Buch 
Galeni librorum quinta classis eam medicinae partem, quae ad pharmaciam spectat, exponens, simplicium medicamentorum, substitutorum, purgantium, antidotorum, componendorum tam per locos quàm per genera medicamentorum, ponderum denique ac mensurarum doctrinam comprehendit
Entstehung
Seite
232v
JPEG-Download
 

vA Eoctodecim

0

DE CON POS. MEDI

promptu habeto, alterum valentius eiuſdem generis reliquis alterum mitius: quibus inuicem mi- E

ſtis, dum vſus poſtulat, permulta inter hæc media iuxta miſturæ quantitatem conſtituas. Si nanqʒparem vttiuſque portionem confuderis, miſtum exacte medium amborum exit: ꝙ ſi alterius plusadijcias, tm à medio ad illud ſummum recedet, quanto miſtura ſuperauerit. Eſto igitur valentiſſi-mum metallicum ex his conſtructum, vnam partem crudæ chalcitidis habens, duas miſyos ſimili-ter crudi tres æris ſquamæ: Inualidiſſimum, vnam itidem miſyos& chalciditis, ſed vtriuſque com-buſti, ſquamæ quatuor. At verdamborum medium, quo ſubinde vſus ſum, tale eſto: Miſyos, chal-citidis æruginis, cuiuſqʒ vſti pars vna, æris ſquamæ partes tres. His, ſicut prædixi, contritis ceræ invalentiſſimo duplum: in altero duæ partes& s miſcentur: in medio, quod intra hæc conſiſtit, par-tes duæ,& quarta: ſicut in primo trium, quod valentiſſimum eſſe dixi, oẽs partes numero ſex, ex

miſy, chalcitide,& ſquama collecteær naſcuntur. His ergo duodecim ceræ partes adijcientur. At in

medicamento inualidiſſimo ſi metallicorum ſex partes exiſtant, ceræ duòdecim apponas: in mediocri amborum medium, ſunt autem inter octodecim& duodecim media quinqʒ& decem. Siue igi-tur denarium vnum ſtatuas vnam eſſe partem, omnium videlicet; tot denarios adiicito, quot partes,ſiue vnciam, ſiue libram: ſie enim apud Romanos conſuetudo eſt nominari tot vncias vel libras.

Porrò menſura quidem apud ipſos eſt, qua oleum metiuntur, inſecta diſcretaq́; lineis totam in E

duodecim partes diuidentibus: atqʒ integra menſura ab eis libra nominatur: duodecima vero eiusortio, vncia. Metallica igitur& cera in lance alijs vncijs ponderantur, oleum cornu metiuntur.

taque prædictis pharmacis omnibus iuxta ceræ proportionem oleum immittatur, ſupereiq; in ſin

gulis ipſis dimidio: vt ſi cera vncias octo compleat, oleum duodecim hoc eſt integram libram pen-dat. Eſto autem id ſabino ſimile, partium tenuiorum minimeq́; adſtringens: at etiam ſi vetus ſit,præſtat: acerbumverò,& quod exoleæ ſurculis confectum eſt, nequaquam conuenit. Cæterùmomnibus medicamentis commemoratis, vbi metallica ex aceto pluribus diebus in mortario tritafuerint, thus candidiſſimum& pingue admiſceatur: deinde rurſus vnãa cum metallicis diebus ali-quot læuigetur, priuſquam ceratum eis immiſceas. Quanta verò ex omnibus metallicis copia col-ligitur, huius partem dimidiam thus contineat: quòd ſi mollius medicamentum facere poſtulas,amplius ꝗᷓ dimidiam: ſicut vbi acrius expetis, minus dimidio, adiungas. Et verò etiam ceræ cumoleo liquatæ reſinam quandam ex ijs, quas recenſuimus, miſceas licet, ſciens acrius ipſum adiecta

ſtrobilina fieri, mollius terebinthina, medium vtriuſque abietina. Ex harum genere larix quòque

eſt, prædictis plane humidior: conſiſtentia verò ſimilis liquidæ piceæ, quam loco terebinthinæ in-

ſtitores vendunt ignorantibus eas diſcernere: eſt autem talis reſina odore, guſtu,& facultate, q; te- G

rebinthina acrior. Cum hac igitur,& terebinthina, perſimilem potentiam larix obtinet, ſed tenuio-ribus partibus maioreq; diſcutiendi virtute prædita eſt. Miſcebis igitur ceræ ſextam ſuperiorum

relinarum partem, volens medicamentum emplaſtri figuram induere: nam vni ceræ pondo, reſi-

ne vncias duas adijcias: ſin autem liquida inſigniter fuerit vel vnam tantüm miſcere ſatis eſt· At-tamen ſi, vt in modum emplaſtri pharmacum fat, nihil curas, reſinam addere non admodum opuseſt:& chalbani verò æquale thuri pondus indes, vbi mitiſſimum reddere medicamentum ſtatuis:dum valentius, dimidium: quando ipſorum medium, id quod inter æquale& dimidium eſt. Ver

bi gratia, ſi quatuor thuris denarij fuerint duos chalbani impones, validũ permanere medicamen

oſtulans: mite, quatuor: medium, tres. Vt enim molle,& dolorem leuans quippiam habet; itaquoqʒ putrificum, quod ſanè& plurimis mollientibus accidit. Quare cùm neruo denudato phar-

macum adhibes, non adeo chalbanum eſſe commiſtum oportet: quod ſi nudus ille non eſt, haud

mediocriter ipſius admiſtio dolori auferendo conuenit: ideoq; tale etiam medicamentum acuto ſen

ſu præditis, teneris& cacochymis paratum habere expedit, in quo plus chalbani adiectum ſit. Omnia ſiquidem metallica exaſperant, doloremq; concitant,& ex liquidis acetum: vnde merit ex illis

confecta pharmaca aſpera videntur,& dolorifica: ob quam rem& fotus ex oleo,& chalbani miſtu H

ra ſimiliter ipſis idonea eſt: nihilo autem minus tenuium partium adepschalbano dolorem ſedat.Quare velim te aliud quoque medicamen ex his aliquod præparatum habere; quod ex metalliciscompoſito miſcere poſſis tum in dictis corporibus, tům in ijs quæ aſperum,& doloriſicum quan-doqʒ medicamentum præceperint. Deligendus autem adeps, qui tenuiorum partium exiſtat cu-

iuſmodi ſuntagreſtium animantium, maximè leonis, pardi, hyenæ,& vrſi: ad hæc volatilium, maxi-

miè anſerum: horum inopia agreſtium gallorum gallinarumq; ita verò anſerum quoque ſylue-ſtrium: nam animalium, quæ in vrbibus aluntur,& tanquam in ocio concluſa ſunt, humidior eſtadeps& craſſior. Cæterum quò pharmaci conſiſtentia cerati ſpiſſitudinem habeat, cerꝶ tertia welquarta pars admiſceatur: vel ſi adeps humidus nimium eſſe tibi videatur, licet& ceræ dimidium

adijcere: quemadmodum& bi ſicca fuerit; quartam: cum mediocriter habet tertiam. Porr hu-

iulmodi ceratum quod vtile nobis futurum eſt, dia ſteatoni. ex ſeuis, nominetur.

f f De Nedicamento, quod es Euphorbio cumponitur. Ad..

I mihi eſt& antea vetus euphorbium recentiori multo inferius. Si igitur anniculumLit eu Cyrenæo magis liquore excalſacit præſertim eo, quem nũc habemus: ex quo per aquęurigationem ſlirpes augent,& ad liquoris copiam generanda præparant. Nam, en

——I