Buch 
Petri van Musschenbroek ... physicae experimentales, et geometricae de magnete, tuborum capillarium vitreorumque speculorum attractione, magnitudine terrae, cohaerentia corporum firmorum dissertationes: ut et ephemerides meteorologicae ultraiectinae
Seite
429
JPEG-Download
 

PRAEFATIO.

bus corporum generibus, ex quibusGeometra calculi ope determinabitfirmitatem corporis datse materiei, figurae, & magnitudinis.

Praeterea observabam Regulam Universalem ab omnibus suillequxfitam, pofitamque, quae proportionem contineret inter Cohae-rentiam absolutam & respjctivam, quam in Experimentis Mariot-tus deprehenderat: Quoniam vero pauca tantum capta erant Expe-rimenta, quomodo & scire & convinci poteramus omnia corporaeodem comparata elfe modo, ac ea quae Philosophus examinaverat?Idcirco dubitare incepi an non nimis cito Universalis Regula stabi~lita fuisset; 8c quia in Physica saepissime deprehenderam corporumsingulares indoles respuisse nonnullas generales regulas, quas amtea Philosophi posuerant, hic idem posse obtinere suspicabar:mecum prxterea considerans corporis ejusdem tenacitatem & flexi»litatem mire variari, aliam esse in ligno viridi, aliam in parum sic-cato , aliam in prorsus arido ; majorem in hoc corpore, minorem essein alio, ratus fui hanc doctrinam prius accuratius esse enuclean-dam & plurimis Tentaminibus illustrandam , quam posset RegulaUniversalis stabiliri; nec dubitasse poenituit me postea, cum ex Ex-perimentis plurimis didici Regulam Universalem Cohxrentixrespe-ctivx non dari . quia valde dissert proportio , qux inter Abso-lutam & Respectivam viget, aliquando est illa ad hanc uti 3 ad r,aliquando uti 18 ad 1, imo plures proportiones inter membratasintermedix dantur. Insuper unanimi consensu assumtum fuit cor-porum vari« altitudinis Cohxrentiam Respectivam esse in altitudi-nis ratione duplicata; hxc negari nequit, datur enim in nonnulliscorporibus, sed alia quoque dantur qu« ad eam proxime accedunt,alia qu« eam respuunt: quam varietatem pr«videbam facile, dete-cta corporum mira stexilitate & diversissima proportione inter Co-hxrentiam absolutam & respectivam. Quibus perpensis ab ovo in-choare materiam hanc volui, atque in ea diligenter & accurate in-stituere Experimenta, qu« vera & inconcussa fundamenta forent :cum autem plurima desiderentur, & modo nonnulla hucusque ce-perim Introductionem adCoharentiam Solidorum vocavi hanc Dis-sertationem.

SE.

Hh h 3