84 DrspuTATio Altera
dum connexa est cum effectu certe, vel incerte, ita fotnritioinfallibilis, vel probabilis vocatur; & quia causa effectui extrin«seca semper, etiam fucaricionis extrinsecs nomine venit.
Futuritio formalis vero est ipia existentia rei, quae non da-tur nunc, dabitur autem postea ; quia existentia rebus intrinse-ca est, haec etiam intrinseca dicitur. Hac futuritione_»si res futura est, infallibilicer futura est ; quemadmodum-»enim quod existit , impossibile est , ne existat, ita quodpro certo tempore existet, impossibile est, ut non detur exi-stentia illius pro tempore dicto, f^uodsi quidpiam absque con-ditione futurum enuntietur, ut: Petrus cras curret , absolute fu-turum , si vero cum conditione , conditionate futurum erit, ut:fi cras pluerit, non exibo. Haec conditio si cum conditionato neceffario connexa sit, futuritio pariter necessaria, & tam in sequam quoad nostram scientiam determinata erit; si autem pro-babilis tantum inter haec connexio detur, quoad nos nulla ejuscertitudo haberi potest; sic quamvis eongregatoinem nubiunaut plurimum pluvia sequatur, de veritate tamen propositionishujus certi non siimus: fi cras uub,s congregabuntur , pluet. Anvero haec, &absolute contingens proposito etiam in se objectoconformis, vel difformissit, quaeritur.
Ethnici Philosophi cum Aristotele C.p.de Interpret . ut liber-tatem hominum tuerentur, eventus futuros ab hominum volun-tate pendentes Deo ipsi ignotos afferebant. Heterodoxi autemcum Calvino , ut Deo omniscientiam vindicarent, omnes even-tus illi cognitos admiserunt, sed quidquid ab hominibus fit,illud necessitate quapiam contingere dicebant. Verum illa sa-crilega , ista impia est sententia, contra quas omnes Catholicicontendunt, & Deum futura omnia tam libera, quam neceffa-ria infallibiliter cognoscere, & tamen suam hominibus liberta-tem constare. In hoc discrepant, quod quidam cum Thomi-stis Deum futura nonnisi in decreto suo, quo illorum existen-tiam decernit, cognoscere velint; alii autem cum DoctoribtisSocietatis nostrae, prxterquam in Decreto, in se etiam foturacognosci statuant ita, ut etsi hodie de producendo Petro decre-tum non daretur , sed crastino primum, hodie tamen jam pro-positio vera effer: Petrus existet. Nam etsi ad existentia'm Pe-tri decretum Dei requiratur, nihilominus sicut effectus sine cau-sa , ita existentia etiam futura , utpote effectus DecretiDivini, absque hoc cognosci potest; ad hanc tuendam senten-tiam.
5 7 Affero: Determinata veritas,8k salsitas de futuris contingentibus
in se datur etiam in dependenter a Decreto Dei. Afer üo prob.ex principio lumine naturae noto : Res esse, & simul non essenon potest, ergo e. g. cursus Petri crastina die etiam indepen-
den»