Buch 
Galeni librorum quinta classis eam medicinae partem, quae ad pharmaciam spectat, exponens, simplicium medicamentorum, substitutorum, purgantium, antidotorum, componendorum tam per locos quàm per genera medicamentorum, ponderum denique ac mensurarum doctrinam comprehendit
Entstehung
Seite
69v
JPEG-Download
 

DE SIMPL. ME DIG FEAGCVL.i Cadmia. 8 N e i SRCadmia fit, vbi in fornacibus æs paratur, nempe tota terra ex qua æs generatur, in fornacibus in 4. 0 1altum egerente velut fuliginem quampiam, aut fauillam, vtcunqʒ appellare libuerit. At ſi non ter- 5 fol.?ram, ſed lapidem, nuncupare velis, ex quo in fornacibus ſecernendo partim fit æs, partim cadmia,Partim diphriges, nihil ſanè retulerit. Sed& in argenteis metallis efficitur ſimili ſecretione ſiue generatione, aut quomodocunque vocare voles. Quin& ex Pyrite lapide in fornacibus vſto fit cad-mia. Cæterum abſqʒ fornace in Cypro cadmia inuenitur: ac iure quiſpiam illam lapidem nuncu-pet. Itaqʒ in Solis pauciſſimum etiã reliquũ erat cadmiæ, quæ in fornacibus prouenit, quo tꝑe egoin inſula peregrinabar. Verum lapides, qui in montibus& riuis reperiebantur, à metallis Præfectoacceptos, in Aliam Italiamq; portaui ad amicos: à quibus ſummam inibam gratiams, ꝙ ſe vel maxi-mum munusaccepiſſe dicerent,& quæ alia omni cadmia multo eiſet præſtãtior. Et talem certè me-ritò quis lapidoſam vocet cadmiam. At eius quæ cõbuſta eſt, aliam Botryitin, aliam Placitin me-dici nuncupant: Botryitin quidem, quæ in æditioribus domorũ, in quibus fornaces extructæ ſunt,partibus colligitur: Placitin vero, quæ in inferioribus. Ac liquet ſanè botryitin partium eſſe tenuiorum, craſſiorum vero placitin, vtranqʒ autem vi deſiccandi, ceu alia metallica omnia,& lapidoſa terrenaqq;z. Porro præter deſiccandi facultatem mediocriter item extergit. Attamen quæ in fornacibus Fcolligitur, igneæ ſacultatis aliquid habeat neceſſe eſt. Meritò itaqʒ lauantes eam, medicamentũ effi 1ciunt mediocriter tum deſiccans, tum extergens abſqʒ mordicatione, vtile ad vlcera carnis im ple-tion poſcentia,& in oculis,& in toto corpore. Porrò vlcera magnopere humida aut putreſcentiain corporibus impendio mollibus, qualia ſunt eunuchorum, puerorum, ac mulierum, eiuſmodicadmia adiuuat: at in durioribus& contentioribus, quæ valentius deſiccant requiruntur. Itaqueillud ſemper memoria tenẽdum ſermonẽ ad temperatam& mediam exceſſuum naturã in ijs, quæita ſimpliciter efferuntur, referendum: puta cũdicimus medicamentũ aut vlcera carne im plere, autcicatrice claudere, aut aliud quiduis eius generis prægtare: ad quam vtiqʒ& nos reſpicientes, deſic-catoriam leuiterq; abſterſoriam cadmiæ ineſſe facultatem dicimus. In caliditatis auiẽ& fri giditatisdifferentia, temperata quodammodo exiſtit cadmia, nempe neutrum inſigniter efficiens..12 Ciunabari. fCinnabari modice acrem facultatem obtinet. Habet vero& aſtrictionis