7 3 3 Cap. X. De nSsH thecheieth , hyacintho , pwrpuremne , an coeruleus.
734
t)bh -' 9 , 2 ,s.‘
IO
hanas tingentium officina dirigunt vota.. Proinde in,Martialis apophoretis, ita dc fe lana amethyfiina,
Ebria Sidonis cum fim de sanguine concha.
Eodem facit quod apud Stephanum ByzantiumZJranius, mare Rubrum dici asserit, ittß&icetfaiviw |
cfiv j u eqvbgd Seim; eun xfif ito ppu^a, d vicinis monti-bus, qui infigniter rubri sunt & purpurei. Sed purpu-reum rubri coloris efle genus ii maxime docent , quipro purpureo coccineum & puniceum usurpant xala-pgxg-ixdf. Cujus narapgji(rca>( exempla paffim occur-^'de Math. runt. Ita (a) Matthäus xlvlaj vocat ,quam
hts'iroptpugai’, (b) Marcus, & (c) Johannes i/sdricy vo p->7.20^^ appellant. In Juflini dialogo cum Tryyhoneju-
dao roxoxxmv ßd/s/aa. est vitta hyacinthina vel purpu-rea , de quaiVWzw.l5.f-j8. Arabs interpres crpenianm
pro coccino habet argevvan, id est, pur-
puram , Apoc. 17. v .4. & c. 18- v. ih 16. Contra Vmojcarmil, coccinum reddunt interpretes fere quotquotsunt, 2. Paral.z. v. 7.14. & $. f.14. cum purpuram de- 20buissent, ut supra probavimus. Pari catachresi flor«.tiuslibr.z.Satyra 6. de qua veste dixerat,
- ------ - rubro ubi cocco
Tinbla super leblos candebat veftis eburnos.
Addit tertio postyersu,
Ergo ubi purpurea porreblum in vefle locavit.
Et de ave porphyrione Euflathius in Odyff. y. KaA«
Taj Q iroptpvesw Sff- ro r pvyx v s cpc/yixtiy, Porphyrio au-Jtem vocatur d puniceo roflri colore. Quasi puniceus'color idem sit cum purpureo a quo nomen porphy -3 jrioni. Sic Martianm Capella, purpurae puniceum ful-gorem tribuit, cum de Sole dicit lib. 1. Mox ut coe-pit ingreffui propinquare, purpura rutilantis puniceusquidam fulgor antevenit. Et in ara 1. Doßada , quamCl. Salmafius primus edidit,
AtGdjiesiv oTcc xaxXlwyVo (poivinft riyf{,
Vtpuniceis liquoribus purpuram (seu purpuream ve-!stem ) imbuit. Et Nonnus de cane Herculis , qui purpuram momorderat,
XftAiat yoiritas «stegw iru&t , tsS 'mrt /hhpu
aAi^Aajvwi» cP«glJ> dvdxlav.
Labra humidi ignis puniceo colore inficiens , quo olimcjsolo amoena purpuratorum rubefiebat veftis Regum. Etde eodem JuliusPollux, Ö j Atlfig©- aqa rd x&An t«mxuli ajjudjja.; ipoivtfyv, Sanguis autem lab ia canis cru-entans puniceo colore infecit. Et paulo post de Hercu-le,tofior©^ eujJtT«; ttSTuedro A oyto £ (poivlosos
fas»', Juxta Tyrium sermonem primus fuit inventorpanicei coloris , id est, purpurei.
Ex bis eum rubram esse purpuram satis constetvidetur omnino sequi hyacinthinum colorem, si vewsit coeruleus, diversum esse a purpureo. Et vero pa-lam distinguitur a Xenophonte qui Abradata tribuitXitma ncptpvqZv, ^ 'Acpov uaxivtoivoGciipii , tunicam pur-puream . Cr conum hyacinthini coloris. Et a DemocritoEphesio ,apud quem EphesiiCalafires habent,quarumttj f$p vopcpo^tq , aj j ioCaifetc , euj 3 ucwlyfhvtq. Quid,quod a sacris Scriptoribus, locis nisi fallor trigintarfafl thecheieth ,& argaman ,memoranturtan
quam diversi colores ? Ut Exod. 25. v. 3. 4. Hac eftoblatio quam ab eis accipietis , aurum & argentum & astajnw rfom» & thecheieth , <£* argaman , & passimtoto illo libro. Porro argaman esse purpuranstam certum esse videtur quam quod est certissimum.Graci enim & Hieronymus ita constanter reddunt.)Chaldai quoqile , Syri, Si Arabes NUttStf argeuana,
Vel vel argevvan , voce ejusdem fere so-
ni, qua purpuram hodicque ab illis significari nemoest qui nesciat. Cujus interpretationis primus auctorest Esdras z. Par, z. v. 7. aut vero Daniel , qui purpu-fampro {DJ*W argaman fiempet vocat \Ultt , argavan.
