„, e ENTNME DICAMENTORVM FACVLTATIB VSe e eee. VN DE CIM

Iheodortico Gerardo Gaudano interprete-Denuo A Auguuckino Gadlaldlino multis in locis emendlati.AN OVMEN TVM PRI MI LIBRI

Oſtendit Quibus rationibus explorandt ſint Simplicl um MedicamentorumFacultates, propoſitis exemplis Aquæ& Aceti.

i Duid. icatur Medlicamentum,&&. 25 Facultas: Ei Jluomodo ec quidene, acki.8 zl la verò, potentia eiſlas. 3 a CAP. I.

Vantum conferant ſimplicium medicamentorum exactè facultates co-gnoſcere, tum ad variorum cõpoſitionem, tum ad inuentorum oppor-unum vſum, non habeo nunc oſtendere. Nam id partim in opere deMedicamentorum cõpoſitione; partim in curandi Methodo monſtra-·bitur. Verum quod deinceps ad temperamentorum ſequitur tractatio-nem id in pręſentia dicetur: vbi videlicet prius vocabulorum, quibus inhoc vtemur libro, ſignificata definierimus. Medicamentum, omne iddicimus quod naturam nòſtram alterare poteſt: ſicut, puto, Nutrimen-. ius 1 5.tum, quiequid ſubſtantiam augere: refertur enim vtrunque ad aliquid. ram, eſt inN 8 Porrò Medicamentum Simplex& ipſum per o ppoſitionem ad com- antiqui, licetpoſitum nuncupatum eſt: Eſt autem id, quod ſecundum naturam ſuam ſyncerum eſt. At Facultas, cer nan habeæcauſa quędam eſt effectrix. Eac partim actu ſiue energia eſt partim in futuro tempore: Actu qui- ur in impreſdem, vt calefaeiendi in igne xe rigerandi in glacie: In futuro autè, vt calefaciendi in pyrethro,& ca- ſis.ſtoreo,& ſimilibus:refrigerandi in alterco, mãdragora,& id genus alijs. San quandam eſſe faculta-tem in Puldatorijs quidem medicinis purgatoriam, vomitorijs vomitoria, ſternutatorijs ſternuta-toriam, bechicis hoc eſt quæ tuſſim vel ſedlant vel cit. hechicam,& in vnoquoqʒalio opere per-D agendo, quæ denominetur ab eo quod ipſa efficit ere non eſt qui ambigat. At quę ſit huius Facul-tatis Eſſentia, quidam certè non poſſe cognoſci exiſtimarunt: quales ſunt 8 ceptici philoſophi,&qui inter medicos vocati ſunt Empirici. Sed& qui noſci poſſe arbitrantur, inter ſeſe diſſidẽt. Qui-dam enim ad magnitudines& figuras& poſituras corpuſculorum ac meatuum quos 2)*ονν&N 7rcegbe appellitant f referunt: Alh ad caliditatem, frigiditatẽ, humiditatẽ ac ſiccitatem: pro ſua vi-elicet vtriqʒ prima elementorum conſtitutione. Quare& nos, quia in libro de Elementis ſecun- 5lum Hippocratem ex calido, frigido, ſicco,& humido, cum aliorum oĩum corpora, tum animan-tium, conſtare oſtendimus, has effectricium facultatit ellentias, tum in alijs omnibus, tum in medi-camentis, ſtatuemus. Sic autem& in tertio de T emperamentis demonſtratĩ oſt. Ac qui volet quænunc dicenda ſunt aſſequñ in eo tractatu ſe prius exerceat oportet: quippe cui illic quæ vniuerſime medicamentis nouiſſe conueniat, ex polſita ſint. Nec hic toto vtique in genere quicq; noui dice-mus: verum quæ illie generatim ſunt ſeripta, ea hie ſpeciatim elaborabimus.5 Quo pacto Quas; ſudicare kacultatem oporteat. ei eeeN primis quidem ac maxime ſumendum eſt iudicandæ facultatis experimentum ab ca re, adquam dieitur. Siquidem nõ protinusʒ ſi hominem refrigeret cicuta& ſturnum xefrigerabit: aut1 num nutriat, nutriet& hominem. Badem ratione neqʒ ſi hemi nem purget veratrum, conti-

5 Quinta Claſſis. AAAAA ij nuo

—