743

De ceto Jona? f

Lib. V.

bulie monstrum est quovis ceto portentosius. Quin a-pud Vincentium DoSlrtnalis libri decimi sexti capitecentesimo vigesimo octavo, cetus habet oris meatus, striHos, unde nonntfi parvos pisciculos deglutit. Et

Scahgerdc balena professus se non vulgaria dicturum,fedeomperta, inter caeteraharc habet: TSseqteemokm\grandiorem vorare licet eis,propter gula angustias: aditus enim vix semipedem patet. Nempe quotquot]animalia pulmone spirant, iis gulae meatus coarctarinecesse est, quomodo collum in follibus, ut ex his an-gustiis spiritus per fauces majore nisu erumpat. Absitigitur ut putemus per tam arctos meatus solidum ho-minem una cum veste potuisse transglutiri. Proindejceti nomine piscem aliquem e cet-aceisintelligi sagiusest (quomodo ceti vocabulum non raro usurpari siio!loco probavimus .) Maxime cum qui in Matthao ce-tus , in Historia sona dicatur ^VU JH, piscis magnus,& piscis simpliciter in Sjra, trabica, SiaEihiopicaMatthaiyccCionibm.

E cetaceis porro piscibus nullum novi in quem haecHistoria quadret aptius quäm in eam marini canis spe-ciem , de qua sic JElianus Historia libri primi capite'octavo K uvuv -S^AarliW t &t* , rjfj ot /j 9 jj anVySeto

/atyi/dyi^oi, rstt zvfyS cv t« 7 c uXnifjuerdveie desÜfsöifl«v , Canum marmorum tria sunt genera: ait que eetjiis quidam sunt tanta magnitudinis ut cetis robustissi-mis meritoaccenseamur. Carcharias alii vocant ab a-fperitate dentium & acumine. Alii lamias St lamnas,'iero t ’i'xotv ixiya.1 Aa.ly.or, d gula vastitate . Unde Op-pianus libro primo Halieitticdn versu 370.

- - - - - esvGmict %ct<r//.ctTct Adyne,,

Infausti rittui lamia . Mare Rubrum his belluis tamest refertum, ut e navi prospicere tutum non sit, remosplerumque ipsis invadentibus. Sic Plinius ex Theo ^phrasto. Sed & in Oceano , & Mari Mediterraneo\non infrequentes occurrunt. Mediocrem unam sevidisse scribit Rondeletius in Santonico littore,qudmille librarum pondus non exceflerit, gulae tamen tampatentis , ut hominem etiam obesum capere potuerit.|Quod Petro Gi/lio fidem adstruit, referenti Nicea, &MaJJilia captas fuisse lamias quater mille librarum, injquarum ventriculo loricati homines,integri repertisint. Itaque etiam ab Archestrato canis marinus vo-catur Snetov av^fuTiicpctyiiv. Et Cassandra in Lyco -jphroneTrojam 'pxn olim vastatam, incensam fuisse dicit a navibus

Tetiaxri^n Aeofl@- , %y 7 iOTt yvctSois

T&eT(t>v@- b,uetÄasf r.dqx a %(& »u»*',

Tnnottu leonis , affer quem canis

Tritonis avidis fauctbus degluttit.

Id est, Herculis quem absorpsit canis carcharias a Ne-ptuno immissus. Cum enim Hestontm Laomedontisfiliam jam esset devoraturus. Hercules Xwj-oV t&x@-ttcihG.c, rjst f«tc t» 7 TA iofs.tr 5 -ojutsr , d; ui%vto kht@- , dfyceoc vd tutu i/vnmndmi feyanufttri 3 nyigatt; irdobir j£«tTaitoV 7 «v ccutos ( lego um o. ho-tt tov cuna) isiASnv , 'SbroQtGAmive nicu ¥ taura xiepxAtlcrfly^tnv , aggere fallo, cum ad ostium staret arma-tus , ut ore hiante cetus accessit, ftatim in os illius in-stliit: & cum toto triduo eum intus discerpsisset , capitisfui casarie amissa exiit. Ita Scholiastes, qui & ob id ipsum Herculem d Lycophrone dici vult <ifitam^cy'

( quomodo vel in Simmia »vel in Dostada ara secun-da} S/s ts c? nf r->ir<l r^eti woriira/ , tts tazst-

ga; raAet, Vfst ro dipurifcr Jtj sv-dlmov etny rlui ya^t-ga ¥ d-ti eJts , eo quod tribus diebus in ceto haßt , quos ve-speras vocat , quia obscurus , 0 tenebrosus * erat venterbellua. Quod ipsum habet Phavonnus in voce r&i-ti)Ccmmtnt. iWQ©-. Neque id Cynllum fugit, qui Gr acos obfa-in Ionum, c.2, V at desuo Hercule fabulatu habere sacrae de sona Hi- 7^storia non absimilem , illum scilicet nctTame^lulty \Bst\rpo r.tiTu;. vnJ'o^tUZaf 3 nd Aar cu r cupuru (inalimi/siporv J Stq/xonlldj}- istAuyivtrc dxrst ¥ xMpuAnc. 1 yq/noro, rtsyji TiiTToidiori rlUi 'ihdcpu.or,- (lege tiitiov&otu,

