Buch 
Hierozoicon sive bipertitum opus de animalibus S. Scripturae ... / authore Samuele Bocharto
Seite
615-616
JPEG-Download
 

6lZ

De Tinea.

Lib.iy. 6l 6

CAPUT VIGESIMUM PRIMUM.De Tinea.

Tinea d <f>6Ueiy, Initiale ch ante Consonam ferire,(si Srintsape mutari. Matth.^.v.ip.»«»

efl erosio,/eas tinca. 2«tinea ,Hebrais DD fu

Es. 51. v.8. fhaldais NDD {ais,, Arabibus

sus, unde dici a: item ttty as, Hebrais t\ncs,Chal-

daisHW assa, Arabibus X-a-C otthla, unde.

ro

40

X^£

Blatta (si tinea quid differant, Blatta purpura,

(si purpura qua pars. Tineaproprium, laneas (silineas vestes consumere. 1/j.a.rict crfcßpara, Job.

13. csijac.j. Quidfit conteri coramtinea fob.q.

An cum tinea conferatur Deus,Vi. 39.V.12.

(si Os. J.1M2 .Quomodo tinea thesauros corrumpat , 2 0Matth. 6. dr Luc. 12. /'s/?« o/E *» thesauris.Tinea domus^]ob. 17,1%-non Arcturi, ut vult virdo Ilus. De tineis loca quatuor in Graea verfione,qua Hebrxi non agnoscunt. In primo (si ultimomale leclurn. In fecundo 3p*i , ideft, caries( ossum)pro tinczsumptum-, ut (si Siczch. 19. v,z. TertmsVto\.1^. v. zo.in Hebraeo prorsus de-efl, quamvis illum habeant Romanus, Chaidaus :Syrus, (si Arabs interpres, ln Chaldaeo multaerrata, qua corriguntur.

T ineam a tenacitate dici volunt Istdorus & alii. Nospotius "ieri r cpMmv. Initiale tp periit,ut inpro <1 i0b 0, & in ©i^opdyu pro ®biq:<pdyoi' & -A muta-tum inr, utpassim. ItaexA«0&> fit/.«reo,exwo9» opto,ex$ta tueor , intueor, cx Gvfj.ifj.ojftumeo , ex Gv@-tus, ex SdMitc talla, & veftts cx'icsiK , & tOtttjUe veltOsttjljC Anglic um & Belgicum ex Gracocp&oyy©*.

Matth. 6. v. 19. <rii; ustj ßgums sunt fere {ynonyma.Neque enim ibi ßqa<nc est erosio, sed tinea Ipecies; &falluntur, qui putant rem esse Ime exemplo, ut tineadicatur ß%u<nc. Nam £s 50. v.p.Hibraum VJ Senio-ribus, & Theodosiani otis, Sc Aquila fuit « ßgdoK. Itatestatur Tröcopius in Esiuam. Et Baruch. 6. v.u. deGentium Diis dicitur, Övtoi Je i Jjgxiststvra] 'Smirs ,rsijf ßtsajuetTW Hi autem non liberantur ab arugine, (sitrneu. Itaque/Sgwsjs , feu ßsisia. est tinea.

Sedtinea vulgatum nomen est cite , de cujus origineGrammatici frustra disputant , cum fiat ab HebraoTSüsas. Extat id Es, 51. v.8. DD dW * 10*31Et ut lanam comedet eosfas, seu tinea. A shaldais , &

scribitur IcOJX» fast, & ab Arabibus

sus. Et iisdem sasaVe ibam lanam tineis,ci-

bum vermibus,frumentum curculionibus , & ovem pe-diculis scatere significat.

Hebraum aliud tinea nomen l£*y as, in scriptis Pro-pheticis fxpe occurrit. Exempla vide fob.q. v. 19.& 13v.zS.Sczy.v.iS.Ps.&.v.iz.lk so. v. $.Ef. 51. v.8Os f.v.iz. Idem Chaldaice est XV]) affa, & Arabi-ce otthsa. Ut Verbum ejE atthsa usurpatur

de tinea,quarianam rodit, Neque dubium, quin/se.braiee V'V]I idem significaverit, Quamvis.P^.2'.8.&

31. v. ii.Metaphorice usurpatur de oqulis, & ossibus,qui prL dolore contabescunt, quasi a tinea consume-rentur.

