c. 71%
t. 2. 0.1. 12%
c. 509.
c. 3105 1
32
—
.
i*ü.ñé4ö?E2˙
1
*
4. l. A. t. 2. c.
54. 401. 118.2
„3 JME DICAMENTORVM FACVLTATIB VS„CVVVVVVVVVVVVVVVV f
Qubd Hi Libri haud negligenter legendi: Ac de Quatuor GradibiusSimplicium medicamemtoruim.
Eptimum de ſimplicium medicaminum facultatibus commentarium ſcri-pturus neceſſariũ duxi præfari, ſolis is apertum ac clarũ fore, qui in ſuperio-ribus libris non velutaliud agentes, aut obiter, fuerint verſati: alios verò po-tius perperam inaudituros, quã eorum quæ in eo dicenda ſunt, aliquid percepturos exiſtimo: tum ſeſe falſuros:& nos forſan, tanq́; non rectè quædam ſcri-pſerimus, calumniaturos, atque cõuicijs laceraturos. Itaqʒ qui ſanioris men-tis ſunt monitis, ſcio, auſcultabunt: ac ſi qua illis cura eſt præſentis huius ſpe-
f culationis, ab initio totum opus perlegent: at qui præ curioſitate potius quãdiſcendi ſtudio huc acceſſerint, monita noſtra contemnent. Enimuero mirum fortaſſe videri nondebet ſi inuenti ſunt, qui myſteriorum libros à myſterijs alieni legere non ſunt reueriti: verum illosſui. Authores non ſcripſerant propfanis: Nec ego, mehercules, ijs qui in principijs non ſunt exer-citati. Exponentur hoc in libro,& eo qui hunc ſubſequitur, reliquarum plantarum primæ facul-tates eo doctringę ordine, qui in literis a quibus incipiunt viſitur. Antecedente itaque libro vſq; ad
N progreſſi ſumus. Hic autem principium ſumemus a, id modo præmonentes etiã, ꝙ ad antè de-
monſtrata principia totum referemus. Siquidem hinc omnis membratim medicamentorum in
agendo prouenit diuerſitas, ꝙ hactenus eorum vnumquodqʒ aut calidum eſt aut frigidum, aut ſic-cum, aut humidum, aut tenuium partium aut craſſarum. Cæterum quatenus in comprehenſorum
vnoquoque proceſſum ſit, iuxta exactiſſimã veritatem, explicatu certe eſt impoſſibile. S ed nos id
tamen claris limitibus circunſcribere ſumus conati, qui quidem ad artis vſum ſufficerent, Vnum
elle medicamentorum genus monſtrantes, quod ad ſimilem corporibus noſtris temperatur per-tingeret, cum à calore qui in ipſis eſt, mutationis alterationisq; acciperet principiũ: Alterum, quodcalidius quã nos efficeretur: Cuius quatuor conſtituendos eſſe ordines viſum eſt, Primum, qui ſen
ſu obſcurus ſit, adeo vt ratione ſit opus, quæ verum deprehendat: Alterum ab eo ſecundum, quo-dammodo iam ſenſu clarum: Tertium deinde alium, qui valenter quidem excalfaciat, ſed nõ dum
vrat: Quem ſequitur quartus,& poſtremus iam adurens. Sic quoqʒ refrigerantium, Primum qui-dem eorum, quæ rationis ſubſidio indigent, vt refrigerare demonſtrentur: Secundum eorum, quæſenſibiliter refrigerant: Fertium eorum, quæ valenter: Quartum eorum, quæ extinguunt, ac mor-tem inducunt. Proportione iſtorum& de humectantibus, ac ſiccantibus.N i CALAMIN THA NEPITAAlamintha/ eſſentia eſt tenuiũ partiũ,& calida ſiccaq́ʒ tẽperie, ex tertio quodãmodo ordinevraque qualitate. Horum manifeſta ſunt indicia, partim guſtu apparentia, partim experiẽ-tia cognita. Guſtu ſiquidem acris& calida palàm eſt, ac paulum omnino ſubamari obtinet. Peri-clitantibus autẽ& corpori admouentibus extrinſecus impoſita, primum quidem valde excalfacit& mordicat, cutemqʒ exugit, poſtremò etiam vlcus efficit: In corpus autẽ intrò aſſump ta tum ip-ſa per ſeſe ſicca, tum etiã ex melicrato, perſpicuò calfacit,& ſudores ciet, omneq;ʒ corpus tũ digerit,tum exiccat. Ea ratione ducti quidam ipſam contra corporis concuſſiones rigoresq; per circuitumrepetentes adhibuerunt, foris quidem oleo incoctam toti corpori inungentes cum frictione non ſe-gui: intrd vero aſſumentes ſieuti eſt dictum. Quin etiam& coxendicibus eam quidam in ægritudinibus iſchiadicis tanq́; ſtrenuum remedium illinunt: Trahit enim, quæ in profundo hærent ad extimam ſuperficiem, totumſʒ adeo articulũ excalfacit, cutemqʒ non obſcure adurit. Menſesq;ʒ tũ epo-ta; tum appoſita, admodum efficaciter prouocat. Bonum etiam elephanticorum remedium, non eotantum ꝙ ſtrenuè tenues humores digerat, verum etiam quia extenuet& incidat valenter craſſos,qui talem morbum procreant. Sic& cicatricibus atris candorem reddit,& ſugillata digerit: ſed adtalia in vino concoquentes, emplaſtri modo ipſam imponere,& virentem magis q; arentem, præ-ſtat, quippe arefacta vehementior redditur,& ad vrendum promptior. Porrò talis cum ſit, ad vene/natarum beſtiarum morſus aſſumitur, xelut etiam cauteria,& quæcunque medicamenta calida sũt& acria, tenuiumq;; partium, quæq;ʒ facile ex alto ad ſeſe circumiacentem omnem humiditatẽ poſ-ſunt attrahere. Cætetum quæ illi ineſt amaritas, planè exigua eſt, verum ad quædam ita efficaciteragit, vt quæ valentiſſima eſt, nimirũ cum coniuncta ſit vehementi calori cum ellentia tenuiũ par-till. Quare& aſcaridas& lumbricos ſuccus eius aut infuſus, aut epotus enecat: Eade ratione auriũvermes: ſ aut ſi alicubi in corporis parte ſinuoſa aut implicata, quæ p utredine tentetꝑ, talis prouene-
rit affectus. S ic& cõceptus ſeu pota, ſeu admota, interimit& eijcit. Igitur incidendi quidem ei vis
adeſt propter calorẽ eius, tenuitate n partium,& amaritudinem: abſtergendi verò propter vnicamQuinta Claſſis. G866 88 N amaritudinem
Ab ex antigscod. græ.& tralat. veteri. autſicubi 1 vlcereputredinoſo inalia coxpis parte talis ꝓuenerit affectus. nãSA n SA„os habent.