2Z6

Disputatio II. Caput V.

nibussuis testentur, valde vereor ut ejusmodi

4 d. jh Sive autem Catholici 35. Artic. 5. Inflrum.Pacis incurrant. Si enim Catholici argumen-to istius §. in contemtum ne Papiftifih vocarivolunt, quod non tam Pontificis quam Eccle-fise universalis dogma sequantur, cur Refor-mati eo jure indigni putabuhtur per dictumArtic. 7. Instrument. Pacis ejusdem juris penitus,quo ullo respectu Catholici & Protestantes in-

5 ter se fruuntur, pronuntiati. Multum qui-dem antiquitus disceptatum fuisse vidi, numsub Augustanae Confessionis Consortium no-mine Reformati in legibus & constitutionibuspublicis comprehendantur. Utriusque partisargumenta refert Cranius part. prim. Probi. 13.pag. m. 125. usque ad pag. 165. Hodie tamenamplius de eo dubitare velle non solum frustraforet, sed etiam periculosum.

5 Quis sub Augustanae Confessionis Consor-tibus comprehendi, vel jurium omnium cumiis participes esse negare auderet eos, quiunanimi Caesareae Majestatis, omnium que or-dinum imperii consensu unius ejusdemquejuris cum Augustanae Confessionis Consortibusesse pronuntiati, & renuntiati non solum,sed etiam Pragmatica Sanctione sancitum,quod inter Augustanae Confessionis Consortessint? Nae verba ista in dicto §. ponderismultum habent: qui inter illos i. e. AugustanaeConfessionis Consortes vocantur Reformati. Imoquod sub Augustanae Confessionis Consortibusefferantur Reformati, /. 23. Recest. Imper. 1654.edocet verb. Von beyderseits Religionen (mitEinfcbliejfung der Reformirten) dum enim subCatholicis non comprehenduntur, sub Augu-stanae Confessionis Consortibus contineri non

7 inficias ibis. Testatur idem imperii praxis,cum in Camera Imperiali Serenissimus ac Po-tentissimus Elector. Brandeburgic. virum Re-formatae Religionis Camerae Imperiali anteannos non multos in Assessorem praesentavit;Receptus is ibidem non fuisset, si AugustanaeConsortium vocabulum Reformatos non fer-ret. In Instrumento Pacis quippe /.56. Ar-tic. 5. & ibi expresso schemate, Augustanae

8 saltem Consortium fit mentio. Dn. Wblffgang.Textor, de vera Ratione Status Germanice cap. 15.pag. 422. versu cf juxta hunc sensum. Idem hocpaci Religiös® conforme fuisse asserere nullusdubito, per ejus §. 4. verbis : doch sollen an-dere so obgemeldten beyden Religionen nicht an-hängig in diesen Frieden nicht gemeynt sonderngäntzlicb ausgeschlossen seyn. Dum itaque Re-formati ab eo tempore gavisi sunt ista pace,imo quod inter illos Augustanas ConfessionisConsortes vocentur', expresse declaratum estin Inflr. Pac,. Cees Sued. non possunt non in d.§. comprehensi censeri. Contrarium assererehodie ego mihi non sumerem, quasi non jamtum pace religiosa, s e d demum per instru-mentum pacis sint in pace recepti religiosa,quoniam, uti modo deductum instrument.pacis declaravit ibi, quod soter illos vocen-tur, ac includantur. Non levis quippe poe-na eos manet qui declarationem talem sivecondonando sive disputando, sive sincereasserendo reddunt dubiam per §, Utriusque

50. Instrum. Pac. verh. Pacem religwfo ni ^inprimis seu declarationem seu transactio^ >impugnet , dubiam faciat. Ceterumnus eadem praxis in aulico Caesaris jj 10 jnt^contigerit, uti in camera imperiali? t r<r

Augustanae Confessionis consortes jF

cepti, .idem tamen Caesaream Majest a Qost'intuitu ibidem valere nullus ambigo-petit quippe isti soli ejus judicii assdse Ag,,-seltnere , & si numerum assessorum V r

tis religionis servaret, ejus parum

Lutheranae an Reformatae religioni §dicti, cum in confesso putem, non 1gis quam hos hodie eo nomine exauc- 1 ’ ^ $de juribus aut beneficiis in pace rehoc instrum. pac. harum religionum ^in-concessis agitur per di£t. Prine, unanti 0 fVII. Instrument. Pacis. Ex quo non f jt 0 ‘mode asseruisse mihi visi sunt. Si ^rio status Catholici Anno 1624. Id j,#'religioni addicti exercitium religiom ssent, annis vero aliquot post omnes ^§1desiissent, Reformat® religionis e% f c 0 s'eorum loco statum Catholicum tenej 1 re iifjdere, si quidam eorum id ibi dcmst^-A.ob generale d. Articuli enunciatum ; o-soi/juris aut beneficii. In controversiam avocatum fando audivi, num Refotd^F

ligionis territorii Dominus Lutheran® . p#nis cives & contra vigore instrume' 1 ^pjfltolerare teneatur, vel Magistratus d 1 ^cum excludere eos non possint, 1 ^ptssdivers® religionis Dominus sit &sed incassum id ventilari augurabar, cU -j ssRomano-Catholic® religionis territ 0minus neminem Protestantium ideo e / ^ 1ita quoque Protestantis religionis 1 pumulto minus hoc valebunt per §. Pd cl .ro 34. verb. Patienter ctf (f. Sive autcd3bis: ob religionem nec a Mercatorum ,

Nec ob esse credo , quod in §•

37. Art. 5. 1 . P. asseratur, quod terrn ^^’emigrandum ipsis poni possit, vel ver jisdem §. sive voluntarie sive coacte ed Abus obstare. Responsionem enim *^tij.tant verbaun, d. /. 34. sed ejusmodiceteris officium suum cum debito ? r cfl'& subjectione adimpleant, quandotra officium suum faciunt; meritocoguntur; eo intuitu dicti §§. c ° att \^ c pciunt mentionem, reliquum est & 11 eispgrandi jus voluntarium» Verum a 1 ^ e (fshac ad jus reformandi non valet co e <.tia. Jus reformandi quippe religdcitium quoad institutionem & mod 1cit, ut jam supra per di£t. s. 3o. A:

verbis: reformandi jus Exercitium Relig 10 ^ j, rcum inter Protestantes limitatum '$■

Annum 1624. sub regula ditii A 3 °‘ £ jri 1 jstrument. Pac. remansisse videtm - >territorii cohsreat, & Dominus ,,,

religionis cultum & exercitium p) Jpossit, quod ipse sequitur & P r °^ te p n t! 'Irex iis sit, qu® in imperio receptae IstostfRomano Catholica, Lutherana & r lX P 1 fper Art.?. jf. 2 . in fine; Excepto s' ^ htionis in futurum per dilt. Art . Vide jure reformandi inter utramque ita c0