20

ybi) 'dxeslAutnv , aut -QaAoirqtotni '} unde TheophylaSlusin sonam ex versione Leonicen , nam Graea non suntad maniam. Apud Graecos nonnihil tale de Hercule| narr-atur, Nempe quod & ipse d balana devoratus , in-columis remanserit: nist quod tantummodo depilatus'redierit , idque ob ingenitam <jr internam bellua calidi-tatem. Nempe cum per Phoenices ad Gracos venistetfama tenuis de vate Hebrao, quem canis carcharias de-glutitnm, & in ventre servatum toto triduo, tandem10 fanum, & incolumem evomuerit in littore, id Hercu-li suo tribuere non dubitarunt, quod videbatur essesummi roboris argumentum.

In eadein sententia fuisse veteres fudaos ex fofephocolligas. Is enim sonam in Syriaco , vel (siltcio mariIvoratum inter Phoenicia soppen, & Cilicia Tarsum inEuxino post triduum revornitum fuisse narrat. Quasmaria tam sunt dissita, uttantillotemporisfpaciononpotuerit cetus tantum itineris emetiri, nisi statuaturfuisse unus e velocissimis. At majora cete tarda suntomnia praeter canem. Oppianus >

n u<n J' b<mi>(pvhcifiirsAijSbpttwiS-aAuccmtN0V1 pi kvmw @aqvsija , Xj «x ivn frnSS. KiAtuSa.Tardigrada , excepto cane ,funt, lenteque ferunturQuot quot marmoreo fert monstra sub aquor e pontus.Sed ne charchariam quidem triduo verissimile est e ma-ri, quod medium est inter soppen , 8 c Tarsum , ad Eu-xinum usque natasse: Praesertim Euxini maris eampartem si intelligas, quae Nino urb i propior erat, quodinsinuat sofephus. Illa enim a Tarso distatitinerema-jojritimomilliaribus minimum mille sexcentis. Taceoquod in Euxinum mare propter "Propontidis angustias,majora cete nulla penetrant. Oppianus dePontoEu-xino HalieuticSn libri primi versu 606.

EV30» irtritivdticnw > drtnasbfJM

Evrgipt^n&tiNxrtviAtSfsov.

Non infesta inibi cete , nec piscibus ullaPerniciosa vagis animalia.

Et paulo post,

jnajutjo; p 5 s cPiA(piivH, dkAvonpil 3 itj eucroi »

, 4 °[ Knlehtcytrine, % dxrcPtt; cvn/ut&or^.

Delphines ibi pauci habitant innoxia cete ,

Quique adeo tam mole aliis , quam robore cedunt .Ammianus de eodem mari libro vigesimo secundo.Ibijfectin pise es voracium belltiarum. Nihil tnimwPon*to hujusmodi aliquando eflvisum,praterinnoxios del-phinos & parvos » Et multo ante Philosophus Histo-ria libri octavi capite decimo tertio. nctVrsc^ricarAs-

tsmrde t nsfs’i' Sstj! Tt tivu vfopluu, rjst Sfd ra Snsia. retfutydAct, triiAurlx eitrtr öüftri. (pa.Aa.lvne (le-

s° qe (paxainc) rjLf J'tA<pivs^-, dj'tr'btir cv r rs Uovlie,l(stjjoAAfiijuln p@-. Omnes /»Pontum navigant, & pro-pter alimentum , & tjuia magna bellua ibi furit paucio-res. Nam praterphocanam sid est,tursionemJ &delphinum, nulla m Ponto est bellua. Qutndelphinusbt parvus est. Pro cpdAalm elim Qaz.it, lego cpamul-vn; ex capite duodecimo libri sexti, ubi <pdnaiva.v, seutursionem dicit esse osetor ftAestin /sirpis, ylvtoK, 3 cv vstn if\a>, parvo delphini stmdem, nasci autem in Ponto.Sed4>«V.«c, pro <punamc alios legisse docent ha?c Pliniilibri noni capite decimo quinto. In Pontum nullet1 intrat bestia malestca, prater vitulos (id est, phocas )gr parvos delphinos. Et haec tAUiani Historia librinoni capite quinquagesimo nono, no&sis Ixßvoiv -'iudlwesTaj i Eu%iy@- norr(§h. \ei* ySrqtipar v?c

/aei&i. (/drlm 3 aV« st, dtAfims ß^ayjg-vse, sst

sio

di d?huv dnolrrm ot t» Ji iystue cv utAtt» etsi » Multispiscibus abundat Euxinus Pontus. Neque enimsolet belluas procreare. Sicubi autem phocas alit <&parvos delphinus , d ceteris \omnibus pisces ibi tutisunt. Quod sequutus Petrus Gilstus de BosphoroThracia libro tertio, Canes, inquit, carchana , quilamia & Scylla nominantur , illuc non subeunt, pro-Iptered quod Pontus Euxinus feris piscibus frequenta-vi non soleat, nist delphinis 0 “ phocis. Itaque vel st

nihil.

744