quippiam. A. ibi. c. 62.i g Ciſeris ume x.. öPumicẽ ſi inter metallica recẽſeas, calumniabuntur, quibus animus prurit accuſandi libidine:&i inter lapides ponas, lapidem eſſe negabunt: ac multo minus terrã eſſe concedent: nec marinorum Ghaberi quodpiã volent. Atqui alicubi tñ de illo dicendum eſt: quippe qui in ſarcotica indatur me-dicamenta,& ea quæ dentes extergunt, partim vſtionem non expertus, partim ẽt vſtus, quãdo videlicet, alis omnibus cõbuſtis ſimiliter, ſubſtantiæ efficitur tenuioris. Cæterũ vſtione quiddã acqui-rit acrimoniæ, quam rurſum Iotione exuit. Videri aũt poterit ſplendorem dentibus conciliare nõtm̃ facultate, ſed ẽt aſperitate: velut ẽt ſi ſmirin, aut teſtam, aut hoc genus quippiam tritũ admoueas,quæ certe& ipſa ſplendorem afferunt: forte vtroqʒ, tum quia detergendi habeant facultatem, tumquia aſperititem. Eundem in modum Cornua deuſta dentes ſplendidos efficiunt. 5a ä 5 Couia Lixluium en Cinere. f a 158Lixiuiſt. Abluto cinere fit lixiuiũ. Cinerè᷑ aũt, vſtorum corporũ reliquias LAtini nuncupant, ſi-ue natura ſint lapidea, ſiue arborũ animalium!ve particulæ. Eit ergo lixiuiũ pro eius, quod eluitur,natura: eius, quidẽ quod empyreuma ſiue igneam naturã, habet acerrimã ipſum quoqʒ acerrimũeſt: eius, quod tale non eſt, etiã moderatius. Quare& ſepticis vocatis facultatibus cõmiſcetur, vtpote cauſticã caliditatem poſſidens, ſed propter ſubſtantiæ tenuitatem citra dolorem adurens.Janos Cæruleus. 8Cyanos, ſiue maſculino, ſiue fœminino genere, pronunciare velis. Hoc medicamen acri faculta⸗ Hte eſt tũ detrahendi quã æιοαονενινð xocatytũ digerẽdi, potẽtiore q; Cinnabari. Ineſt quoqʒ ei nõnulla adſtrictio. Loepis ideſt gquama, Aeris,& Ferri,& Stumom atis. 5S quamaꝭ alia eſt ᷑tris, medicamen multo vtiliſſimũ: alia Ferri& Stomomatis. Quidã vero no- A. ibi. c. a3.·minant& H elitin lepida ſiue ſquamã. Oẽs ſanè vehementer deſiccant. At inter ſeſe diuerſæ ſunt,tum q; alia magis, alia minus, exiccat: tum ꝙ alia craſſioris, alia tenuioris, ſit eſſentiæ: quodq; plusminus ue adſtrictionis ſint participes. Helitis certe principem in deſiccando locum obtinet: nã&ſubtiliſſimæ omnium ſubſtantiæ eſt: nimirũ quæ& æruginis non nihil aſſumpſerit. Maiorẽ obti-net adſtrictionẽ S quama Ferri,& hac et maiorem Stomomatis: quamobrem ad contumacia vlce-ra meliores ſunt, q; ſquama æris. Detrahit& liquat carnem potentius Squama æris,& hac tt valen-tius helitis. Oẽs autẽ ſquamæ non inſtrenuè mordaces ſunt. Ex quo clarum eſt, ꝙ eſſentiæ i pſarumconſiſtentia non admodum tenuis eſt, ſed potius craſſa. Siquidem inter quæ eandem vim obtinent,minus eſt mordax quod eſt tenuius: ceu ſuperioribus libris oſtendimus.5 Lithargyros 5 8Lithargyrusdeſiccat quidem, velut alia omnia metallica lapidea, terrenaqʒ medicamenta, ve. A. ibi. c. G.rum omnium id efficit moderatiſſimè. Et ſecundum alias tuin qualitates, tum facultates, quodam-8 modo

N 0