2?e Obligatione 7tei Judicat* contra. Tertium *

55?

®°rem jam lata ci quoque obesse debebat.Sic quoque , quando cum possessore primo«genitur® vel majoratus actum, St is quidemvtclus fit, bonaque huic obnoxia restitueredebuit, negari nequit, (a) cum Jegitimo con-tradictore esse eo tempore actum, (b) imo deJ pso jure primogenitur® judicatum esse. Etlicet hi, qui post hunc possessorem ad illa bonaessent vocati, jus suum a primo acquirente de-rivare vellent, tamen in ejus persona eadem«Juasitas, eadem ratio defendendi occurrit,quaein antecessore victo, quo casu per d.l. 4. res ju-dicata seque nocet his, qui idem jus de novo ,recoquere intendunt. Conf. Fab. in C.lib.q.tit,19. des. 4.

§. 18- Simile fere exemplum occurrit in ma-teria feudali, ubi sententia contra vasalium latadicitur etiam nocere domino feudi. Textusadmodum perspicui sunt 2. f. 26. §. svastllus.ubi Feudista ita: Si vasatius de beneficio suo agat<vel conveniatur, sve obtineat , fivenon, luet igno-rante Domino fiat , omni tempore firmum erit illud ju-dicium, Et 2. F. 43. ubi ita : Si controversia in-ter vasalium & alium de beneficio fuerit , adversa-rio proprietatem totius vel partem vel aliud aliquodjus (veluti servitutem) sibi vindicante , causaper vasalium etiam Domino absente quas propria adfinem perducatur , ipse enim solus utiliter , agendi ex-cipiendi habet potes at em , & fi pro eo aut contraeum judicatum fuerit , vel cum adversario transege-rit , dummodo fraudulenter alium non st , etiamsfofi beneficium domino aperiatur , tale erit , ac fi eocausam agente judicatum fuisset , & ideo ab eo ratumhaberi oportet. Torserunt hi textus ingeniaFeudistarum adeo, ut Hotromannus non du-bitaverit , hanc decisionem delirationem feudisi-cam intolerabilem appellare , & profiteri, seejusmodi, quod hic deciditur,assequi non posse-vid. Idem disp. de seud. c. 39. & adtit.cit.no,. Sedsalva res est, si modo, quaehic satis indefiniteasserta sunt, paulo specialius definiantur St<asus varii inter se distinguantur. Textusprscitati loquuntur potisiimum de duobus ca-sibus. Primus est, si vasallus agat contra posisessorem beneficii, secundus , fi conveniatur.

In casu priori videndum, de quare sit contro-versia. De tribus enim principaliter cum pos-sessore potest disputari, (I.) an hoc feudum adactorem Lucium, an vero reum possessoremTitium pertineat, utroque id ab eodem domi-no recognoscente; Et sic qualitas feudalis non■ast in controversia, sed tantum dominium utile,Atque hoc casu sententia pro possessore lata■^tiam proderit ei contra dominum, veluti siFucio sine prole mascula decedente dominuspostfacto feudum tale tanquam sibi aper-tum vindicare vellet, quasi Titius possestorRullum jus in feudo haberet, quod cum ipsiPer rem judicatam contra Lucium assertum€s it, contra dominum etiam proderit. Dispu-lsum enim antea fuerat curh legitimo con-?5 a dictore, St quidem, de ipso jure dominii uti-' S > ubi solus Mevius actionem subire debebat,

^on dominus , vid. Rosenthal. de feud . c. 9.tyetnbr. 1. conci. 23.». 3. &pr®rerea, si ageretc ontra prtesentem possessorem , quasi feudum^tincto Lucio esset caducum, ageret ex per-signa & jure vasa Ili victi Lucii, & sic eadem®*ceptio ipsi nocere deberet, qua noceret va-, Vol. VlII.Disp. XXXIII, Hali.

sallo, si de'novo agere voluisset, & ad hunccasum respexisse 'videtur Feudista in verbisretiamsi pos feudum domino aperiatur. CasparBitfchius ad 2. /. 26. c. fivasallusp. 483. ( n.)Controvmi potest de ipsa qualitate feudali,veluti si possessor Lucius rem suam allodia-lem & liberam asserit, in quo casu, si actorsuccumbat, & postea absque mascula sobolemoriatur, domino, quasi feudum sibi aper-tum vindicanti, obstabit itidem exceptio rei ju-dicat®, qui & hoc quoque casu agere debet exvasallipersona, quem casum prsus intellexissevidetur Feudista , quo ipso tamen non impe-ditur dominus ex sua persona & proprio jurerem ab eo vindicare. Rosenthal. cit. I. n. 4. (III.)Disputari potest, a quo domino'illud feudumrecognoscendum sit, veluti si Titius actorfeudum sibi vindicet, seque hoc a Cajo re- .cognoscere asserat, Lucius vero possessor ideoad se pertinere-conrendat, quoniam id a Sem-pronio recognosceret, quo calu-si actor causacadat, & postea dominus, feudo forsan aper-to per mortem Lucii, id vindicare vellet aLucio, gravior dubitatio exsurgit, ansic quo-que Cajo domino.obesse possit exceptio rei ju-dicat®? Revera enim hic non de nudo jureipsorum vasallorum, sed etiam de jure domi-nii directi actum. Videtur itaque , hoc casucommode applicari posse decisum jCti in l.fape 63. ff. de re judic. ubi ita ait: Scientibus sen-tentia , qua inter alios alta efi , obefi , cum quis deea re , cujus ■ actio vel defenso primum sibi competit ,sequenti agere patiatur. Subhtmo, atqui defensioejusqu®stionis, utrum feudum hoc a Cajo, anvero Sempronio esset recognoscendum,,primo& principaliter ipsi domino 1 Cajo competit,atque adeo, si lirem scivit & eam a valalloagipastus est, sibi ipsi praejudicat, quiavolun-tate ejus de jure , quod ex persona agentisvasalli habebat, judicatum, & sic potuisset &debuisset dominus intervenire vel desuper pro-testari. 1 *

§. 19. Alter casus est, fi vasallus possessorconveniatur & in lite succumbar, tum itidemvarii casus distinguendi sunt, (i.) fi extraneusservitutem sibi in feudo asserar & obtineat,tunc h®c sententia pro servitute proderit do-mino pr®dii dominantis, etiam contra ipsumdominum feudi. Ulustr. Dn. Pr®s. in exam. iur.feud. c- 10. qu. q.Simv. Synt.jur. feud. c.i 2. aph.\\. /

J. 3. quia etiam hic.cum legitimo contradicto-re actum iuit, cum vasallus hanc actionem{ollas utiliter suscipere potuerit, ut dicitur 2. >f. 43. (II.) Disputari etiam eodem modo, utiin priori §. dictum est , s de tribus ibidem addu-ctis qu®stionibus potest , & eodem fere mododistinguendum, uti antea factum, ut ita nonnccesse sit, rem eandem repetere. Rosenthal.defeud.cit.l.n.q.sqq. Illud sane constat, sen-tentiam inter duos de dominio directo conten-dentes latam etiam yasallos stringere, 8 t qui-dem per consequentiam, quoniam hic actiointer tales agitata fuit, cujus defensio princi-paliter ad eas spectabat, Rosenthal. defeiuLc. 9.m. 1. conci. 24.

§. 20. Diversam esse volunt rationem sub-jectorum , asserentes, non pr®judicare remjudicaram vero domino , si vel maxime , eosciente , alius contra eos obtinuerit, & ra-Aaaa tione