il
I
De Teflamenti Rusticani Natura Oc Defiriptionf,
sOJ
i«
Verum recte cum reprehendit Baccho vius,icendo: Jure Gentium nullas ad testamentumj^quiri solennitates, sed sufficere , modo con-stiterit de voluntate testatoris; Solennia ergo°mnia sunt ex jure Civili, vid. Ludwell. tr. de ult.' Colunt, cap. i . pr. p. m. 317. Quando itaque Dd.
loquuntur; quod in Testamento patris inter"veros, in testamento ad pias causas nihil am-plius requiratur, quam solennitates juris Gen-t'ürn ; hoc ita intelligendum, ut sufficiat, mo-*1° constet de ultima voluntate , vel per scriptu-r *Uu vel per duos testes, & nihil intersit, qua-Cu nqu c ratione testamentum sit conditum. Intestamento tamen rustici quid amplius requiri,ac jure Gentium requirebatur certum est, quod\ e l ex solo testium numero patet, de quo infe-rs in cap. 3. pluribus agendum, ubi forma te-5 stamenti rusticani exhibetur.
^ Disterentia testamenti rusticani delumta est
a eausa efficiente, forma & Materia. Causae ffieiens est alia propinqua, alia remota. Pro-P'Oqua est Rusticus. Remota est Justinianusssiip. qui causa principalis hujus testamenti est,^ Euippe ex cujus Constitutione rusticis hoc jus^standi indultum. Veteribus enim JCtis, ut^ stopp, ante Justinianum defunctis hoc testan-di genus incognitum fuit, nec enim in ff. nec inCodice ullibi apparet, remistum ipsis este ali-quid ex solennibus. Imo nec tempore Institu-tionum publicatarum proditum fuit hoc testa-mentum ; non solum quod ibi vestigium nullumdeprehendatur, sed & quod subscriptio d. L. do-Ce at, Ländern publicatam este Anno 534. cum3j Rtti antea Anno 533. Institutiones fuerint pro-^ilgatx. Dixi autem in descriptione , quodinstitutione Justiniani hoc jus testandi indu-tum; Nam dici. L. ult.'C. de Testam. Constitu-to est, non Decisio ; Et quamvis antiquarumstst- ibi mentio fiat, non tamen dubium in anti-1 LL. ibi deciditur, sed novum Veteribus Le-
mbus incognitum sancitur; ex hac vero nota ainstitutionibus Decisiones novte quam optimej "iscernumur.
Porro differentia desumta est a forma , quaej? ar timin remisso testium numero consistit, utc Hicet praecise septem testes non requirantur,5 u od tamen alias ita neceffarium, ut&unote-deficiente corruat totum testamentum, L. fiHnt *s. 12. C. de Testament, partim in subscriptio-ty 115 , quod nec haec semper necessaria, de quaÜribus in cap. 3. agam. Ultimo delumta est\'Materia, quod rusticus disponere poffit de om-e °, quod post mortem suam fieri velit. Te-p^entum enim in genere Universalem dispo-' tlo nem continet. L. i.princtp. quitestament.fac.ergo & idem in testamento rustici verisica-
ij* 1 debet.
Causam impulsivam hujus testamenti rusti-ci, partim in simplicitate, partim in defectu^ lr heri testium constituit Imp. in d. L. ult. C. deJflatn. In diversis enim causis rusticitati con-esse & in multis LL. subtilitatibus stri-^ at h observationem rusticis remissam dicit Imp.r ec enim homines rustici, quibus non est lite-c > peritia, possunt tantam LL. subtilitatemg^direinsuis ultimis voluntatibus, hinc Imp.^ °El humanitatem respiciens per hanc Le-ipsorum simplicitati succurrere voluit. Cag-
terum quinam sint illi casus, ubi rusticitati con-suluerunt LL. hic prolixe adducere non vacat.
In genere alias dicitur, quod in delictis contrajus civile commiffis rusticitas praebeat excusa-tionem , non si contra jus naturae. Illius ex- 37emplum est in L. 7. §. 4. ff. de Jurisdiä. ubi abalbi^corrupti actione excusat rusticitas : Sic ru-sticus in jus vocatus si non iverit, ob rusticita-tem excusatur L. 2. §. 1. ff, fi quis in jus voc. noniver. Quod tamen limitatur, nisi rusticus er- 38ret in Jure Civili notorio , & contra speciemhonestatis peccet, arg. L. 1. C. de Interdict. ma~trim. int. Tut. & Pup. & ibi B. Dn. Brunnemann.in Comment, Cod. Quanquam 8 c alias semper Z-arbitrium judicis accedere debeat, quousquerusticitas excusationem mereatur , de quo vid.Menoch. deArbitr.jud. Quast. lib. 2. caf 194. «.
83. Attendere enim Judex debet, annon inrustico duplicitas pra simplicitate emineat veldominetur, uti exjas. ad L.sttquisff. de Jurisditt.n. 24. adducit Dn. Tabor in Barbos. Locuples,lib. 16. cap. 66 . Axiom. 1. Rusticus enim sagaxnon solet excusari. Andr. Tiraquell. de pcen .temper. Cauf. xx. n. 17. Quod si aurem con- 40tra jus naturae vel Gentium deliquerint rustici,non praebet excusationem rusticitas , quorsumreferunt Casum in L. 2, C. de in jus voc. B. Dn.Brunnemann. Quast. 39. ad Wefenbec. dejurisdict.Farinae. Quast. 19. n. 59. Cujus ratio perse manifesta ; cum hujus juris ignorantiam al-legare nullo modo poffint. Id saltem addo , 4 &quod Dd. communiter concludant: quod in hisqu$ sunt inducta ad formam vel solennitatemalicujus actus conservandam, rusticitas non ex-cuset. Quando enim agitur de productione a-licujus actus in esse, omissio modi & forma? om-nibus nocet. Bald. in cap. ult. Column. l-Verßc,item non patrocinatur. X. de Confejf. quam assertio- 42nem exemplo testamenti illustrant, si in eo ru-sticus non adhibuerit septem testes, quod illinon prosit juris ignorantia. Tiraquell. de pcen.temperand. Cauf. \i.n. 19. Wefenbec. lib. z.Const.
88- «. x8- quod intelligo jure veteri & ante 4^Constitutionem illam Justiniani frequentato ;quae obiervatio solennium testamenti, cum diffi-cilhma rusticis esse videretur, Imp. Justinianusaliquid remittendum cenfuit, quo facilius rusti-corum sustineri poffint elogia.
Altera causa impulsiva, qua? Justinianum 4^moverit, ut rusticis testaturis quid remitteret,est carentia hominum, ob quam debitum testi-um numerum adhibere non possunt; non enimindistincte septenarius testium numerus est re-missus, sed tunc» si plures in pago commode ha-beri non possint, quod an probandum sit ab il-lo, qui se in testamento fundat, an vero praesu-matur , infra circa formam hujus Testamentidiscutiendum reservo.
Cum vero simplicitati stupiditatique ru- 45sticorum hoc privilegium concessum esse di-ctum fuerit antea , operae pretium erit, an-tequam hoc caput concludam , disquisivisse ;
An ergo homines illi simplicissimi , substupi-di, vel alii hujus generis testamenti factio-nem habeant ? Quod negandum videtur,4$cum testamentum sit voluntatis nostra? justasententia, Lib. 1. fi. qui fest ament, fac. pojsejst. id«st, praevia sussicienfi deliberatione & exactoRrr 3 judici«
Issi
lify'd
v'JI
M
M