f

C&put 1J1,

7

tuen duo quaelibet opposita latera sequalia. Appel-latur etiam Figura altera parte longior. Talisestfi-Rbombui, «111327. Rhombus est, qui habet omnia latera ae-qualia , led angulos non 'rectos, habet tamen duosquoslibet oppositos angulos squales. Taliscstsi-Rhemboi- gura 28. Rhomboidesest, qui neque squalia ha-Jef - 28 2 9

bet omnia latera, neque angulos rectos; habet ta-men adversa & latera, & angulos squales. Talis estTrapezium figura 29. Tvapezium est quae cunque figura qua-dnlatera a prsdictis distincta. Tales sunt figurae30 31 Z2

Parallelo-

Paralhh

figurare»

30,31, ;r. Trapeziorum tres sunt species, isosce-les,scalenum,&irrcgulare.Trapezium isosceles est,cujusduolatcra opposita sunt parallela, reliqua duonon quidem parallela, sed inter se squalia, Scale-num, quod duo latera parallela habet, reliqua inae-qualia. Irregulare, cujus nulla latera lunt parallela.

9. Parallclogrammum est siguva qnadrilatcra»grammam. cu j llS bina opposita latera sunt parallela, hoc est, cu-jus extremae lines rects figuram in oppositis lateri-bus terminantes, sunt parailels, 1 ales sunt figurs26,27.28,3-29.

10. Parailels autem rects lines sunt, qux cumin eodem sint plano, &ex utraque parte in infini-tum producantur, nunquam concurrunt ita ut faci-ant angulum. T ales sunt quslibet dus oppositx li-nes in prsdictis quatuor parallelogrammis.

11. Quatuor foliim suntparalldogrammn,Qua-dratum, Oblongum, R bombus, & Rhomboidcs.Priora duo vocaturrcctangula, eb qubd omnes an-gulos habeat rectos; posteriora vero duo nö rectd-gula vocatur, eo quod null 9 in ijs angulus sit rectus.

12. Figursplans rcctilinex sunt vel ordinat*nilinea re- seu regulares,vel inordinatx Icu irregulares. Primigulares, & generis sunt ilis, quarum omnia latera, & omnesirregulares, a u jj f unt x^uales inter se. Hujusmodi in singulis

fpectebus non sunt pluresuna, nempe in triangulistriangulum xquilatcrum , in quadrangulis quadratum, in multangulis Pcntagonum, hexagonum 8-e.aqualium laterum. Secundi generis sunt reiiqu*omnes figura.

13. Omnium figurarum planarum prima ac sim-plicissima cft triangulum, quia non est composita exa lijs prioribus & simplicioribus, nec in alias priores& simpliciores resolvi potest; reliqua vero omnes

planarum. & ex ipso oriuntur, & in ipsum resolvuntur, ut con-sideranti patet.

*tgur*iso- 14. llbperimetrx plan* sigurxsunt,quaaqua-per,metra, jir fiuit ambitus, sive homogenes csdem fuerint,hoc est, ejusdem rationis ac nominis, ut triangula,ut quadrangula &c. live heterogenes. Stc triangu-lum , quadrangulum ^multangulum, circulus &c,quorum cujuslibet ambitus est v.g. palmorum 12,dicuntur iloperimctrx adinvicem sigurs.

is. kigurs squialtssimt,qu* in eisdemparalle-lis consistunt, vel constitui possunt: seu quarumperpendiculares a yerticc ad basim demislx, sunt a>

Triangulü.e flprimajyfimplt-tifsima fi-gurarum

Pigura. 4 .

quales: altitudo enim figurxrectilincx est perpen-dicularis a verticeadbaiim. Talessimtfigurs26&

2.7,28 & 29,30 & 31, 32, ex constructione, ut sup-ponitur.

r6. Similes sigurx sunt, qux & angulos singu- Pig ur *fi-los lingulis squales habent, & latera qus circum m, ^ S ‘squales angulos sunt, proportionalia. Sic omniatriangula xquilatcra, omnia quadrata, & omnes figurx rectilinex ordinatx, sive isoperimetrx sint,si-ve non, sigurx similes sunt. Si vero alterutra con-ditio cje est, dissjmilessunt sigurs.

Articulus V.

De figuris solidis,

l; Q Olids sigurs sunt, qus superficie, aut superfi- Pigurafili-Aciebus comprehenduntur. Tales sunt omnessigurs quas hoc Articulo describemus.

2. Angulus solidus est corpus. in uno puncto Anguinecollectum, quod a supcrficiebus ä fe invicem incli

natis, vel ab una superficie ad sc ipsam inclinata ( utpatet m cono ) continetur. Omnis igitur ungulussolidus, ciim corpus sit, aut una tantum superficie,aut duabus, aut pluribus continetur. Quod si an-gulus solidus ex planis tantum supcrficiebus con-stet, ex tribus ad minus constabit, quia dus tantumsuperficies pians non possunt constituere angulumsolidum.

3. Sphxra sive globus est figura solida, unica fu- s pbarafivtperiicie comprehensa, ad quam ab uno puncto eo- G J us,t 'rum qua intra figuram sunt. cadentes recta line*, ^„m.dia'inter sciunt a quales. Centrum fpharx est punctum meter &c.illud in medio fphsrx, a quo ad superficiem ducta

rects lines, squales sunt. Diameter fpharx, estquslibet recta linea per centrum ejus ducta, & u-trimquea sphsrs superficie terminata. Axissphx-rs est illa diameter, circa quam immotamsphsrarevolvitur. Poli sphxrs sunt extrema puncta ipsiusaxis. Circulus Ipnsr* est superficies circularis se-cans sphxram in duas partes ita, ut fota ipsius cir-cumferentia applicetur exacte superficiei ipsiussphsrs. Maximi sphsrs circuli sunt, qui dividuntsphxram bifariam, hoc est, in duas portiones squa-les, ideoquetranseuntpci ejus centrum. Non ma-ximi seu Minores sphsrs circuli sunt, qui dividuntsphxram induas portiones insquales, ideoquenontianscunt per ejus centrum. Hemifphxrium sivedimidia iphxra est figura solida , qux a dimidiaspha r^ superficie,&a circulo fphxr^ maximo com-prehenditur. Portio major sphxrxest figura soli-da, qux a minore fph rrs circulo, & a parte superfi-ciei fpharx minori quam dimidia, conti netur.

4. Pyramis est figura solida, qux planis conti- Pyramis, e-netur, quorum uni reliqua insistunt, & in triangula lu fy Me fie-paulatim sastigiantur , donec m unum confutantpunctum, uti figura 34 monstrat. Planum illud,

supra quod constituta sunt reliqua pyramidis plana,appellatur basis Pyramidis, utestindictafigur. pla-num rtbcdy reliqua vero plan*appellantur latera Pyramidis; 86punctum in quod confluunt,quale est punctum e in posita fi-gura, appellatur vertex. Sxpetamen omnia Pyramidis plana,

1 etiam basis,dicuntur latera,gr§-“cehedrx; unde Pyramis trian-gula , habens omnia quatuotC J- plana squalia, vocatur tetrae-

drum. Omnia igitur plana lateralia Pyramidis sem-A 4 p«