HERBARIUS

349

HORTUS SANITATIS

editae tum ineditae et Lexicon rei rusticae, curante Johann MalthiasGessner. Lipsiae, Fritsch. d 735. II voli. 4. lvi, 1316, 159 p., 5 tab.

41862* Scriptores rei rusticae veteres latini e recensione Jo. Matth. Gesneri,cum ejusdem praefatione et Lexico rustico. Biponti, typ. societatis.4 787 — 4788. IV voll. 8. — I: Cato et Varro. CLVI, 248 p. — II:Columella. 566 p. — III: Palladius et Vegetius. 510 p. — IV: Lexi-con rusticum.

II863* Libri de re rustica. Ex optimorum scriptorum atque editorum fideet virorum doctorum conjecturis correxit, atque interpretum omniumcollectis et excerptis commentariis suisque illustravit Johann Gott-lob Schneider. Lipsiae 1794—1795. III voll. 8. — I: 1794. Cato etVarro. 358 , 682 p., 12 tab. — II: 1794. Columella. 670, 747 p.,3 tab. — III: 1795. Palladius. 391 , 224 p.

11864* Sylloge plantarum novarum itemque minus cognitarum a prae-stantissimis botanicis adhuc viventibus collecta, et a societateregia botanica Ratisbonensi edita. Ratisbonae, typ. Brenck. 1824—1828. II voll. 8. — I: 1824. xii, 244 p., 4 tab. — II: 1828.vm, 256 p., 1 tab.

IISGot Theatrum Florae, in quo ex toto orbe selecti mirabiles venustioresac praecipui flores tanquam ab ipsius Deae sinu proferuntur. Lute-tiae Parisiorum, apud Nicolaum Mathoniere. 1622. folio. 69, 2 tab.aon. absque textu. Bibi. Cand., Deless. — *Lutetiae Parisiorum, apudPetrum Firens. 1633. folio. 69, 3 tab. aen. absque textu. Bibi.Reg. Berol. (non differt.)

H866i Tractatus de vini conservatione, autore anonymo. Bononiae 1488impressus. 4. 8 foll. Bibi. Reip. Paris.

Herbarius.

11867* Herbarius. Ma | guntie impressus. | anno 1484. 4. (4), 150,(49) foll., ic. xylogr. i. t. Bibi. Palat. Vind., Bibi. Francof. Senckenb.Hain Nr. 8444.

(Opus incipit «Rogatu plurimorum inopum numorumegentium appotecas refutantium». Icones rudissimae; ordoesi secundum alphabeti seriem ab Absintheo ad Usneam. Subjunctasunt in hac impressione Petri Schoefferi rubra scuta in pagina primarecta. A sequentibus editionibus Patavii (quod teste Hain Passa-rium = Passau, non Patavium = Padua significat) differre non vi-detur. Autor bujus libri fertur Jacobus de Dondisvel Paduanus, etiamAggregator Patavinus cognominatus. Editionum longa est series haudbene adhuc distincta a bibliographis. quibus equidem, collectaneismeis accuratissimis de Herbario 'et de Ilorto sanitatis fereomnibus casu infelici disperditis, lucem vix afferam. Moneo, anti-quissimam adesse Bruxellis in Hulihemiana bibliotheca editionemcirca annum 1473 impressam: in bibliotheca regia Berolinensi duaseditiones, alteram sic inscriptam «Herbarius in latino cumfiguris», s. i. et a. 4 min. 176 foll. ic. xvlogr. (Absinthium — Usnea)i- t., alteram cum solo verbo «Herbarius» In fronte, signo heral-dico leonis distinctam. Cum his cf. Hain Nr. 8443.)

'1868* Herbarius Patavie im | pressus anno domi i cete J ra LXXXV. 4.(4), CL, (1) foll., cum CL ic. xylogr. satis rudibus. Bibi. Palat.Vindob., Bibi. Cand. Hain Nr. 8445.

(Incipit folium 2 a : Rogatu plurimorum | inopu numorum egetiu• appotecas re-j . Ordo iconum : Absintheum — Usnea.)

"869 Herbarius Patavie im [ pressus anno domini et ce | tera LXXXVb4* (4), CL, (18) foll., cum CL ic. xylogr. satis rudibus. Bibi. Palat.Vindob., Bibi. Francof. Senckenb. Hain Nr. 8446.

(Incipit folium 2 a : (R) Ogatu plurimorum ( inopum numorumegentium appote | cas refutancium. Ordo iconum: Absintheum —Lsnea. Ab hac et praecedenti impressione differunt editiones abili. Hain Nr. 8447 et 8448 descriptae, quas nunquam vidi.)

11870 (Herbarius.) Herbolarium seu de virtutibus herbarum. ( Folium CL h :)Finiunt Liber vocatur herbolarium de virtutibus herbarum. Im-'pressum Yincentiae, per Magistrum Leonardum de Basilea et Gui-lielmum de Papia Socios. Anno salutis M.CCCC.LXXXXI. die XXVIImen. Octob. Deo Gratias. 4. CL, (18) foll., ic. xylogr. i. t. HainNr. 8454.

(Praecedit Prologus, qui folium 2 a incipit. Pars hujus folii ligneoincluditur ornamento, in cujus superiori parte repraesentanturArnoldus de Silia Nova et Aviccnna sedentes deque herbis dispu-tantes.) 1

'87lf (Herbarius). Incipit tractatus de virtutibus herbarum. | Arnoldi denova vilia Avicenna. lmbressum Venedis per christophorum de pensisanno domini nostri Jesu Christi 4 502, Julius, die vero 4. 4. A|a[b[c—r;

omnes quaterni, praeter A qui est duernus. ic. xylogr. i. t. Bibi.Webb.

