DE THERIAGA

tur, vtputa Chalcitis, quæ ſi cruda fuerit, corpus vrit,& in eo cruſtam celeriter excitat, ſin toſtaad- Emoueatur vlceri cicatricem inducit. Item Lapis qui è prigia aduehitur, is crudus acerrimus eſt, aſ-ſatus& alijs quibuſdam commiſtus præſtans oculis remedium euadit. Cinis etiam quem ex incen-ſis ſpongijs conficiunt, ſanguinis fluxum valenter aſtringit. Idem mihi& de theriaco Sale iudican-dum videtur. Nam omnia ſimul accenſa, hoc eſt, integri cum ſale ſerpentes exuſti ſicut ignis ope-ra noxiam excedentem que corporis noſtri virtutem deponunt, ita conuenientem medicaminibusopem aſſumunt. Præcipuum vero Sal iſte habet, ꝙ morbos cutim infeſtantes curat, albam dico vi-tiliginem, lepram, impetiginem quam feram vocant:& demum omnia ſub cute poſita excremen-ta reſoluit. Quamobrem magna pars eorum, qui ſalẽ hunc comedunt plus; conſueuerant, ſudan-tes putridam materiam eijciunt,& cum ea pediculos etiã appellatos quoſdam emittunt, qui e pu-tri materia ortum ducentes nomen ſibi ꝙeiοes apud græcos acquiſiuere. Dentes præterea ſal hicoptime purgat& ipſos à putredine ſeruat, nec eos erodi permitti: membra laxa denſat, ill ucq;ʒ de-ſcendentem fluorem ſupprimit.De Salis Theriaci Compoſitione. 8 CAP. 19.Onficitur autem hoc modo: enitar enim rurſus tibi hunc quoqʒ Salem nudis verbis deſcribe-re. Oportet viperas quatuor antedictis ſimiles& eodem tempore captas, nec plus duobus Fdiebus aſſeruatas, accipere, immo ſi fieri poteſt eodem quo captæ ſunt die: poſtea ſalisammoniaciquem vocant, ſin minus communis albi& parumper aeri expoſiti modium vnum italicum: dein-de ſali adiunge cretenſis gentianæ in partes aliquot conciſæ, libram vnam& dimidiam: ariſtolo-chiæ rotundæ, itidem libram vnam& mediam: ſummitatum centaurij minoris, libras duas: carda-momi armeniaci, marrubij, lib ram mediam: ſcordij montani, chamædryos creticæ, libram vnam:ſeminum rutæ domeſticæ tantundem: hæc omnia melle attico commiſcebis. Jarum rerum mediãportionem in ollam nouam ex argilla confectam conijce: poſtea viperas quatuor viuas ſuper im-mitte,& cum eis ſcillas quinqʒ recentes,& nuper euulſas, atqʒ in fruſta conciſas:inde reliquum alia-rum rerum dimidium: poſtremo lutum ollæ diligenter inducito, vbi priusoperculum impoſueris:quod foraminibus quatuor aperies, vt per eam vapor egrediens aſſationis menſuram ſignificet.Nam fumus qui primum exibit obſcurus admodum& valde turbidus denotabitignem ad vipe-ras iam perueniſſe: quo tempore diligenter aduertas moneo, vt reſpirando, non aerem attrahas in-ſectum hoc fumo, qui d viperis exhalat. is peractis cum fumus deliſtet,& tenuem quandã flam-mam è foraminibus aſcendere videbis, tunc optime toſta cuncta iudicato: i taque transfer ollam abigne in locum vbi per integrum diem& noctem frigeſcat. Inde vaſe adaperto combuſtas res exi- Gme, quibus contuſis atqʒ cribratis hæc alia adiun ge. Seminum rutæ ſylueſtris vncias nouem, hyſo-pi creticæ tantundem, ſeminum fœniculi ſylueſtris vncias ſex: nardi gallicæ, ſtachyos ſcythicæ, lin-gulorum tantundem: petroſelini macedonici vncias quatuor, racemorum amomi vncias tres, ori-gani heracleotici capitulorum, vncias nouem, ſeminum hormini torrefacti vncias tres, ſummitatſthymiattici vncias nouem, foliorum malabathri indici vncias quatuor, carnium baccarũ iuniperilaconici libras duas, ſeminum coriandri domeſtici ſelibram, piperisalbi libras duas piperis nigrilantundem, radicum ſilphij vncias decem, zingiberis non perforati libras duas, radicum ſatyrij ſe-libram, pulegij montani tantundem, ſeminis ſeſeleos maſſilienſis fului vncias ſex, ſeminum tordi- fli montani tantundem, mentæ tantundem, caſiæoptimæ vncias duas, cinnamomi vnciam vnam. fHæc vbi ſemel contudi& excuſſi, denuo& contundere& excutere molior quò ſæpenumero cri 0Prata in tenuiſſimum puluerem redigantur: quem in vitrei vaſibus poſitum, non ſtatim, ſed à qua-drageſimo die vtendum trado. Ceterum ipſe hunc ſalem etiam non inuſtis viperis conficio, ve- örum paſtillos ex eis quorum compoſitionem in theriaca docui, reliquis quæ cum vi peris vruntur,admiſceo, ipſosqʒ comburo, vt quam in ſe habent amaritudinem incendio deponant. Tantam ve-ro paſtillorum menſuram impono, quant habere quatuor viperas conijcio: ac reuera ſal qua opti- Hmus euadib vt qui propter vſtionem, neq; cinerulentum quippiam guſtatus prę ſe ferat neque con öſpectus nigredinem, verum& iucundiſſimus accipiẽtibus euadat:& virtutem ad quæ dixi ipſumPproprie valere, præſtantiorẽ oſtẽdat. Hæc ſunt quæ de Theriaca,& Theriaco Sale, dicenda habui,diligenter ſicut arbitror ãmobis elaborata, præſertim cum& tu Piſo in omni ſermone valde ſis ac-curatus. Memini enim te cum eloquentiæ magna cum gloria operam nauares, ſiue concionem inſenatu vel ad populum haberes, ſiue cauſam aliquam in foro ageres, obijcerentq; qui tecum con-tendebant ea de re multas dicendi occaſiones abs te inueniri reſpondiſſe e, dicentes aliquãdo ceſſare.Nam& deos affirmabas quoties non reſpondent, tacere,& illos qui reſpondent, interdum ſilere:Mare præterea hyberno tempore nauigationem non concedere:& fluminum aquas deſinerefluere, rurſusq; interpoſito ſpatio curſum repetere: Terram demum non ſemper frugesproducere. Quamobrem te Piſo imitatus nihil omiſi quod de theriaca quæripoſſit:& ſimul hortatus ſum, vt ea libenter vtaris, quoniam comper-tum eſt Theriacæ vſum, Lempus vitæ prorogare: quamtibi à dijs longiſſimam exoptare me.rito debeo.

GALENI