Buch 
Galeni librorum quinta classis eam medicinae partem, quae ad pharmaciam spectat, exponens, simplicium medicamentorum, substitutorum, purgantium, antidotorum, componendorum tam per locos quàm per genera medicamentorum, ponderum denique ac mensurarum doctrinam comprehendit
Entstehung
Seite
49r
JPEG-Download
 

c. 71%

t. 2. 0.1. 12%

c. 509.

c. 3105 1

32

—

.

i*ü.ñé4ö?E2˙

1

*

4. l. A. t. 2. c.

54. 401. 118.2

„3 JME DICAMENTORVM FACVLTATIB VS„CVVVVVVVVVVVVVVVV f

Qubd Hi Libri haud negligenter legendi: Ac de Quatuor GradibiusSimplicium medicamemtoruim.

Eptimum de ſimplicium medicaminum facultatibus commentarium ſcri-pturus neceſſariũ duxi præfari, ſolis is apertum ac clarũ fore, qui in ſuperio-ribus libris non velutaliud agentes, aut obiter, fuerint verſati: alios verò po-tius perperam inaudituros, quã eorum quæ in eo dicenda ſunt, aliquid percepturos exiſtimo: tum ſeſe falſuros:& nos forſan, tanq́; non rectè quædam ſcri-pſerimus, calumniaturos, atque cõuicijs laceraturos. Itaqʒ qui ſanioris men-tis ſunt monitis, ſcio, auſcultabunt: ac ſi qua illis cura eſt præſentis huius ſpe-

f culationis, ab initio totum opus perlegent: at qui præ curioſitate potius quãdiſcendi ſtudio huc acceſſerint, monita noſtra contemnent. Enimuero mirum fortaſſe videri nondebet ſi inuenti ſunt, qui myſteriorum libros à myſterijs alieni legere non ſunt reueriti: verum illosſui. Authores non ſcripſerant propfanis: Nec ego, mehercules, ijs qui in principijs non ſunt exer-citati. Exponentur hoc in libro,& eo qui hunc ſubſequitur, reliquarum plantarum primæ facul-tates eo doctringę ordine, qui in literis a quibus incipiunt viſitur. Antecedente itaque libro vſq; ad

N progreſſi ſumus. Hic autem principium ſumemus a, id modo præmonentes etiã, ꝙ ad antè de-

monſtrata principia totum referemus. Siquidem hinc omnis membratim medicamentorum in

agendo prouenit diuerſitas, ꝙ hactenus eorum vnumquodqʒ aut calidum eſt aut frigidum, aut ſic-cum, aut humidum, aut tenuium partium aut craſſarum. Cæterum quatenus in comprehenſorum

vnoquoque proceſſum ſit, iuxta exactiſſimã veritatem, explicatu certe eſt impoſſibile. S ed nos id

tamen claris limitibus circunſcribere ſumus conati, qui quidem ad artis vſum ſufficerent, Vnum

elle medicamentorum genus monſtrantes, quod ad ſimilem corporibus noſtris temperatur per-tingeret, cum à calore qui in ipſis eſt, mutationis alterationisq; acciperet principiũ: Alterum, quodcalidius quã nos efficeretur: Cuius quatuor conſtituendos eſſe ordines viſum eſt, Primum, qui ſen

ſu obſcurus ſit, adeo vt ratione ſit opus, quæ verum deprehendat: Alterum ab eo ſecundum, quo-dammodo iam ſenſu clarum: Tertium deinde alium, qui valenter quidem excalfaciat, ſed nõ dum

vrat: Quem ſequitur quartus,& poſtremus iam adurens. Sic quoqʒ refrigerantium, Primum qui-dem eorum, quæ rationis ſubſidio indigent, vt refrigerare demonſtrentur: Secundum eorum, quæſenſibiliter refrigerant: Fertium eorum, quæ valenter: Quartum eorum, quæ extinguunt, ac mor-tem inducunt. Proportione iſtorum& de humectantibus, ac ſiccantibus.N i CALAMIN THA NEPITAAlamintha/ eſſentia eſt tenuiũ partiũ,& calida ſiccaq́ʒ tẽperie, ex tertio quodãmodo ordinevraque qualitate. Horum manifeſta ſunt indicia, partim guſtu apparentia, partim experiẽ-tia cognita. Guſtu ſiquidem acris& calida palàm eſt, ac paulum omnino ſubamari obtinet. Peri-clitantibus autẽ& corpori admouentibus extrinſecus impoſita, primum quidem valde excalfacit& mordicat, cutemqʒ exugit, poſtremò etiam vlcus efficit: In corpus autẽ intrò aſſump ta tum ip-ſa per ſeſe ſicca, tum etiã ex melicrato, perſpicuò calfacit,& ſudores ciet, omneq;ʒ corpus tũ digerit,tum exiccat. Ea ratione ducti quidam ipſam contra corporis concuſſiones rigoresq; per circuitumrepetentes adhibuerunt, foris quidem oleo incoctam toti corpori inungentes cum frictione non ſe-gui: intrd vero aſſumentes ſieuti eſt dictum. Quin etiam& coxendicibus eam quidam in ægritudinibus iſchiadicis tanq́; ſtrenuum remedium illinunt: Trahit enim, quæ in profundo hærent ad extimam ſuperficiem, totumſʒ adeo articulũ excalfacit, cutemqʒ non obſcure adurit. Menſesq;ʒ tũ epo-ta; tum appoſita, admodum efficaciter prouocat. Bonum etiam elephanticorum remedium, non eotantum ꝙ ſtrenuè tenues humores digerat, verum etiam quia extenuet& incidat valenter craſſos,qui talem morbum procreant. Sic& cicatricibus atris candorem reddit,& ſugillata digerit: ſed adtalia in vino concoquentes, emplaſtri modo ipſam imponere,& virentem magis q; arentem, præ-ſtat, quippe arefacta vehementior redditur,& ad vrendum promptior. Porrò talis cum ſit, ad vene/natarum beſtiarum morſus aſſumitur, xelut etiam cauteria,& quæcunque medicamenta calida sũt& acria, tenuiumq;; partium, quæq;ʒ facile ex alto ad ſeſe circumiacentem omnem humiditatẽ poſ-ſunt attrahere. Cætetum quæ illi ineſt amaritas, planè exigua eſt, verum ad quædam ita efficaciteragit, vt quæ valentiſſima eſt, nimirũ cum coniuncta ſit vehementi calori cum ellentia tenuiũ par-till. Quare& aſcaridas& lumbricos ſuccus eius aut infuſus, aut epotus enecat: Eade ratione auriũvermes: ſ aut ſi alicubi in corporis parte ſinuoſa aut implicata, quæ p utredine tentetꝑ, talis prouene-

rit affectus. S ic& cõceptus ſeu pota, ſeu admota, interimit& eijcit. Igitur incidendi quidem ei vis

adeſt propter calorẽ eius, tenuitate n partium,& amaritudinem: abſtergendi verò propter vnicamQuinta Claſſis. G866 88 N amaritudinem

Ab ex antigscod. græ.& tralat. veteri. autſicubi 1 vlcereputredinoſo inalia coxpis parte talis ꝓuenerit affectus. nãSA n SA„os habent.