V 4

progr

’amma.

rint, nemini licere debere facultatem testandipactis & conventionibus sibi adimere, o)Quod facile unusquisque intelliget, omni fanserationi adversum este. Gur enim non liceatsibi facultatem testandi aufferre? Annon li-cet fe in adrogationem alteri dare? Sed hocipso adimitur facultas testandi: Ut plura ex-empla non adducam ex quibus probari posset,secundum principia ipsius juris Romani nonabsurdum esse, per indirectum sibi hanc facul-tatem adimere. Cur ergo non licet expresse,quod licet tacite? Scilicet ne clero hic modusacquirendi auferatur. Judicet nunc, quiapraejudiciis liber est, an hoc dignum sit tantifavoris fundamentum. Quod si considere-mus insuper personas testantium, quo animocondant testamenta, eo magis patebit, nul-lam hic reperiri favoris rationem soiidam.Certe non abs re asseruit Bertrand. Argen-traeus p) testamentum condere conscientia periculo •sum & juflitics contrarium esse i si ab eo quodcommunius fit, & a potiori, debet fieri deno-minatio. Plerique, non amore bene pro-spiciendi posteritati, sed odio ducti erga illosquibus ab intestato bona obvenirent, vindiücecausa testantur. Imo & ea quae piis causis re-linquuntur, ut plurimum ex pravis affectibusprocedunt. Saepiffime, quae ministris ecclesiae,templis, pauperibus, legantur, non ex alia in-tentione proveniunt, quam ex studio, ut postmortem laudibus publice praedicetur testator,& hac ratione pallium quaeratur innumeris vi-tiis quibus alias scatuit, aliisque offendiculofuit defunctus: Quod etiam perversi sacer-dotes non negligunt, & vitia licet enormiaimbecillitati humanaeadscribentes, testatoreminfinitis laudibus extollunt, ejusque exemplumcaeteris commendant imitandum, quod ut fu-giendum in medium producere deberent, itafasius & superbia impellit homines ad legata adpias causas. Sed & avaritia haud paucos in-ducit; cum enim per omnem vitam tenacisli-mi fuerint, & proximo indigenti, non modonon decima, sed nec millesima parte bono-rum suorum, succurrere voluerint, nunc,cum bona sua etiam inviti dimittere tenentur,incipiunt liberales esse, credentes, satisfieriposse suo officio, si in testamento pauperibus,quamvis parce fatis profpiciant. Deindequod fiunt testamenta ut opes & potentia acsplendor familia defuncti omnibus modis augea-tur? Üti & eam rationem, peffimam utique,testamentis suis interdum inserere non eru-bescunt. Substitutiones & fideicommissa,maxime familiae, plerumque nil nisi diffidentiamin Deum pro fundamento habent, ita enim inomnem aeternitatem familiae fure prospicereintendunt, ac si Deo omnem potestatem con-servandi homines, quibus vitam dedit, aufferrevellent. Inde observarunt viri boni exactisjudicialibus, ut plurimum haec fideicommissalites gignere, imo eadem postea irritari, con-tra voluntatem testantium, singulari haud du-bie providentia Dei ita dirigente, coram quonon est tantus favor testamentorum, quam

o) L. Is. c. de paß.

p) In Comment, ad Consuet. Britann. adRubr. iit. 22.

coram

hominibus. Quid dicam de testtis moribundorum? Qui, cum de animaD 3 #que salute deberent esse serio sollicE^^omnem curam rerum humanarum abji ^tempusinterim tam pretiosum, & nunqp 3parabile, his ineptis cogitationibus difp 0di de rebus suis consumunt; quibus tetibus favent Doctores, etiamsi pcrturby^

gitatione mortis, animi lint. q) Egt e »

favoris testandi fundamentum! Sedhocw

ut

u°'

que effecit ille favor testamentorum,

'. j S qU0

ribundus haud raro a conjuge proxi”i^/J af i

agnatis & domesticis, infinitis modis --- e0& inquietari soleat, quo testamentumextorqueatur; quae species concussionis n °nima est. Imo si alicui otium & occast^ i$rit percurrendi acta judicialia & Arcb ,v 'facile deprehenderit testamenta nihil a^ 1 ? ce fiquam seminaria litium, vix enim 1 ° .({iiSprodit testamentum, ex quo non P^Lninovus oriatur. Ignorabant oliintot lites cum incognita adhuc essent test^S'ta, sed his introductis omnia judiciabus; inter alias ex his quoque causis , x£ ' ^0'Hic est favor testamentorum, ,^11;

sunt. _. . t ..

pere commendatus a Doctoribus, exfis provenit tamen egregius effectus- y*ergo? An semper odio dignum erit,testari voluerit ? Id vero non assero- ,.jct 5laudem meretur, qui de bonis bene p r °’yt 1posteritati, si videat heredes ab intest 3 ^j^s»

bene impensuros esse quod iis reist

if

sed in fastu & voluptatibus consumtu r! f’ t gs)per avaritiam, quod egeno proximo {ydenegaturos: Ut ita quaedam testam eD . 0 v!>'vore digna esse queant. Sed cum ade° i'luerit frequentia testamentorum, utquam sine eo decedat, plerique etiam .j-j#existiment non condere testamenta, P' jj £ ri'tamen ex pravis proveniant assectib l!S ’ c#que immortales gignant, non debeb a ^generaliter favor testamentorum cormU^Siri, nec in explicandis ultimis volt i0l:aad illum magis quam ad bonas reguli ' Ai^pretationis respici. Ex illis ergo ss 13 ' ^sunt elicio I. Favorem testamentorusts se 3esse juris moralis vel naturalis, vel d iV ss ftshumani positivi & specmim Romani:lum esse favorem testamentorum i n ^ fnia, (altem non majorem quam ips° r n jaFctorum: III. Posito etiam in OcrM 3 ^ yRomanum in materia testamentariaceptum, tamen favorem illumdum, ultra ea, quae in legibus singm 3 ^pressa: Hinc testamenti invalidi,regulas juris non confecti, nullum ^ jb 3 ''

rem r). V. Proinde in dubiis qu* uS7 i^j

an validum sit testamentum, an ^ zlpotius pro invalido habendum, fs,

praegnantes aliud suadeant; cum c ^ istRomano magnus favor sit heredum

stato, pro quibus in dubio pron« ; .

cum iis lex ipsa deferat succem ,jji,Etiamsi legitime confectum te ^ a ® a r c ^yfavorem tamen non recedendu l>o

q) Carpzov. P. 3. Const. s. des. t. ^

r) Quod fatetur Carpzov. P- ?>

■M-