Buch 
Collegium experimantale sive curiosum : In quo ... inventa & experimenta physico-mathematica, ... phænomena & effecta, ... ad causas suas naturales demonstrativa methodo reduxit, ... locupletatum / secunda vice publicum adspicere voluit Johannes Christophorus Sturmius
Seite
79
JPEG-Download
 

40-(«)*»

r»

AD PHAsNQM. IU,

Nonestqubd hoc loco ad iamus praeter hoc unum monitum r Non essedifferentiam altitudinis hoc casu tam sensibilem ,uti quidem io Fig. imagina*tionisiuvandargrati 4 ..exprimitur, itnb vix ac ne vix quidem esse sensibilem.

AD PHAiNOM. IV,

Ex hoc sunefamento rejicit Honoratus Fabri ac praescindit spem omnemquae affulgere potuisset, motus alicujus perpetui obtinendi, si quis fortd sibipersuaderet , m tubulo breviore qulun fuisset aquae altitudo- intra altum aequirangustum sed- elevatiorem, aquam debere suprä labia attolli & sic elapsam adima redire nulli jam causa apparente finiendae hujus Circulationis: id quodequidem rectissimi factum ah ipso existimo. Illudverö quod, num. $7. Di-gressionis suae porrö-subjicit , Si canaliculus fit incurvus & retortus, ut vo-tant, nunquam tamen propter ea per alterum foramen aqun rsßuet ,&c. pri-ori quidem satis conforme , in dubium tantisper voqarelulpensus imperabatanimus, cüm iteratö perlegens Experimentum XXXV. superius allegatumDn.Boylii.Viriin faciendis experimentisSagacissimi accircumspedissimi, inhaec ejus verba incideret: Curavimus autem . ne omnes au 0 »conficiendos fra-ces imus, Tubi reih fierem, quidam enim fallt sunt fiphonum more incurvi:atfy breviore unius ex hujusmodi Siphonibus crure in vitrum , cui aqua limpi-datnerat,immerso, evenit(id^ non inopinato) quodadipsamSiphonis, Mi-usfyjatis alti summitatem aqua frosurgens per longius decident sita spontetrue, profluvio sicut inordinario Siphone ufuveniresolet,sponte sua continu-ato. Mirabar primum Viros tam folertes & industrios ( nam 8c Fabri pruden-tiam suam ac circumspectam satis mentem circa experimenta non uno locoprobavit) obloqui sibi-invicem nonobscuri.imö circa rem meri facti (ut lo-quuntur ) adversa penitus dicere , ad sensura & experientiam uterque pro-vocantes^ cumque Siphon tam parvulus ad manus non esset nec tam faciliparabilis, hcesitabam diu utri plus esset habendum fidei. Tandem veri», ubipenitus uttiusHue verba, ac inprimis Honorati Schematismos, inspexissem ,utrumque-etiam non nisi vera & comperta dixifle sacifi credebam, ipsemetlicet rem nondum expertus. Schemata namque Fabri eum exprimunt Si-phunculorum re< arvorum positum, ut longius crus aquis immersum sit,bre-vius autem supra harum superficiem extet ; quo casu eur effluere aqua nonpossit etiam in vulgari Siphonum usu, latis abundi dictum est Tentam. V»Conclus.VI. uno-nempe verbo ex eadem illa causa quam huic Phaeoom» IV*in Conci, nostra IV assignavimus: Ex adverso verö Boylius verbis expressisdicit, se brevius crus siphonis aquis immersisse longiore forlts propendente ;quo calli, cüm aerisvis, qui parte aquam ad cruris brevioris summitatem ex-primit St qua parte longioris orificium hemispharicc circumstat r squalis

essee.