tDe Extentione Judicati contra Tertium,
56 r
^ui de proprietate ne y%v quidem habet , &ita liti se offerret, si vindicationem susciperer,c «m nequidem directo poffit servitutes tundofructuario debitas vindicare. I. i.§.f.ff. deoper.nov. nunc. Posset itaque proprietarius prohi-bere, ne litem super dominio susciperet, nonvero Contra usufructuarius domino resistere ,ne is defensionem dominii suscipiat. Alia ita-que ratione hic procedendum arbitror. Scili-cet videndum , utrum usufructuarius a pro-prietario causam habeat, nec ne ? Posteriuscontingit, si & proprietarius & usufructuariusa tertio tequaliter jus suum habeat , velutiubi alicui fundus deducto usufructu , alterivero ejusdem fundi ususfructus legatus est ,hoc casu certe , quia usufructuarius jus suumnon habet a proprietario , sed a testatore cxlegato, non nocebit eidem sententia contraproprietarium lata, ut statim contra eum exe-cutioni dari poffit, arg. I. 22. ff. de except. reijudic. Plartm. Hartmanni cit. /. num. 3. Ne-que enim sententia nocet alteri, qui (a) pro-hibere actionem non poterat, nec (£) causamsuam a condemnato habeat, arg. I. 63.inf.dere judic. Ber n hard. W ur mser. lib. 1. tit. 22. obj. 14.n. 5. Priori casu vero admitto, quod senten-tia de proprietate lata & actori adjudicata, pernecessariam consequentiam nocere debeat usufructuario , non quod intercedere potuerit ,ne proprietarius ageret, id enim impedirevon potuit ; sed quia causam suam unice exjure proprietarii derivare debet. Interim ta-men ad essecturn, utexecutio contra eum pos-sit institui, hic quoque 'ei-1 . 29. in f. ff. de ex-cept. rei judic. necessarium esse existimo , utusufructuario lis denuntietur ad exemplumdebitoris , qui creditori litem denuntiare de-bet, cum dominum litigantem assistendo, con-sulendo, jura sua defendendo, peritiores Ad-vocatos advocando , adjuvare poffit , Zasiusad cit. I. 63. n. 27. Quod idem vero cit. loc.litis denuntiationem exigat quoad vafallum& emphyteutam , id non necessarium esse exi-stimo , modo ipsi aliunde sciverint de proprie-tate plena fundi agi , &paffi fuerint dominumdefensionem totius rei suscipere. Hic enimsimul agitur principaliter de jure eorum, cu-jus defensio principaliter & unice ad eos spe-ctabat , & sic dominum prohibere poterant ,
Ne de utili dominio simul ageret, sed ut cau-sam ad eos transferret. Cum enim poffide-deant, & utile dominium habeant, principa-liter defensio ad eos spectabat, quae ratio cessatJst creditore & usufructuario.
§. 8- Aliud exemplum adducit Macer, inh 63. ff. de re judic. Si maritus socerum vel uxo-*011 de proprietate rei in dotem accepta scienter age-* e permittat. Constat scilicet ex jure civili,sarito dominium aliquod in dotem compete-5 e §. 1. I. quib. alien. lic. vel non. I. 75- ff- deJure dot. I. in rebus 30. C. de jur. dot. & conse-quenter ipse & vindicat dotem , & quoqueactiones dotis nomine suscipere debet. /. doce**cillatn. 9. C. de R . F- atque adeo , si vel ma-hnte vindicaverit uxor rem dotalem maritoforante , & nihil obtinuerit , exceptio reiJudicata? marito obesse nequit. Brunnemann.l. ck. 9. Quid ergo , si tertius rem dota-vindicet ab uxore vel socero , marito scieit-Vol. yill Difp. XXXIII. Hali.
te, qui principaliter litem hanc suscipere de-beret, & condemnatio ad restituendum se-quatur, contra maritum quoque hic debet fie-ri executio. Sed aliquando contingere potest,ut actio non contra maritum, sed uxorem in-stitui debeat , scilicet si dos constante matri-monio eidem restituta fuerit propter merunaamittendae dotis. I. 24. ff. folut. matrim. quiaforsan maritus dotem dissipare , vel alias nonsolvendo este incepit. Quid ergo juris, si actiocontra uxorem eo tempore , quo poffidebatfundum dotalem , fuerit legitime instituta ,deinceps vero , quia maritus interim ad me-liorem fortunam redierat, dos eidem restitu-ta , id quod quidem fieri debuit. Gail. 2. obf.85. & hac restitutione facta uxor condemna-ta ad restituendum , an hoc casu quoque idemdicendum- sit, vel ideo dubitari posset, ( t- )quod uxor in hoc casu debuit conveniri , &defensionem principaliter suscipere, poffide-bat enim dotem tempore litis motae, (r.) quodmarito integrum haud fuerit , hanc litem inse transferre. Nihilominus Zasius ad cit. I. 63.».35.1«/. concludit, sententiam contra uxo-rem latam marito & scienti & ignoranti prae-judicare , quod uxor Htem proprio nominesusceperit & peregerit, & quia ita cum legi-timo contradictore actum est , maritus , quinon proprium jus , sed dependens a jure uxo-ris habet > exeeutionem contra se impedirenequit. Ratio itaque diversitatis, quod prio-ri casu, ubi maritus poffidebat, tantum scien-ti, non ignoranti praejudicetur, haec est, quiaquamdiu dos est penes maritum, uxor non legi-time actionem in se suscipere potuit, uti aperteconstat ex /. 9. C. de R. V-
§. 9. Tertium exemplum, quod JCtusproponit , em totem concernit, fi scilicet pof-feffor emtor venditorem de proprietate rei emtee de-fensionem suscipere patiatur. Hoc casu sin®dubio principaliter defensio ad possessorememtorem pertinebat, adeo , ut si conventusfuisset , nequidem actori potuisset exceptio-nem laudationis opponere. Mev. P. 6. decisa e ) .ad venditorem vero secundario tantum haecdefensio pertinet, propter evictionis praesta-tionem , cujus nomine etiam emtori conven-to affiliere debet., Sed ponamus , sciente &patiente possessore , venditorem litem in sesuscepisse & condemnatum esse , sine dubioexecutio statim contra emtorem fieri potest ;revera enim , si sciens & prudens emtor patia-tur venditorem rem defendere, ei id mandas-se intelligitur. Francisc. Duarenus ad cit.l. 63,ff. de re judic. praleff. 43. Quod si ergo prote-status suerit emtor , cerrum est , eidem judi-catum non nocere, Id. cit. I. Idem sine dubiorecte applicari potest ad haeredem fideicom-missarium, cui exTrebelliano restituta esthae-reditas, si forsan haeres fiduciarius condemnatus 'sit, ut haeredi ab intestato propter defectum te-stamenti restitueret haereditatem. Nam etsi hae-res fiduciarius ipso jure haeres maneat,& sic con-veniri principaliter posse videatur htereditatispetitione, §. 3. /, defideic. har. attamen quiäex SCto Trebelliano omnes actiones in haere-dem fideicommissarium transeunt, H. 7. I. eod.
& praeterea post restitutionem fideicommissa-