(Incipit: Rogatu plurimorum inopu | nummorum egentium ap-pote j cas refutantium occasione illa 1 .)

4 4872 (Herbarius). Venetiis, per Jo. Rubeum et Bernardinum, fratresVercellenses. 4 509. 4. ic. xylogr. i. t. Rivin.

Editio belgica:

44873 Een Herbarius of Kruydboek. s. 1. (typ. Joh. Veidener Caiemburgi.)1484. 4. ic. xylogr. i. t. Hain Nr. 8449.

Editiones italicae:

4487it Herbolario volgare : nel quale se dimostra a eonoscer le herbe : ele sue virtu : e il modo di operarie : con molti altri simplici : dinovo venute i luce : e di latino in volgare tradutte. etc. (in calce:)Stampato in Venetia con somma diligentia : per Giovanno MariaPalamides. 4 539. a di ultimo Jugio. 8 lat. ce foll., (150) ic. xylogr.i. t. (Aaron overo Serpentaria — Usnea. Bibi. Deless.

41875*' Herbolario volgare, nel qual b le vertu delle herbe e molti altrisemplici se dechiarano, con alcune belle aggionte novamente delatino in volgare tradutto. (in calce:) Stapato ne la inclita citta diVenetia con accuratissima diligentia per Giovanni Maria Palamidesnel anno MI)XL. 8. (484) foll., (450) ic. xylogr. i. t. Bibi.Reip.Paris.

(Hunc librum et praecedentem, qui in Prologo ab ipso autoreAggregatorium practicum nominatur, habeo pro traductioneHerbarii Jacobi de Dondis. )

Hortus 1 sanitatis.

Editiones latinae:

11870*-(Folium 1 a tit.:) Ortus Sanitatis J De herbis et

plantis. | De animalibus t reptilibus | De Auibus et volatilibus |DePifcibus t natatilibus | De lapidibus t in terre venis nafce(tibus)De Urinis et ea2). fpeeiebus | Tabula medicinalis Cum directo-|riogenerali per omnes tractatus. (Folium 1 b :) icon xylogr. (Folium 2 a ,sign. aij:) (o)Mnipotetis | elerniq] dei: totig natu j re creatoris opamira- | bilia admirandaq^ me | cii vicibg iterat] crebri | us pco-gilado reuolui. | etc. (Folium 202 a , coi. II. lin. 19 et 20:) Hecde herbis t arborib9 t que ex his | ad vsum medicine coeurrutfufficiant. (Folium203 a tit.:) Tractatusdej Animalibus. (Folium203 b )ic. xylogr. cum inscr.: Homo natus de muliere breui viuens tem-pore. (Folium 204 a , sign.Aij:) Prologus in tractatum | De animali-bus. j Quonia in prioribg diuino nobis affiftente| etc. (Folium 24 5 b :)q: Hec igitur de natura animalia qua- | drupedum t alijs in terrismorantium [ fufficiant. quia liqua alia sunt facile ex | antediclisagnosci possunt. (Folium 246 a , sign.Giiij:) incipit tract. de avibus,in cujus fine fol. 273 b coi. 1: Hec igit dicta de auiu natura fuf-ficiant. Ead. pag. coi. 2. incip. tract. de piscibus. Folium 298 a sqq.tract. de lapidibus. (Folium 332 b coi. 2:) Et hec de lapidibus pre-ciofis | ad prefens dicta fufficiant. (Folium 333 a tit.:) Tractatus | deUrinis. (Folium 333 b :) ic.xylogr. (Folium 334 a , sign. aaij:) ( JUoniamme- | dicus elt artifex fenfitiu9 | Expl. fol. 342 b coi. II. lin. 40:nis dicta fufficiant. Finis. Folium 343 a sign. cc. Fol. 360‘ 1 : tabb.,in calce: Finis, s. 1., a. et typ. 54 — 55 lin. binis coi. 360 foll.,ic. xylogr. i. t. Hain Nr. 8941.

4 ,|g77* __- (Folium 1 a tit.:) Ortus Sanitatis | De herbis i plan-

tis ! De Animalibus 1 reptilibus | De Auibus l volatilibus | DePifcibus l natatilibus | De Lapidibus l in terre venis nafcetibns iDe Urinis t earum fpeciebus | Tabula medicinalis Cum directorio |generali per omnes tractatus. (Folium 1 b :) icon xylogr. (Folium 2‘\si"u. aij:) ( JMnipotetis | eterniq] dei: totius natu-1 re creatorisopera mira- | bilia admirandaq - , mecu | vicibus iteratis crebrius!pcogitado reuolui etc. (Folium 202 a coi. II. lin. 15 et 16:) Hec deherbis et arborib et que ex his | ad vsum medicine coeurrut fuf-ficiant. (Folium 203 a tit.:) Tractatus de. | animalibus. (Folium 203icon xylogr. c. inscr.:) Homo natus de muliere breui viuens tem-pore. (Folium 204 a , sign. Aij:) Prologus in tractatum | De anima-iibus.! Quonia in prioribus diuino nobis affifte j te etc. (Folium 2 4 5 b :)

i ryclius Ortus sanitatis.