Buch 
Galeni librorum quinta classis eam medicinae partem, quae ad pharmaciam spectat, exponens, simplicium medicamentorum, substitutorum, purgantium, antidotorum, componendorum tam per locos quàm per genera medicamentorum, ponderum denique ac mensurarum doctrinam comprehendit
Entstehung
Seite
67r
JPEG-Download
 

c. A.

0

ͥĩ ² 67

A habeat bolus hæc armenicar Liberum eſtautem vtcunqʒ appellare velis, ſiue lapidem, vt is qui mi-

hi donauit ſiue terram, vt ego, quandoquidem humidis rigari patitur.h a a f

X ſponte natis corporibus ſunt& lapides, hoc diuerſi à nuncupata vulgo terra, ꝙ rigari nonſuſtinent. Vires habent partim ſiᷣm totius ſubſtantiæ Proprietatem, partim ſecundum quali-tates effectrices. Porrò vt hæc inter ſe differant, ſuperius docui. Nunc autem ſermo nohis eſto deillis quæ ſecundum effectrices agunt qualitates: in quibus ſanè᷑ eſt& vtendi ratio ac metliodus. Siquidem, vt oſtendimus, facultates quæ proprietatis totius ſubſtantiæ ratione inſunt, à methodo acratione alienæ ſunt& per ſolam noſcuntur experientiam. Nam cur hic lapis tacto vulnere, vndeſanguis prorumpit, curſum eius reprimat ac ſiſtat, haud nouimus: At cur lapis quem vocant Hæ-

matiten, in oculares facultates indatur, haud latet: nam id rationis inuentum eſt. Si enim in cote

oculari eum teras cum aqua, donec mellis craſſitiẽ accipiat, adſtringentem facultatem ſi guſtare volueris percipies. Atqui didiciſti ꝙ phlegmonas etiãnum gliſcentes, potiſſimum quæ contingunt inpartibus neruoſis, reſtringentibus meꝗicamentis repercutete oporteat: at vi haud etiam fanguisin partem affluit, aditringentibus medicinis, quæ digerant adiungere,& ſenſimad i pſa ſola tranſi-

hre. Atqʒ de huiuſmodi quidem facultatibus in lapidibus diſſeremus, vbi ea prius in memoriam re-

896. fol. 1„E.

D Porro Oſtraciten vocatum lapidem prædicare quoſdam audio quaſi deſiccandi valenter facifl.

uocarimus, de quibus fuſe locuti ſumus in libro contra eos conſeripto, qui inſultant ijs, qui voce ſo

læciſmum committunt. Nam horum quidam dos quæ vox lapidem Græcis ſignificat maſcu-

lino genere efferri non ſinunt: verũſi dicas, N ro cen Adv SI c u, non aliter vociferã tur,q; ſi ipſis in caput lapis eſſet coniectus: xelut etiam ſi quis dixerit o quercũ ſonat, exclamãttanquã fuſteè percuſſi. Itaqʒ ſiquis eorum ſuaſu conſueta medicisnomina mutare in ani mum indu-cat, dicens a H,& an ν,& ju,& a g, vt curioſus: ſanè& ſtolidusdamnabitur: nimirum cum veteres ex more omnes maſculinè elferat eorũ differentias,U n, r. nv, e nu, l nu,, ov, Op 40, 4 eh. Glor, llelipjj“. Econtra-rio vero 2e fœmininè pronunciant, non ad S mafeulinè. Nã do lag E, nõ Gre nominãt Ahoy do Hoc eſt la pidem aſium, ceu etiã aſiæ petræ florẽ. Porrò ex petra cõbuſtacalcẽ fieri dicunt. Attamen Heraclides Tarentinus,& alij non nulli non ex quouis lapide calcẽ fie-ri volunt ſed ex ſola petra nuncupantes ita per excellẽtiam ſolum, qui ſit lapidũ duriſſimus. Equi-dem ego vel ex induſtria& ſtudio conſireui mutatis inuicem nominibus vtroque modo talia effer-re, de quibus inutiliter non nulli rixantur, id re i pſa commonſtrans, nihil offendi enarrationis cla-ritatem, vtrouis modo quis dixerit. Cæterum mirandum non eſt, qui ignorant enarrationis ſecun-dum naturam, aut vnam ſolam habendam virtutem, ipſam ſcilicet perſpicuitatem ac claritatẽ, autcertè omnium aliarum primam atq;ʒ optimam, ſi ad tantas vertantur nugas. Itaque de ijs lapidibusprimum diſſeram, qui mortarij aut cotisattritu in liquorem ſuccum ve ſoluuntur.5 Ciſeris pumeæx. ö

Cxterũ ſi pumex inter lapides recẽſeri poteſt,& ipſe eiuſdem eſt facultatis, quod certè ad abſter

7

ſionẽ attinet, velut etiã ſigulina teſta, ac multo magis ea quæ fornacium eſt. Sed S miris acrimoniæquiddã obtinet: Proindeè cauſtieis& Geliccssibus facultatlbusd ꝗbuſcdã miſcet᷑ eisq́; quęcurãt gin-giuas laxas, ac mollitie fluidas. Pumex autẽ ſi cõburatur, haud erit inferior eoſdema vſus. Smire.5 De Lapidibus, Null in Spongie reperiuntun. 8 8Lapides“ qui reperiuntur in S Pongijs, frangendi vim obtinent, nõ tñ ita validã vt lapides in veſica comminuant:& qui id ſcriptum reliquerũt, mentiti ſunt. Verum qui in renibus conſiſtunt rũ-punt, velut qui ex Cappadocia conuehuntur, quos in Argæd naſci aiunt. Soluuntur autẽ hi in ſuc-cum colore lacteum: ex quo liquet, ꝙ extenuandi vim obrinent abſqʒ vt inſigniter excalfaciarit.Oracites,& Geodes,& Cotis Naviæ ramentucm. i.

„Al. Argalo

tatem obtineat, temperatam ex adſtrictione& acrimonia: Velut Geodemnomine,— expur

gare,& vberum teſtiumq; phlegmonas ſanare, ex aqua videlicet inunctum. Attamen Cotis Naxięramentum mammas virginibus ſuo tempore prohibet tumeſcere,& puerorum teſtes, tanquam videlicet particeps facultatis refrigeratoriæ. 8 ̃ 55 Ophites,& Vitrum. 8 f NSed Ophites quem vocant, lapis vſtus extergendi cõfringendiq;ʒ vim poſſidet, Ceu etiam Vi-trum. Admodum enim ipſum ex vino albo ac tenui epotũ lapides veſicæ conteritaiq; confringit.Verum ipſum in lapidibus quiſpiam fortè non numeret. i fn N f Taſpbis Viridis, C. Lapis Ouphacites,&& Hieracites,& Indicus.Proprietatem non nullilapidibus quibuſdam teſtimonio ſuo adſeribunt, qualemſre vera habetIaſpis virens, nẽpe ſtomachũ adherſür ventrisq; osadiuuans. Ac non nulli quoqʒ ipſum anulis inſe-rund ſcalpuntq́; in eo draconẽ radios habentẽ: velut N ex Nechepſos memoriæ prodidit in quarto& decimo libro. San huius ego quoqʒ lapidis abunde feci perictilum. Torque enim ex huiuſmo-di lapillis confectii à collo ſuſſ pendli, ita vt lapides os ventris contingerent. 4 pparebanit autẽ nilrilo

ſeeius prodeſſeſetiãli ſculptura nõ haberent, quã ſcripſit Necheplos. Porr lapidem Omphatiten. Ophfen.

bg 5 Quinta Claſlis. IIIII j vir