De Rom. noſt. temp. interuall menſuris. 17

qua aliqui ex antiquis uſi ſunt, ut meminit Oicero pro Milone,&Philip. 14. Frontinus de limitibus, Suetonius in Aug. cap. 24.&Palladius lib. 2. c. 1 2. ex decem palmis ideo, ut arbitror, conſtitu-ta, quia is numerus receptiori ſententia perfectus dicitur, ut& ſu-pra priore libro deduxi. Nomen autem Cannam a palis arundi-neis, quibus Romaec uineae pedãtur,(qui Canne uulgo appellan-tur) ſumpſiſſe credo. hi enim arundinei pali, eius lõgitudinis eſſecõſueuerunt, ut, cum terra ſemipalmari ſpatio ſint defixi, ſummi-tas eius extremitate digiti medij, extenſo quo ad fieri poſſit bra-chio, contingatur: quae menſura cum palmis decem concurrit:uel etiam forlan ex eo, quia, relictis perticis, hanc menſuram inarundinibus, quas promptiores habebant, deſignabant. Quid-quid ſit haec menſura, ut dixi, in noſtris municipalibus iuribus

Paſſus ſenatus, eo quia ſenatus conſulto& certa lege ea menſuraſtatuta ſit, appellatur. qua etiam uoce in menſurandis lignis, quae

ad comburenduui emuntur, hodie quoque utimur: ligna enimpaſſu menſurantur& uenduntur, hoc modo. ſtrues lignorũ, quaepalmorum trium&ſemis longitudinis ſint, conſtruuntur, ita compoſitae, ut neq. ictu calcentur, neq. tranſuerſariis aut fraude rare-ſeant; quae autem ſtrues erit longitudinis palmorum decem, to-

tidemq. altitudinis, ſiue longitudinis palmorum uiginti, altitu-dinis palmorum quinque, Paſſus appellatur. Haec autem men-

ſura decem palmis diuiſa,& diſtincta olim in ſtipitibus portarumueterum palatiorum Senatoris,& Conſeruatorum, quae in Ca-

pitolio ſunt, inſculpta erat. Hodie uero, illis in meliorem augu-

ſtioremq. formam factis, in marmorea tabula, quam in Conſerua-torum palatio poni curaui cum ceteris interuallorum menſuris,quibus Romae utimur, cõſeruatur. Staiolus eſt menſura, quaagrimenſurantur, conſtans ex palmis quinque& dodrante ipſius pal-

mi, hoc eſt tribus quartis partibus palmi. Huius originem& no-men ab opilionum palis proueniſſe conijcio; nam ipſi palos, qui-bus retia ad continendas oues ſuſpendunt, ſtaiolos, eo quod ſtan-tes retia ſuſtineant, hodie quoque appellant, ſuntq. eius longitu-

dinis, ut, cum terra ſemipalmari ſpatio defixi fuerint, extrema ſu-periore parte, hominis imum pectus pertingant; quae cum easquam dixi, menſura palmorum quinꝗ.& dodrantis concurrit. cũ

quibus forſan palis, opiliones ipſi, his ſuperioribus calamitatumtemporibus, agros, quorumherbas uiliſſimo pretio emebant, for-

B ſan