/

jDe Obligatione Rei Judicat &

*psi praejudicet? Id quod negat ex hac ratione,*piod judex in judicando & sententionando pu-blicam agat personam, teneaturque sententiamrerre in causa, in qua cognovit, «Stinderatio-ne officii excusetur, quod nemini officium su-debeat esse damnosum. /.30. §. 1 ■ ff.de inoff.testam, quamvis si tutus esse velit, judexjussu-Uni sibi reservet. VeVum haec sola ratio non vi-detur sufficere, ut judici non poffit exceptio reijudicatae opponi. Aut enim itidem eidem pri-mum & principaliter actio competiit, & sic se-quentem agere passus est, quem tamen exclu-dere potuisiet, instituta loco competente actio-ne contra reum , sic merito quoque eidem ob-stabit exceptio rei judicatae: quamvis enim ju-dicare hic quidem debuerit, non tamen planeprohibitus fuit excludere eum , quem sequen-tem agere passus est : Aut vero sententiacontra eum lata est , qui justus fuit contradi-ctor , & a quo judex ipse causarii habuit , &hoc casu itidem non video, qua ratione evita-re postea exceptionem rei judicatte velit, cumde jure, ex quo agere de novo vult, jam satis ju-dicatum sit.

§. 27. "samiem devenio ad criminalia, ubiitidem Dd. communiterasserunt, quod senten-tia lata pro reo in criminalibus faciat jus quoadomnes in tantum, ut de tali crimine non poffitamplius in perpetuum accusari. Udalricus Za-sius ad l. fiepe 6 3. fi. de rcjudic. n. 77. Jul- Claruslib. 5. qu. 5 7. Didac. Covarruv. lib. 2. var. re-fiol. c. io. Nicolaus Boerius decifi 289. n. 9. Car-pzov Prax. Crim.qu. 104.». ^.fieqq. Joh.Bapti-st a Bajard. in addit, ad Jul. Clar. cit. I. Oeci an.tom. i.crimin.lib. 3. c. 30. Farinae, crim.quast. 4.quam sententiam communiter probant ex l. ficui. 7. §. 2 .ff.de accuf.l. 4. §./. d.adult. ubi JCtusita ait: iisdem criminibus , quibus quis liberatus est ,Kon debet prafes pari eundem accusari , sicuti etiam,qui de crimine publico in accusationem jam de-ductus erat,: ab alio super eodem crimine de-ferri non poterat. 1 . 9. C. de accufi. Huc etiamrespicere videtur l. 6 . ff. defiepukhro viol I $.ff.de popul. ait. Confirmat id ipsum quoque JusCanonicum in c. 6 . X. de accufi. ubi ita: de iis cri-minibus , de quibus absolutus est accufiatus , non pot-est accusatio replicari. Cujus decisionis ratioPotiffimumhtec videtur esse , quod in crimini-bus publicis quilibet ex populo sit legitimus ac-c risitor , & quia ita cum legitimo accusatoresemel actum est, sententia pro accusato lataProdest eidem contra omnes , quod non tantumdocum haber , ubi per viam accusationis, sede tiam inquisitionis in judicio reus absolutus est,quia sic quoque eum legitimo contradictore8 ctum censeri debet, Jul. Clar. cit. I. n. 7. ibi-que Bajard. «.11. Covarruv. cit.l.n. ;. quodad-e ° procedit, ut si vel maxime alias inter plurespopulo is praeferatur, qui suam suorumqueln jririam prosequitur , cum habeat peculiarediversum interesse , hoc tamen calu accusa-llQ nem ab alio jam peractam non poffit facilel ' ev ocare: Addit enim JCtus in i. 7. §. 2. fi. de ac-cil fat, pt putem , quoniam res inter alios judicataalli non pr a judicant , siis » qui nunc accusator ex -tltlt , fiuitm dolorem prosequatur , doceatque igno-r ‘ i fie fi e accusationem ab alio institutam , magna exadmitti eum ad accusationem debere. Regu-lier itaque kwn amplius admittendus erit,

