Buch 
Elementa philosophiae naturalis / conscripta ab Antonio Reviczky...
Entstehung
Seite
136
JPEG-Download
 

13 6 Physica Particularis

Cl. P. Ludovicus Castel in suis de grav. univers. opusculis inidem consensisse videtur; at nos sic prob. Dantur voragines ma-rin.?, seu canales, aut cavem? quidam in fundo, vel ad lateramaris aquas absorbentes, & regerentes, sed per hos omnia se-tius phaenomena percommode explicari possunt, igitur eorum_»cauta probabilius a vorticibus marinis repetenda. Majorem osten-dimus : etsi vortices utriusque poli , per quos in toto orbe aqua-rum circulatio peragatur, taceamus, plures in Nordlandia vor-tices recenset Franciscus de Frankeuau Miseri, curiis. Dec. insinu item Magellanico vortex profundissimus est: in sinu Both-nico horrendus fragor inter aquas exauditus plurium vorticumindicium facit : ad ostia Gangis gurgites copiosi : sinus Africidictus Fernando Poio ad Gvineam, existimante Chauvino, cummari Pacifico per meatus subterraneos communicat, vorticemcerte rapidissimum habet: mare Caspium cum sinu Persico te-ste P. Avril per meatus subterraneos conjunctum est ; EuripusEuboicus, seu ad negro ponte cum Scylla, & Charybdi siculacommunicare videtur , cum eum similem cum Adriatico mariistum habere constet: denique Charybdis Norwegica teste Her-binio D ijs. 4. de admirati. cataraft. vorago quidam est, accolisejus, neque ineruditis, id confirmantibus, licet Frankenau, duo-rum Pastorum testimonio nixus, aliud contendat. Harum jamaliqu? tantum absorbentes sunt, ut vorago illa Gvinea, item-*Caspia ad Ferebath: ali? tantum vomentes, ut in sinu Persicoad Batsoram: alii denique absorbentes alias, alias vomentes, utcharybdis Norwegi?, qu? balenas, & naves per fex horas sor-bet, & per sex eructat, ac plerique alii, ut jam de vorticibusminime dubitemus.

7 Minorem vero sic expono: uno. Non omnia aestuare mariamirum non est, cum non omnia voraginibus instructa sint, autcerte, etsi quasdam habeant, per quas cum aliis communicant,voragines e* absorbentes, non vero evomentes sunt. 2-L.Afflu-at um & refluxum inde repetimus, quod in cavernas ad latus, velin fundo maris sitas , aqu? per magnos canales subeant, atquesic a littore recedant, in quo refluxus consistit; quia vero sub-euntes aerem in his condensant, & comprimunt, hic & naturalisua elasticitate, & ab ignibus subterraneis commotus, se dumdilatare adnititur, aquas nisu hoc vehementissime versus mareretro propellit, regurgitatque non secus, ac dum e sclopo pneu-matico globum ejaculamur, vel, quod Stoici volebant, animal ae-rem in pulmones intrantem exspirat; quodsi vero canales ma-ris communicantes altero cum mari sint, aestum hac peragi ra-tione e legibus hydroslatic? existimamus : e mari, in quod aqu?v.g. ob copiosos fluvios influentes assurgunt altius, ut in mariCaspio, aqu? per meatus subterraneos eo usque in aliud mare