434

'Disput At. XVI. Cap. /.

& ne chorda femper oberret eadem, orationemjucunde variare ; cum enim jam saepius dixeratsententiam , pronuntiare, & similia; utitur nominearbitrii , ita etiam ne repeti üonz judicii sermonemexasperet, ejusstoco ponit negotium.

§. 9. Divido ja,mlegem praesentem in tres par-tes, in quarum prima proponitur sententia Papi-niani de Reconventione, in verbis: CumPapinia-tws &c. In altera est approbatio hujus sententiae,cjusque extensio, in verbis: hujusmodi sententiam&c. & denique in tertia subjungitur ratio genera-lis commendans aequitatem hujus beneficii.Sich.adn.l. Statim autem hic quaeritur, in quonamconsistat augmentum Justiniani ? Glossa putat intribus ( 1) quod hodie etiam in causa diversa ha-beat locum, (2) quod non amplius possit excipide incompetentia Judicis, (3J quod addita jamfit ratio. Consent. Schwartzenthaler in procejs. lib .i.afit. 4. c. 1. Alii vero putant, inter quos etiamZces ff- de re jud. n. 40. Reconventionem in causadiversa per auth. Et confequenterh.t. demum suisseadmissam, & quod olim quidem locum habueritin causis connexis, si is judex fuerit communis,Imperatorem autem hanc ejus naturam' h.n.l.ita auxisse, ut tum etiam coram Judice incompe-tente necessario sit admittenda, per verba: in eo-dem negotio. Quae tamen hoc non evincere, si peni-tus inspici an tur, supra ostendi. Aliter respondetUmmiusss disp. n. 1 3. Ego sic sentio. L. 22.Adejudic. jam olim in causis connexis coram j udiceincompetente Reconventioni locum reliquit,dum quis coactus fuit, in eod. loco judicium pa-ti, si ipse ibi agat. Deinde ex/. 2. N 3. eod.junä.l.n.§. i.d. jurisd. apparet, quod etiam in causisdiversis olim fuerit cognita Reconventio, perverba: alterius tuteU, alterius negotii , modo judexalias Actoris fuerit competens; & porro M de-monstrat privilegium revocandi domum ira cau-sis ibi expreffis, quo non fuisset opus, si Judex il-lius loci non fuisset competens. Panorm. ad C. 1.d. mut.pet. $.27. Sich. addJ.n. 10. sitita augmen-tum hic intimatum necessario consistat in eo,quod Actor jam non amplius de incompeten tiaJudicis etiam in diversis & separatis a conventi-one causis queat excipere; Auth. & consequenter.vero nihil aliud innovet, quam quod Reum, quihactenus pendente conventionis judicio adhucpro lubitu in diversis causis ad alium judicemActorem evocare poterat, nunc ita constringat,,ut suas mutuas petitiones statim in principioproponat, vel recusans hunc judicem mereaturalium, qui de utriusque desideriis cognoscar, nisimalit finem prioris causa; expectare. Panorm .d.l.

§. 10. Hinc summa legis erit haec: Actor litesemel mota ita se subjicit illius judicis jurisdi-ctioni, ut ibidem Reo reconvenienti respondere,& Xque ac hic judicis sententiam pati teneatur,five mutua actio ex eadem causa, sive ex diversaprofluat, in tantum ut frustra excipiat, sibi huncjudicem non esse competentem, quia Actor ap-probando Rei judicem pro se, eundem & contrase in eodem judicio & instantia non debeat nonapprobare.

