458
T>,Jp. XXL Gp. L
interpretis anchora fuit, Jaon. Pierii Valerian.Hieroglyphica seu de sacns JEgyptiarum aliarumquegentium literis Comm sub. voce: interpres p. 484.57 Quomodo interpretatio cum prjesumtione con-veniat, expendendum erit. Papinianus in /.8 1. ff.pr.asoc. mentem sociorum in dotanda filiaappellat interpretationem, cum vere sit conje-ctura & praesumptio ; Consentit Bald. in rubr.de prafumpt.n. 4. At quia praesumptio etiam exsignis colligitur multum ab interpretatione di-stat, Alciatus in l. sciendum ff. de V. O. n. 3. Me-noch. de presumpt. 1 . 1. q. 27.
38 Dividitur interpretatio in proprium & largam,Lanfrancus de Oriano de interpretatione fiatuto-rumn.6. quaedam consistitin obscuritate sensus& dubietate verborum. Panormit. super secundaprimi Decret. tit. de of. & pot. jud. dei. cav. superquasi.n. 8- Ulterius interpretatio est vel verbo-rum ac sententia vel rerum. Juris interpretatiosit aut ad intelligendum, aut ad supplendum ;ad intelligendum ante omnia requiritur verboruminterpretatio, quse historica Varroni dicitur.Aliter in scholasticam , forensem A politicam di-spescitur interpretatio : Forenfis usus est in judi-cio A foro ; Politica in Senatu praecipue & re-publ. obtinet. Celeberr. Dn. Struvius. diff. deJure , aquitate & interpretatione Juris. Francisc.Mantica de tacitis & ambiguis conventionibus l. i.t- 16- n. 6. Extensivam recentiores appellant,quam Cic.ratiocinationem nominat, Fortuna-tianus collectivam dicit, quando ex eo, quod scri-ptum est, colligimus id, quod scriptum non est ;Interpretatiodeftruttiva&lacerativa est,per quamdictum testis destruitur. Prosper. Farinacius inRom. Rota decisionibus tom. 4. inappend dec. 774.«. 1. Interpretationem longam in beneficialibusfieri, si non ad certos limites restricta sit, do-cet Abbas Panormit. Vol. 6.p. 32. n. 8- deprabend.Datur & interpretatiogrojjjlt seu crajsa, qua? instatutis non assumenda. Jason de aäion. ad§. su-peres,ut de, n. 109. per L 99./. de V. O. I. 3. §. hacverba sf.deneg.gest. Angelus Aretinus in Institu-tion.pr.de att. Prohibita autem interpretationeper statutum, non legis sed hominis interpre-tatio intelligenda. arg.l. y.ff.deI.&I. Joh.OttoTabor in thesauro locor, commun. Jurispr. sub voceinterpretatio. Declarativa vera interpretatio,cujus necesiitas , quod sit spiritus scriptura: &donum Dei, statuto non lntelligitur sublata.Martim. Dobbercinus in Repertorio Juris.
