34 *

adimamus, aut enim extra hominum sortem adhrura ablegandi subditi, quae bruta cceco tan-

jDifputat. XV. Caput III.

ret. Et quidem bene sic feceritmnem operam impendat, quo fdm at ^

sl<f

ita ' 1

•glfl

tum obsequio verbis fragellisve ductoris parent, tionis, qua corrtmotus Princeps au ie ^ai»

vel quod ex rectae rationis dictamine, praece- mandati processerit, detegere valeat-N_ ^ e 0-

pdsque Divini Numinis fluit ratiocinium, ipsis enim ingrata esse solet bonis Princip 1 ® jjjfi'30 salvum relinquendum; Quo ipso licet non • daciorum revelatio, ob quam caulamJudices sui Principis constituantur, ex interno ciles esse solent in emendandis & retamen rationis judicio divinitus indito juste mo- mandatis,uti apparet ex L. 2. 5. & ,6p^nil^?

veri possunt, ut modeste Principi.exponant,quaratione ex negotio certo Principis nomine ge

Quod si hocnon liceat, ,non peccabitsi moras nectat, nec prorutum se 10 e * , -lS <P

sto, gravi damno contra rationem aequitatem- exhibeat; saepius enim, quod incon ® s£e jfl'que naturalem affecti, & eapropter se confide- torsit iracundiae calor Principi,sequens slte itire bonitati & dementite Principis, quod damni perat, & mitiora consilia Principi ?°reparationem sibi non sit denegaturus. Hoc revocat. Quapropter utut non indu 5 s efacto facile a bono Principe, utut absolutissimo, officialibus , quod malignis artibus ad p jjjfegratiam impetrabit, quem sua convincet con- vitandas damnatis succurrant, & ultio* 1 ® ßpscientia, subdito prseter jus fasque & citra ne- rant,Z. 18. C. depcen. alia tamen ratiocessitatem salutis publicse, damnum passo, fatis- nisesto appareat,non satis cognita cauD> m

32 faciendum esse. Quod si hoc ita impetrare ne- cipe male informato, severius rescrip 1 ;^ ^queat, remanebit quidem in Principe peccatum, cessisse,quo. casu dilatio omnino necess arJä ’ ß, i 1subdito vero, si Princeps absolutus sit, ulterior eleganti Rescripto placuit Impp.

via reparandi damnum non concessa, multo mi- pm. cujus htec verba sunt: Si vindicari ß'fnus vindicta: aut resistentia: locus ipsi relictus, severius contra nostram consuetudinem pr» • ( stde quo Grot. de Jure B. & P. lib. 1. c. 4. & hoc pa- tuitu jufferimus, nolumus statim eos aut st ^sto infortunio casuique fortuito , quicquid per- nam, aut excipere sententiam, sed per die*

33 pessus patienter adscribet. Id vero prona ma- super statu eorum sors & fortuna suspensa Jff .pr

nu largimur, facta Principis, adversa civilium sane excipiat,vinciatquecustodia , & exctib> lS ' }

LL. sancitis , pro delicto minime habenda, hu- bus vigilanter observet. |fl*'

jus enim non est, legem violare, cujus est fer- Verum quid si ita distulisset executio ° £ ’’ Xr

34 re, & vincula ejus dilpensando laxare. Nisi nister, quid si submissa demonstration e J rcum illo Principe negotium intercedat,qui certa pem in aliam sententiam trahereratione superiorem J udicem agnoscit, huic enim borasset,Princeps tamen nihilominus st rl

nec a civilium legum nexu pro lubitu discedere qui mandati, rem moraliter illicitam st ,j

fas est,uti superius me monuisse memini; &hoc tis, exeeutionem urgeat; annonita tan Dcasu facilior regressus contra Principem erit, si rendum Ministro? Prompta responsio ßsfab ejus ministro ini quum mandatum exequente, peccato non suo sed alieno Ministru® 1 jp cdamnum perpessus fuerim. quentem ulla juris divini ratio■excusa ret ’ sl) jj i'

