66 Liber Quuartus
& frugum, certum pondus ſtatui non poſſe. R ublum iſtud,& uinibarilem, putauerunt quidã e noſtris a menſuris, quibus interualla
metimur, ideſt a palmo, ut a pede quadrantal, conſtitutos fuiſſe, aſ-ſerentes rublũ ex quadratis palmis quinq.& uiginti conſtitui, quiaputauerunt cannam quadratam, quae mille palmorum eſt, rublis
quadraginta repleri: qua ratione palmi quinq.& uiginti q uadrati
rublum conſtituerent᷑. ſed ex ſidè dignorum relatu, qui hoc dili-genter examinarũt, canna quadrata quinq.& quadraginta rublo-rum eius menſurae, quae Campi Florae appellatur, capax eſt. quaratione rublum ex palmis duobus& uiginti,& fere quarta partealterius palmi, conſtare dignoſcitur: ideoq. non ueriſimiliter expalmo fabricatum fuiſſe credi debet: cũ, ſi ita factum eſſet, aliquopari; aut ſaltem completo numero abſque palmorum fragmentisfabricatum exſtitiſſet. quod& de barili credendum eſt. nam con-
ſtat, palmum unum, in cubicam figuram formatum, ſex petittis
ſeu bocalibus impleri: qua ratione ex palmis quadratis quinque,& palmi parte tertia, barilis conſtat: ideoq., non habita palmi ra-tione, ſed congii, eum ex petittis duobus& triginta conſtitutumfuiſſe, credendum eſt. aliaq. unde rublum formatum fuerit, ratioquaerenda eſt. Memini me ſupra dixiſſe, rublum terrae menſuraecatenae, rublum unum tritici purgati& cribrati, eius ſcilicet menſurae, quam palam battutam appellant, in mediocri terra& pri-maſementi expoſcere.& alibi rublum terrae ex iugeris ſeptem,&iugeri ſeptunce, ſcripulis duobus,& ſemiſſe ſeripuli conſtitui. utigitur ſcirem, ſpiſſius nean rarius hodie, quam Columellae tem-poribus, ſemen in agris laciamus, calculum inire libuit,& exindenoſtri temporis ſcortium cum antiquo ſextario examinaui, inue-niq. ſcortium ſextariis quattuor& uiginti repleri: quo fieri cog-noui,(ea ratione retenta, ut rublum ſeminis menſurae palae bat-tutae ex ſcortiis duobus& uiginti conſtet)rublum tritici, quingentos uiginti octo ſextarios capere,& ſic modios, qui ex ſextariisſexdecim ſinguli cõſtant, tres& triginta. Cum autem aſſerat Colu-mella lib. I 2. C.. Iugerũ agri mediocris terrae, in prima autumnaliſementi, modios tritici quinꝗ. expoſcere, rublumq. terrae, ut prae-dixi, ex iugeris ſeptem& ſemis& eo amplius conſtet, euenit ut, ſe-·cundum Columellae rationem, modii ſeptem& triginta& modiiſemis,& co amplius tritici, in terrae rublo requirantur:& tamenhis noſtris tẽporibus in rublo terrae tres& triginta modij iaciun-8 ö. f tur.