. 85 Liber Quinctus

ö ſtaterae adulterinae: de quibus Diuus Hadrianus edictũ propo-ü ſuit, quo edicto poenam legis Corneliae in eos ſtatuit, perinde ac1 ſi lege teſtamentaria, quod teſtamentum falſum ſcri pſiſſet, ſignaſ-ö et, recitaſſet, damnatus eſſet. Haec ille. Quin etiam eum, quĩ ma-g iora pondera commodauit ad pondus ementi, ſurti uenditori te-neri Mela ſeripſit: emptorem quoꝗ. ſi ſciuit: non enim uoluntate0 uenditoris accepit, cum erret in pondere, ut idem Vlpianus teſta-tur, l. ſi quis uxori, de furtis. Hinc, ut ſi upra tertio libro demonſtra-ui, imperialibus ſanctionibus in omnibus prouincijs Romanog imperio ſubiectis, Menſurae& pondera publice cuſtodiebanturita, ut uiolari non poſſent. Cum autem diuerſis gentibus,& prae-ſertim Graecis diuerſarum rerum diuerſa põdera fuerint, Romanis tamen rerum omnium unum pondus exſiſtit, nempe libra;conſtans ex uncijs duodecim, ut Fannius tradidit. tVnciaq. in libra pars eſt, quae menſis in anno. quod& ex ſequen-tüibus latius apparebit. Hanc autem libram, aſſem quoq;. fuiſſe ap-pellatam ab aere tradit Varro de ling. Lat. lib. 4. cuius haec ſunt:Multa pecuniae ſignatae uocabula ſunt, aeris& argẽti haec, as abare: dupondius a duobus ponderibus, quod unum pondus aſſi-.

1

pondium dicebatur: id ideo quod as erat librae pondus, deinde 9ab numero reliquũ dictum uſq; ad centuſſis. Haec ille. Quod quĩi-dem aſſis nomen cum in agrorum dimenſionibus, tum etiã in he- freditatũ diuiſionibus tranſiuiſſe, primo libro oſtenſum eſt. Sed&alſem pro uno in numero Columellã accepiſſe conſtat, quod apudalium me legiſſe, aut ab alio animaduerſum fuiſſe, nõ memini, lib. 5J. cap. 3. his uerbis. Duco quinctam partem longitudinis, flunt 5CCX L.& quinctã partẽ latitudinis, hoc eſt X NI v. his utriuſq.ſummiĩs ſingulos aſſes adijcio, qui eſſiciũt extremos ordines, quosuocãt angulares. fit ergo altera ſumma ducentorum quadraginta 5unius, altera uiginti quinq. Haec ille. Qui hoc ibiçè ſaepius repe- 1tijt. quae uox aſſis pro uno Italis teſſerulis ludentibus remanſit. ijenim punctum unum in teſſerulis, aſſum nominant, ab aſſe, ut ar-bitror, littera mutaàta. In põdere autem libram aſſem fuiſſe appel-latam, probat etiam Plinius lib. 33. c. g. his uerbis. Populus Roma- gnus ne argento quidem ſignato ante Pyrrhum regem deuictumuſus eſt. Libralis, unde etiam nunc libella dicitur,& dipõdius ap-pellabatur aſſis. Haec ile. Libram autem& pondo idem fignifi-

care,& uerbum pondo pro libra capi; ſi nihilaliud adiectum fit,