35 Verum an ipseMinister exSuperioris nutu de

3 1

enim non aliter justa erit excusatio, „flss

h

V

1

ii

c

lili

linquens, possit conveniri, an vero eum excuset lieni peccati exeeutor id peccatum elfe stvoluntas domini,altioris videtur indaginis; Ubi verit, quorsum pertinet Dd. decisio, q llä ststffquidem ab initio delicti nomen mereri non vide- ecutorem justitia excusant, si mandat®^ sJ'z6 tur,quod Principe volente commissum ; Si enim stratus aliquem occidat, qui forte innoCjussus Pra-toris aliquem excusat, L. ait Prator. rinac. 17.97.», 12 2. quod si sciverit,

7- § 2 -ff- d- ACsinor. L. 6 . §. 3. jf. de his qui notant, se delicti reddit, iniquum Principis p r °fj e c^

infam, adeo ut dolomalo non censeatur facere, süo ministerio ad effectum deducens. .j#

qui jussui Judicis obtemperat, L. 167. §. l.ff.d. culabit imperandi in Principe potest aS > -Ipo l \R.I.Tiv^ueW.dePcen.temp.cauff.^q.n.q. Mul- di in ministro necessitas: Imperandi e® 1 . Pto magis excusabitur officialis, q.ui Principis fui stas se non extendit ad moraliter ist’“" 1jussa exsequitur, cum huic non nisi parendi glo- enim in ipsos Imperantes Imperium J eil

ria sit relicta, & alias quoque jussus illius, qui ita, quod hic illicitum voluit, nullo ImP^jj a*

jus imperandi habuit, facientem liberet, L.Li- um mandato prasscribi possit; nec P^jjce^ssher homo. 37. ff. adL.Aquil. Authoritas enim cessitas ibi aderit , ubi imperare n® 11Magistratus facit de illicito licitum, excusatque Sicut & alias in atrocioribus mandatafi® jifl^a dolo, delicto, & poena. Farin. qu. 97, n. 109. na non liberat, quod mandans habuer* 1Et qui facit secundum pracepta Principis , non perandi, L. Servus. 20. ff. d. O. & X , sstef e t $peccat, cum ipse Princeps sit lex animata, Me- nem. ad L. Liber homo. 3 7. ff. ad L. Afi*

37 noch. Cons. 244. n. 44-seqq. Quod admitto , si bec. P. 4. Cons. 19 5. n. 42. Unde miniquitas mandati Principis non appareat mani- nostris,quod officiales & ministri de 11feste; in dubio enim practumendum pro man- mandato domini, in gravioribus 0°° J? . rdatis Principum, illa juri & justitia: esse confor- tur, tradit Klock. Tom. 3. Cons I ^’r'rmia, ut eapropter,si officialis eadem exequatur, rinac, q. 97. n. 119. Mar. Giurba ^ 1nihil peccasse dicendus sit, cum se ad modum ».10. Amedeus de Castellos Syndtf*exeeutoris habeat, cui inquisitio in justitiam ne- Dicerem ergo , cedendum in tantum ~rQ,ogotii commissi non competit, LExecutorem. 8. C. tati Principis iniqua:, ut non reW ta .

d. Execut. rei 'pud. nisi forte fraudem & mendaci- nister, si verbis amp'lius non ponit, ^ ium partis supplicantis adverterit,L. 4. C. Sicon - injustum illud mandatum exequatur, ^ j.

irajus vel utii. pubi. quendopeccet

. x - confer. Mev. P- I ' cor0 ini^ V L

38 Sed simanifeste injusta mandaverit Princeps, qüam paritionem vocant actu non

quid tunc Ministro faciendum, dubio non ca- sed omiffivo, Pacian. de probat. M-*- 3

et»