§. 11. Casum formare liceat talem :: TitiusCivis Hamburgensis convenit hic loci Slempro-nium civem Francofurtensem coram Senatuop-pidano ex causa mutui; Sempronius, qui paucisabhinc diebus dicto Titio vendiderat-equum,nondum vero pretiumpromissum acceperat, ju-

dici suo similiter porrigit libellum (instituta ^one Venditi) in eo petens , ut Titiüs addum pretium adigatur. Ubi in judicium veslrepetit suam quisque ordine actionem, cUTitio ad viciffitudinariam Sempronii_P e *nem respondendum est, is statim excipit) ^tum contra se non esse judicem compe te0 ^cum alibi judicem habeat, cui subjectus, & ^

Sempronius adire posset; vult igitur ab i sl ptiavel etiam ab actione(utrumque enimp^ 1 sse docet Dn. Nicolai in notis ad Procejs. F rt ^ e92.) absolvi. Quaeritur quid juris? Relp-b eLeg. praesent. Judicem posse Titium , n0ii i{ e-stante Exceptione, ad solvendum conde# 111 ^Quia cujus in agendo observavit arbitrium > ^habere & contra se judicem in eod. negotio K ottdedignari. _ _ soIlC a 1

tz. 12. Legis autem hujus ferendae occa 11 q 0 ,procul dubio subministraverunt malitioi® r e .

rum tergiversationes, qui suum quidem c ; 5qui ä Reis flagitabant, hos autem cum 111 xt u

fo'

actionibus admittere nolebant, sub p r ^

non competentis judicis. Quae agenti® 111 ^ e .rata procacia Praefectum Praetorio De# 10nem tandem eo adduxit,ut rem ad Imper a j° tU nideferret, atque hoc de jure dubio Rei^fexpeteret & impetraret. at o-

§. 13. Cogitasset forteanaliquis, ImP e /!)rem longe aliter fuisse responsurum. t j 0 '

constat, omnem actionem, & ita & Reco# v .nem, coram judice competente ejus,venitur, esse instituendam, fecundumtum: Aäor sequatur forum Rei; tam d e Jvili, l. 'y.C.d. Jurisd. omn.jud. l.fin. C. ubi in 1 Al. 2. C.ubi& apud quem. &I.2. C.d. Jurisd- 0 !? ^.c-ubi dicitur juris ordo converti, si contra mfi Reus cogatur sequi forum Actoris;

Jure Canonico, c. neminem. 3. q. 6 . c.

&seq. n.q. i.c.duosimul. 9. d. off. Ord. C- 1 'ritus. 5 .c. 8 .d.for.compet.c. zi.d. Jur. patroU-sj^gStum. 11 s.cumvero. d. Refiript. in 6 to. (r)non tantum injustum esse, ut quis coram I^jlenon sito teneatur respondere, sedetia# 1 ^jjir& supervacaneum, cum in privatorumjusmodi forma servetur, ne quemquam ,nscO st 'rum sententia a judice incompetente mstringat. Z. ult. C.sianon compet.jud. & t ü ? r J.pd { 'dictionem jus dicenti impune non par e ‘ d p 0 ja sede Jurisd. quippe cum sententia talis ss'P g pö'nulla, t.t. C. Si a non compet. jud. (3)test dici, quod Astor Jurisdictionem Pverit, qui modus alias est legitimus ^ vl • „j( 3 e flienamjurisdictionem. l.i.C.deJurisd-non tam motu spontaneo accedit jud 1 (npfquam neceffitate juris eo compellitur, Prius adductum brocardicum : Act° r .

rum Rei;Jam quod quisq; jure permut ^es 11 ,

juste facit, /. 17. §. 12 .d. adii, ediä . & ffi s ^

tur poenam./.4. CadL.Jul.de adult-l-^’ f' f[ gir- ^jur. quare multo minus, qui jure cog envidemus excusari eum, qui obsequi tu uejus, cui non potest non obtemperare- •d-R.J- (4) Leges quasi cavent Acto « 1 sio **

nitate, dum promittunt, neminem s ces g 0litem contestando conditionem iua ;111 e ,ifss e ’teriorem, Z. 8 6. seq. d.R-J- fi)

fi actor pqrsequens jus suum jsips fU r. (scripta LL, alienae jurisdictioni lu pi

Nova actione Reus non habet opus, u i