Disputatio Secunda. gjf
validiores ictus impertit; atque adeo potentius molem de so gra-viorem propellit, ipsa propulsione vim majorem communicat.Nisi fortasse plures in solidis, quam mollibus electricas particulasreperiri potius, & fortasse non male, existimes.
6 tum. Per catenam, vel funem canabinum f joo. Viennae, 431200. pedum apud Noletum tanta celeritate vim electricam pro-pagatam esse constat, ut spatio unius minuti secundi, vi etiamaucta, effectum praestiterit. Et hujus ratio nonalia, quam conti-nua per totum filum ferreum, aut funem fluidi electrici, flbiquearcte contigua materia, cujus ubi unum extremum motum fue-rit, eodem fere tempore motus in alio consequatur, velut in or-dine globorum eburneorum fieri videmus ; hac tamen dispari ra-tione, quod in globis vis communicatione decrescat, accrescat inelectro; hujus non certa quidem, verosimilis tamen causa esse po-test, quod electricum fluidum velut ignis vires progrediendo au-geat, preesertim cum ultra limites funis, aut catense non dispersapriore, nova undique per affluentes torrentes materia accedat,quantitatemque motus augeat.
-tnurn. Humido tempore vis electri minor, & halita, humo- 44reque eadem in electrizatis jam corporibus imminui observatur,cum tamen & aqua suam habeat electricitatem, & admoto eicorpore electrico gutta ejus, cum ab alia separari nequeat, assur-gat, quin fluens versus illud flectatur. Quod inde fieri existima-mus, quia aqua viscosis, resinosis, pinguibus particulis libera suisin poris materiam, quae concitetur, continet; at humor ille seucorporum animalium, seu atmofphirae his copiosius etiam abun-dat, quibas impediri electricitatem diximus. Neque alia ex causatempore humido prae sicco minor est electricitas. Verum quiaaestatis calore exhalationes variae, copioseque, particulis harum so-lidioribus etiam poti ita concludi corporum possunt, ut exitum,ingressumque fluido prohibeant, idcirco aestate vis non eadem achieme electricitatis. Denique & ob has pingues , & oleosis par-ticulas , & ob continuum priorum e candela v.g. prodeuntium.»abscessum, nevarumque femper adventum fieri existimo, quodflammam electrizari hactenus expertus sit nemo.
§- IU.
Fhccnomenornm pbosphorescemia expositio.
pRimum. In nonnullorum corporum extremitatibus, ac angulis 45■* tenebroso loco lucidi radii divergentes, cum quopiam su-surro, & si manum admoveas, frigido quodam quasi halica ob-servantur. At id, quia nonnisi potentius electrizatis accidere no-vimus, eo sit, quod fäsciculi plures in unum confusi, in angulispraesertim situ partium & potorum ita ferente colligantur, sic.
que