contra Tertiumi

nisi tales peculiares concurrant circumstantiae,quae moveant judicem, ut admitti debeat. Il-lustrat hoc Ulpianus in l.qfi.f.fi. adL. Jul deadult. exemplo adulterii, ubi ita : fi auiifanoneinstituta absoluta fit multer , extraneo accusante ,tamen marito debet permitti restaurare accusatio-nem , fi idoneas causas allegare postit , quibus impe-ditus non instituit accufiationem. Probanda itaqueest ignorantia hoc in casu per juramentum, &quia magna causa requiritur, ut de novo talisaccusatio restauretur, probabilis & justa igno-rantia merito esse debet, de qua arbitrabitur ju-dex. Jul. dar. cit. I. n. 4. Covarruv. cit. l.n. 1.

§. 28. Sed vero ut sententia pro accusatovel inquisito lata hunc effectum habeat, sequen-tia erunt observanda requisita. (I.) ut reus fueritabsolutus a tota inquisitione , fieu accusatione Iß ficdefinitive , quia sic demum super ipso criminecognitum fuit, & nihilominus innocens reper-tus. Aliud itaque est, si tantum absolutus sitab instantia , veluti quod non idonea contraeum effent indicia, vel accusator nolebat cau-tionem praestare , vel non habebat personamstandi in judicio./. z.§. 1. ff.de accufi. talis enimsententia nequidem in civilibus operatur rei ju-dicata» exceptionem, atque hinc etiam pronun-ciari solet, daß noch zur Zeit wider Inquißtennichts weiter vorzunehmen , quo ipso non planeinnocens judicatur, sed tantum ostenditur, in-dicia ad inquisitionem debitam deficere. Jul.Clar. lib. 5 .$.fin n. 3. Covarruv. lib. 2. var.refiofic.xo.n.i. Gonzalez Tellez adc. 6 . X. de accufin. 7. (II.) Et quidem absque omni fraude G pra-

evaricatione, hac enim probata, si scii, accusa-tor cum accusato colluserit, tunc accusatio abaliis repeti potest. I. 3. ff. de pravaric- 1 . eum quijuravit. §. ff.de jurejur. Covarruv. cit.l. Gon-zal.rif. /. Jul. Clar. cit. I. n. ;. Idem dicendumest , si judex non debite procellit , sed mereinquisito gratificatus est , adeoque vel ex gra-tia vel accepta pecunia absolvit reum. Joh. Bap-tista Bajard. ad Clar. cit. I. n. 17. (III.) Et qui-dem absolvi debet sententia judicis. Si enim ac-cusatio per transactionem est sopita , quod ali-quando licite fieri potest. I. 18. C. de transaä.inde alii nullum oritur pnejudictum.Covarruv.cit.l.n. 5. (IV.) ut antea aä um fuerit criminalitercontra eum , qui absolutus est : Nam ex multis de-lictis etiam civiliter agi posse expediti juris est,hoc itaque facto, & reo absoluto, criminalis ac-cusatio licite adhuc intentatur, nec res judica-tam causa civili prajudicat causis criminalibus,quod fatis clare apparet ex l. un. C. quand. civilisaltio criminali prsjudicet , ubi praemittitur haecregula: quoties de re familiari V civilis V crimina-lis competit aäio , utraque licere experiri , five priuscriminalis five civilis aäio moveatur, nec fi civiliterfuerit altum , criminalis consumatur , nisi forsanutraque actio & civilis «St criminalis ad vindi-ctam publicam tendat, & neutra rem familia-rem persequatur, quod tamen in praedicta re-gula supponitur, uti est actio injuriarum. Gail.i.obfi 6 5. n. 3. «St hac ratione sententia in actio-ne civili pro reo lata prodest etiam contra eum,qui criminalem accusationem de eodem crimi-ne intentare voluit. Brunnemann. adeit. L n. 5.(V.) Addunt etiam hoc requisitum, utcorameo -dem judicio denuo agatur. Dantur enim (a) cri-mina mixti fori, quae a judice ecclesiastico &

A a a a 3 seculari