39 Usus interpretum ubique obvius, inprimisubi diversarum linguarum populi concurrunt,uti in Lusatia circa Venedos, in Pruffia circa Li-tuanos. In Sacra pagina Gen. 42. v. 23. Josephper interpretem cum fratribus loquitur , lin-guam distimulans. Lubet prospicere, utrumconducat S. Scripturae usum communem factumesse in cujusvis gentis propria lingua. Becanonihil magis absurdum videtur quam Biblia inquamcunque transferre linguam. Bellarm- L- 2.de Verb. Dei. c. r 5. Non oportet, inquit, vel non ex-pedit divinarum scripturarum usum communem essein lingua vulgari, U propria cujusque regionis, sedcontenti fimus ti ibus linguis, quas Dominus titulo40 crucis sua honoravit. Narratur, ausum fuisseneminem S. literas interpretando aggredi,quan-doquidem exempla 'Theopompi per integros30. dies menre capri, Theodectipariteroculo-rum lumine privati, quod manibus profanis
Scripturam contrectassent, singulos deterrue-rint. Joseph. L. 12. Anttq. Jud.c-2. Aifirma-tivam melius defendunt Lutherani contra Pa-pistarum sententiam , qui Laici alias non p oi 'sent S. Biblia legere, praeterea omnes lingo#a Spiritu S. sunt consecratae. Wo veri syntagmade Bibitorum interpretatione, conf. Wolfg an S'Franzius de interpretatione S. Scripturarum rnctxi'me legitima. Gerhard. Conf. Cath. I. 2. a. x* c - 3 'th. 7. Non crucem ergo nobis figet BecanuSicui absurdo autori multa veristima videturav-surda. Bellarminum, qui linguarum trifolio 111ex vanitatis seminario decerpsit , Christi e *'prefla voluntas confundit, dum omnes vu 1scrutari Scripturas, non trium modo illarumlinguarum peritos. Si instas; reliqui perterprerem id faciant; respondetur, non cuivi®plebejo homini licet adire interpretem Joscp“ 1testimonium, nisi annalium side laboret, tatnff*illegitimo modo institutam fuisse interpretatis'nem, ex ipsis verbis colligitur. An vero cui^lvis potestas data ad Scripturam inrerpretandam -Olim interpretandi scientia etiam in civilibj 1 ®fuit penes collegium Pontificum, Udaln c 'Zasius in t.de orig.Jur. ad §. fere n. 6. A prim^interpretes Sacrarum Scripturarum fuisse id>°*tas , fatetur Braneaccinns de jure DoäoratW2.c. 1. n. 7. extra dubium Pontificiorum tenebr®fallaces intelliguntur; radiante magis Evang e ?luce interpretandi libertas penes singulos ChA'stianos est , ad normam divinitus revelatam &institutiones Apostolorum. Joh. Schilter tir/i^'täte Ecclesia Germ. I. 1. c. 3. §. 18- nec perper asl1ad heterodoxas traditiones confugiendum *Thess.2-v. 15. Gal. i.v. 8- Mare. Anton, demin l. 7. c 2. vel ad concilabulorum aut patro 1 ?inprimis Neotericorum sententiam. Brancac*?nusc./. ».11. non tamen indistincte cuilibet P rlvato interpretatio concedenda.Joh-Conr. ^haueri Theologia Confient.tom.i.P.2.dial.T)r c r ^rus versionem 70. interpretum in aliquibus p f ^ferendam esse Codici HebrceoMasorerico st attlinC0r0l2.disp.qdeReg.Cred. A- 1 666,d.q.Off.c oIiI * gRepet. Doctr. in prine. & quamvis interpret atmiraculosa censeatur in LXX.interpr.Clem-'*xandrinus/. 1. Strom, illa tamen infinitis par a *fgis distat ab autoritate Codicis Hebrsi, P* 1Dreien' sententia merito repudianda, quod tare non possum. . -43
Ad Civilia revertentes,interpretum N^ .eorum autoritatem paulisper ponderemus*hibittim expresßm a Jusit n.ne interpretatiotidff u9praclara Veterumprudentum responsa obscurent’^ j-y,fi boni Imp. voluntati parttum fuisset, non ea r>tir>C . fn \-ficultatum & errorum, nedum librorum mol e ’sere premitur jus nostrum , laboraret. Antom £in Jurispr. Paphi, scient, t. 2. prine. 9. Hiat- 3 ' fcCunr. Rittershusii^wt Justin. proocm.c. -7,Marqu.Freherus tr.de fama pubi. /. 2. c- > 7 - . ‘ ^Erat, ait, quidem illud tempus, quo discis ti ^ ^ a pi-gistrerum verba jurati eorum traditiones '"'^^^(0tonis pertinaciter retinerent, nec contra cotfl . „ en iismutire auderent; sed hodie Juris interfV teSconfifi N Labeonis libertate usi contra recepias a fA .
tas sententias novis argnmentisveritatetn cie ^
re affeäant, unde fit,quod non una opinio °^q a joris 4 i
vis
nis,hodie ut erronea damnatur & rejicitur- _
valoris interpretatio antiqua censetur,privilegii & legis constituts confertur.