiam cum ſiccitatem pariter atqʒ caliditatem toto cor H10 pore percipiunt, ceu& qui æſtuãt: ſiue yſti ſunt,& qui defatigati ſunt, lauari expetunt, frigidamqʒ10 bibunt tum quicquid refrigerare ſimul& humectare poteſt, ſtudioſe exquirunt: votiꝗʒ ſepe com-potes flunt. Atqʒ ipſa natura duce eorum remedia plerique idiotarum inueniunt: at phlegmones,ſcirrhi, œædematis, eryſipelatis, putredinis, herpetis, gangrænæ, nullus ex illis ſibi remeclium perue-

N ſtigandum ſumit, tanquã vnumquodqʒ eorum mailis i ſit quã pro captu hominis plebei, ac ſcien-110 tiam requirat venerabiliorem. Eam ſcientiam nuncupant Meddicinam,& qui eam exercet M edi-1 cum. Atque hucuſque& ipſi procedunt vt ſciant vlcus cauum carne impleri, ſordidum purgaridebere, æquabile cicatrice induci: non tamen norunt quid carne impleat quid purget quid cicatri-ce inducat. S ic ſanè etiã ſi muſculum habeãt durum ac tenſum laxum ve, ꝙ duro quidem mollien-tibus ſitopus, tenſo autem laxantibus, laxo verꝭ contendentibus, id ſatis perſpiciunt: non tñ com-

i pertum habent medicamentum, quod aut emolliat, aut laxet, aut contendat, led ea inuenire opus

1 eſt medici. Siquidem inuenias ex plebe quoſdam, qui non ſecus atqʒ medici medicamentorũ pol-lent inuentione, ſed hactenus, dum calida modo ac frigida humida ac ſicca perquiruntur: verum0 in ijs quæ modo dicebamus, prorſum rudes reperias. Tametſi, ceu ante monuimus, haud omniuma tum calfacientium, tum refrigerantium, tum humectantium, atque exiccantium, æque facilis eſt

atqz

7J

1