334

CAP. XIV. HISTORIA ASTRONOMIAE

& nactus globum coelestem, pugno non maiorem, tum, cum pae-dagogus dormiret, internoscendis asterisinis coelestious inu ; g la-bat, St ea quidem intentione illos comparabat cum iis, qui erantin globo utcunque depcti, ut intra mensem omnes, qui forentin illo horizonte conspicui, probe perspectos haberet. Didicit& planetas nosse ex ephemeridibus Stadianis. Quin penetrarein ipsa astronomiae fundamenta desiderans, ag ’ofcensque, ephe-merides ex astronomicis tabulis deduci, conauisiuit tam Alphon-sinas, quam Prutenicas tabulas, iisque intelligendis sic uacauit,ut illarum usum sibi familiarem reddiderit, ex eoque factum fue-rit, ut, annotaris inter stellas affixas planetarum locis, & aliqui-bus interductis imaginariis locis, ipsisque cum similibus in globocomparatis, potuerit deprehendere, non congruere huiusmodiloca cum calculo ex utrisque tabulis deducto, & errore plerum-que intolerabili, tametsi calculus Alphonsinus magis a uero,quam Coperniceus, seu Prutenicus, aberraret. Deprehendit quo-que, ephemeridas Stadii, quae solae id temporis extabant, ab eocalculo, quem ipse ex Prutenicis deduxisset, abludere. Atque idquidem, praelucente ipsi nemine, sed marte proprio, ductuquegenii, quo ad haec studia instigabatur. Adde, quod non ipsammodo astronomiam, sed alias etiam mathescos species, astrono-miae prorsus necessarias, potilsimum geometriam St arithmeti-cam, sic addidicit, ut alio usus praeceptore, quam seipso, non fue-rit.

LXXXVI. Quia uero aliunde animaduertit, tabularum con-fectionem supponere obseruationes rerum coelestium diligenterperactas, idcirco cogitauit etiam hac animum appellere. Obser-uauit igitur conjunctionem magnam duorum superiorum plane-tarum, saturni St iouis, a. 1563 ruente Augusto celebratam, circafinem cancri St leonis initium, < 5 c manifeste agnouit, supputatumex tabulis tempus cum coelo non congruere, etsi destitutus or-ganis necessariis, maiorem quendam circinum, cuius commissuraoculo applicaretur, crura uero in binos planetas uerterentur, ad-hibere cogeretur.

LXXXVIL