Multi blattas & tineas pro synonymis habent,quiain Poetis fepe junguntur. Horatius libri fecundi Saty-ra tertia,

- Cui stragula vestis,

Blattar um ac tinearum epula,putrefiat in arca.

Martialis libri sexti Epigrammate sexagesimo»Quam multi tineas pascunt,blattasque diserti.

Et libri decimi quarti Epigrammate trigesimo septi-mo,

ConftriElos nisi das mihi libellos ,zAdmittajn tineas,trucesque blattas.

Sed blattas inter scarab^orum genera reponere videtufPlinius libri undecimi capite vigesimo octavo: & eas.demdescribit libri vigesiininoni capite quinto , quo-modo trtAcpctsDiojcorides libco secundo, apsx Ara-

bibus sunt oVäj

benath vvardan. Damit

porro dicit jyoyastid est, gryllum, e sie in speciebus

<t$ Oho. Quas sunt prorsus *fuf«T*.Itaqj

amplius disquirendum.Quid.quod apud sequentis aeviscriptores blatta plane aliud est, purpura labtet, 'auspurpura vjzcusJtSxcEutropi.-i-i in Nerone (ciibic eum pi-scatum esse retibus aureis, quafumbus blatteis extrahe-baf.pro eo, quod Suetonius-,Pifiatus efl reti aureo , pur-pura coccoque funibus nexis.Et Lampridius dc Helioga-balo, Paraveratfun.es blatta (siserico esi cocco intortos,quibus, st neceffe effet, laqueo vitamfiniret. Et Fopifius dez/Tureliano, concessit ut blatteas matrona tunicas habe-rent. Sidonius libri noni Epistola decima tertia To-nant 10 ,

%utilasqueferre blattas,

Recoquente quas ahenoMeliboea fucat unda.

Et Epistola decima sexta Firmino,

Blattifer vel quam tribuit Senatus :id est , Senatorum ordo purpuratus. Et Carminequinto,

Pontus Castorea, blattam Tyrus, ara Corinthus.

Et Theodoricus Rex Theoni apud Caffiodorum libri pri-mi Epistola undecima, Cum blatta, quam noflro cubi-culo dare annis sin gulis consuevisti,vemre festina. Cumblatta ,id est, cum purpura, ut totam Epistolam legen-ti constabit. Proinde blattela (lege blatteas Glos-sario est Sstofaß©. Ajfaa,T@. x-oy^yXim, grumus san-guinis conchyliorum. Et Ailuario ßxdTlicv Bv&flurest og-Jv Twe pwcraf os naris pur pura.Et tu-

meam blateam pro purpurea Cjregonus Turonensis, utSXaTMKpro purpuraNtcetas, Cedrenus, & Codinus nonuno in loco usurpant. Unde compositas voces Iffi-ßXa.T%v, serico - blat tum, & blatto-fincum, cx idoneisscriptoribus proferremus,litanti esset.

Sed, ad tineam ut redeamus, nihil in ea tam pro-so prium est, quam quod prscipue lanam, & laneas ve-stes, consumit. Hin c Philosophus Historia libri quin-ti capite trigesimo secundo quatdam animalia «igninarrat ev ^ otra tesav ,Niv, im01 <smis,hi ifa-tpwvTcvj /UctJXo v, cray amcqrdJn » rdiesa. , in lanis, &iis, qua ex lanis constant, ut tinea , qua tunc maximeoriuntur, cum lana sunt pulverulenta. Et de iisdempaulo post, Tlyirctj 5 cv -gtravi i trmXnP Nasci-

tur etiam m tunicis ille vermis. Ut depolio Theophra-stus Historia libri primi capite decimo sexto, Taro J*60 ust iwpos t«? (titras rst cv rc 7 ( i/aarlois uya&ov HoSetiam contra tineas, quasunt in vestibus, utile est. Qui-bus Menander ita concinit,

K est Trdrra ra Xvyjtji 4 jßst ing-iv hMtv,

Ötov 0 fstfj io; t otJngov , av cttout 15,

Ta J' i/atiriov 0 1 ttiirts, h «Te Gct-.}.

Et quacunque corrumpunt intusJunt , ut rubigofer-rum, st advertas, (si vestem tinea, (si teredo lignum »7° EtPlinius libri undecimi capite trigesimo quinto,

Pulvis in lanis (si veste tineas creat. Et Ifiodorus , Ti -nea vermis vestimentorum , dtSla quod Teneat.Arabes quoque , ut Avicenna Tomi sessu udi pagina

iN-