Proinde hyacinthum a purpura palam distinguunt1 Philo , Josephus, Cjracicpie , & Latini patres , quibushyacinthum, purpuram, coccum, & byssum , Exod,zy. v . 4. quatuor elementa esse diximus. Denique cumjpurpura ex purpuraria: concha: sanie fiat, coloremhyacinthinum, ex hyacintho flore, seu quod idem est/jvaccinio, fieri ex Plmio colligere est.
40
5 °
60
17 °
CAPUT UNDECIMUM
Probatur Th 2 T\ thecheieth , & JD 3 TK ar-gaman, eise marina: purpura: duogenera, quorum illud ccsruleum exconchylii,hoc proprie purpureumsuerit, ex purpurae proprie dicta: sa-nie factum.
Purpura ex tribus concharum generibus , purpuraproprie dibld, conchylio & murice seu buccino.Conchylium & purpuram sape promiscue sumi ,sepe etiam difiingui. ‘Purpura proprie dtbla colorruber , Conchylii glaucus & mari similis. Con-
chylii color medius inter purpureum , & coeru-leum, ut purpurisso Indico pantherarum ocu-lis. K»A;yt, velxdhxnpurpura. XdthxayQevfeuvi-triolum inde dibium coerulei coloris. Veteribuscolor nSsn thecheieth; hyacinthinus dibhts , notid materia , sed d colore. Purpura hyacinthina ,IDaiN argaman., vel pJON argavan, rubra purpu-ra ex ejus concha sanie sabla, quaproprie purpu-ra dicitur. Grsci & Hieronymus femper pur-puram reddunt. Hebm rubram ejse dicunt, &carmesinam, id e I?, coccineam, & lacca concolo-rem. Quatuor lacca species omnes rubra. 1. Ara-bica , L. Talmudica, 3. Grxcia: recentioris,4. Lusitanorum. Tertia olim Anchusa cur #ap-pue<5, & lif^xiCidcfiov, Cr diyx’sG . , & rdtios dibta.Prater purpuram marinam purpura sabli t ia fue-runt varia species, puta ex vacciniis , & alga Cre-tic z,&amorge herba, & herba purpurea in A-basenis, & Ibera ferrugine , & flore purpureo adfontes Hyparchi FI. <& Indica sandice , qua suisdivini fulgoris. Proinde purpura marina Jiaxet-rixat sape dicitur. Afnrl^ipv^®. & irogQoqbitquid differant. Item mptpvqeH & dhvpyeis. Ha-rum Vocum interpretes notati. Marina purpureediversa species ntan thecheieth, A- (EUiN arga-man, utraque in insulis Elisie, seu Grxcix, E-zech. 27.V.7. Ex thtt thachla, vel tachla xd-XÄM & xd^x». T & K cognata Utera & permuta-biles, Litera sape permutata ut conjunbtis jpila-bis ab eadem , aut fim ili litera fiat initium. Ko-^A (& concha purpuraria. Cur Herculis cani pur-pura inventionem Phoenices tribuerint. Vocesargaman, er pJ*1N argavan sabla expa aram gavan , quasi dicas , Syriae colorem.Multi colores d locis denominati. “Purpura exAram Ez.ecb.zj.v.j 6 . Ad voces JJM*W argaman,& paix argavan, varia allusiones. Arboris Ver-
ficx argiavvan descriptio. An purpu-
ra ab ta diblasit argiavvan, ut Volunt.
A B his ambagibus ut nos extricemus, notandumest plura efle concharum vel ostrearum genera,ex quibus purpura elicitur, purpuram proprie dictam,conchylium, & muricem, seu buccinum. Qux no-mina licet a Poetis aliisque adeo feriptoribut pro-miscue