Buch 
P. Gasparis Schotti ... Cursus mathematicus, sive absoluta omnium mathematicarum disciplinarum Encyclopaedia, in libros XXVIII digesta ... : ; accesserunt in fine theoreses mechanicae novae
Seite
369
JPEG-Download
 

Tars 1 K 369

in Meridiano pergradum 90/Equatoris traiiscun- primononnuila diximus lib.p.par.i. De secundotc elige punctum,distans a polo /Equatoris gradi- hic breviter agemus. Consistit hic praecipue in se-bus ajl , & ex illo vehit polo deseribe Eclipticam, quentibus.

Problema 11»

Problema I.

® lobumZ'ographi.c Htn in

'farta de-

linetirt.

de Ico»isiniL.

ki

° bi 5 -o-

"fiu,

'Secundus Modus Globum (geographi-cum delineandi.

S I Globo perfecte rotundato inducere velischartam, & in ea deinde delineare circulos Scalia ad Gedgraplaiam pertinentia, ut dictum; licprocede. I. Linetm peripherice maximi circuli,quem globus propositus capit, filtern mechaniceaqualem,divide in duodecim partes aequales. 11 .Inmedio chartee duc rectam,camque divide in partestriginta tales, in qualium duodecim peripheriamjam divisisti. 111.Polito uno circini pede in extre-mo aut primo puncto, altero ad distantiam decempartium describe arcum semicirculo minoremjea-demq; circini apertura retenta alium arcum ex se-cundo puncto,aliumq; ex tertio,quarto Lee: usquead duodecimum. IV.Dcmum eadem apertura de-scribe totidem arcus ex altero extremo & 1 e que li-tibus punctis,qui priores intersecent. Si reliquumcharta: extra spatia inter arcus inclusa abscindatur,& chartam globo inducas; cooperiet ea globum,Lc ubi apices utrimque coeunt, erunt poli; lineaautem per medium transiens erit /Equator; arcusdenique erunt Meridiani. Reliqui circuli & locadelineentur ut antea. Inspice appositum schema,in qup A B est linea in 30 partes divisa, C D estecqualis peripherix circuli maximi in globo, divi-sa in partes repraesentat yEquinoctialem. Ex. B,intervallo B H,ductus est arcus transiens per H,eodemque intervallo sequens arcus ex E, ex F, exG &c: usque ad arcum duodecimum transeuntemper C. Eodem deinde intervallo ductus est arcusex A transiens pet L,aliusque ex l,exK &c:Qui ar-cus sunt Meridiani includentes spatia elliptica;ex-tra qux spatia si reliquum diaitx abscindatur , &segmenta elliptica adglutinentur globo, coibuntapices omnes utrimque in polis,&c.

Hac arte delineat a charta inciduntur in as, ct ma-gno deinde numero imprimuntur, ac globus obducun-tur. Eadem methodo Jiunt globi slftronomict.

Corollarium*

E X colligitur, quomodo ex date Globo Geogra-phico alius maior aut minor describendus fit. Siemm fiat regula chartacea aut plumbea Primo Semi-mertdiano aqualis , C/~ in aquales cum ipso divisa par-ta,! So-, & deinde in novo globo describatur ac divida-tur ^Equator ac Meridianus modo dtlh ^.1. aliasfiat regula huic Semimeridiano squalis ; transferenturfacile ope utnufq 3 regula omnia loca ex globo tn altum.

CAPUT III.

*X>e ußt Globi geographici in rebus ad/Cjeographtam pertinentibus.

C ^Lobi Geographici usus locum habet & inJ Astrottomici$,& in Geographicis rebus, De

(j lobum reflificare ad usum geogra-phicum.

ET} Leva polum Globi supra ejus Horizontem, Globum-Caprout locus,in quo operaris,requirit. 2.Eun- geographicSdem polum ope compasti seu pyxidis magneticx reSil P tare 'juxta Meridianum Globi collocatae dirige in po-lum Mundi supra Horizontem loci tui elevatum.j.Locum tuum, si in Globo descriptus est, ad ejusMeridianum applica,ut globi verticem occupet,&undique ab Horizonte globi distet 90 gradibus.

Vide dicta lib.9.par.i.Probl.n EXEMPLUM.

Sit relltficandus Globus Her bipoli. Eleva polum septen-trionalem globi gradibus pe, hoc est , Meridianumancum,cut axis & polus archcusefl infertus,intraHo-nzontus crenas tam diu eleva, donec gradus so in Me-ridiano notati emineant supra Horizontem. Deindenomen Herbipolts seu Wurszfurg/ Globum revolven-do, applica Meridiano globi,seu dir die infra eum col-loca i fic enim Cjlobi verticem obtinebit , ab Hori-zonte undique distabit pogradibus. Tandem dirigepolum Mundi ar ilicum, ita ut Meridianus globi dire.

Ile subjiciatur Aicridhano tali.

. Annotatio.

I N Globo reBificato cognosci poteB qua regiones &locatn Terraquafint loco tuo ad Ortum Uccajum,

Afertdtem , Septentrionem: ver Jus quam Mundi pla-gam dirigendum iter ut ad loca atiapervenras : quemrejpdtum habeant aha quxvü loca ( quoad Mundi,plagasjad locum tuum,aut ad Je invicem: qua regionesfint tua aut ctiivts alteri regioni ad Ortum , Occasumesc: addexteram,fintfiram esc.

Problema 1L

Longitudinem cujushbet loci in globomvenire.

I.T Ocitm, cujus logitiulincm scire cupis, adjun- tongltudi-JLi gc ad aeneum globi Meridianum. s.Apun- nem locoricto,inquo dictus Meridianus L< /Equator in glo- in Globobo pictus se mutuo intersecant, numera gradus & invenire,minuta /Equatoris usque ad primum M eridianumversus Occasum; & habebis longitudinem lociquaesitam, seu distantiam ejus a Primo Meridiano.

Eadem opera scies, qua alta loca cUm loco , cujuslonptudmem invenisti, fint ejusdem longitudinis ; ni-mirum omnia illa qua cum loco dato sunt sub zJMeri-diano aneo. Itaque m Mari inventa, latitudine lociin quo versar ü , fetes in quo Parallelo fis constitutus tseu quantum abesEquatare remotus. HocProblema non indiget recti-ficationc globi.

Hh 3

Pro-