374 M. VARRONIS LIB. IIL CAP. IX.

bus fere x x excudunt. De quibus c villaticis (quoniam vel nimium di£lum ) bre-vitate reliqua compenfabo, Gallinae rufticae funt in vrbe rarae, nec fere d manfue-tae fine cauea videntur Romae, fimiles facie non his villaticis gallinis noftris, fea17 Africanis, afpeflu ac facie incontaminata e . In ornatibus publicis folent poni cumpfittacis f , ac merulis albis, item aliis id genus rebus inufitatis. Neque fere 8 '» 1villis oua, ac pullos faciunt, fed in filuis, Ab his gallinis dicitur infula Gallinaria

Appella-

c) quid fi leg. anibus ? d.) fer Me, Man. I.B.R. e) incontaminatae P. {) pfitacis a.V. g) fet**-J.B.R.

9, 16 VILLATICIS) Haec vox, item ap.peliata p. p. abundant. VRSIN.

9, 16 GALLINAE RVSTICAE) vid. Coi.8,2, 2 Attagenas vult elTeSalmaf. adSolin.p. 105.Buchnerus adfcripferat, Phafianam videri. Refte,credo: Schoettgenius eam, quae noftris diciturHajelhuhn,

9,1 6 SIMILES FACIE NON HIS VIL-LATICIS GALLINIS NOSTRIS) Atquicontra Columella ait fimiles villaticis, cum ta-men fermonem de gallinis per omnia a Varro-ne mutuatus fit. Rujlica, inquit, quae non difji-milis villaticae, per aucupem decipitur. Sed «AAei-4 <c Similes facie non his villaticis, hoc

eft, non folum his villaticis. Nam ita locutosefTe veteres, iam doftiifimi noftri temporis an-notarunt, Et nos Icimus illam non folum fimi-milern Numidicae, feu Africanae, quam Francivocant Gallinam Guineae, fed etiam et noftrati-bus villaticis. Hoc vnum excipio, quod Numi-dicae gibberofae fint. S C A L.

9,16 NON HIS VILLATICIS) Id eft, vtdiximus, non folum his villaticis, Vlpian. 1 . in-vitum D. de feruit. vrb. praed. Inultum autem inferuitutiius accipere debemus, non eum qui contradicit, fed eum qui non confentit. Et aliis locisin Pandeftis, vt annotatur a doftiilimo AntonioAuguftino. _I DEM. Gallinae rufticae fimilesfunt villaticis, Vt Columella etiam tradit, itaquehic eft ellipfis, non his, pro non folum his: cuiusexempla apud optimos autores multa reperiun-cur: vel negatio reddmlat, qua indulla fenfusomnino melior efficitur; Rufticae gallinae, in-quit, fimiles facie villaticis, fed Africanis afpeftu.Facies hic eft amplitudo, ct ftarura corporis, vrPacuuius Niptris: Feroci ingenio, facie proceravirum, Plautus Poenulo: Sed earum nutrix quafit facie mihi expedi: Statura non magna, corporeaquilo ipfa ejl. P O P M A.

9,16 SED AFRICANIS, ASPECTV ACFACIE INCONTAMINATA) Non folumdeprauata haec funt, fed et multa ab importuniscorreftoribus addita, nam cum iam dixerit, f milesfacie, quid hic fibi vult, afpeflu ac facie inconta-minata ? quae pulcherrima funt, quare eas .vocat,contaminata facie, vt habent veteres editiones?aut quid fibi vult incontaminata, vt habet Vi£lo-riana editio ? Sed nolumus his dubitationibus

fruftra tempus conterere. Scimus enim ita Var-ronem fcripfifle; Gallinae rujlicae funt in vrbtrarae: nec fere manfuetae Jine cauea videnturmae : fimiles facie non bis villaticis gallinis noflrtffed Africanis. Vltima duo, afpeflu ac facie, au-dititia funt: vt poftea videbimus. SCAL.

9, 16 INCONTAMINATA) Ex hac VO>CCincontaminata, quae plane eft totius lententia?contaminatio, 'nihil, puto, lani elicere pollif-Nam illa, afpeflu ac facie, procul dubio irrepti*tia funt. Quid enim eis opus, cum iam dixerit,fimiles faciei Atqui tota lententia ita conceptafuit a Varrone: GaUinae rujlicae funt in vrbe ra-rae 1 nec fere manfuetae fine cauea videntur Ro-mae : fimiles facie, non his villaticis gallinis nO-Jlris, fed Africanis. In conto miniato in ornati-bus publicis folent poni cum pfittacis. Nam quae-cunque a magiftratu populo exhibebantur, eaminiari folita efTe, ex'veterum monimentis co-gnofeimus. Non folum enim conti, aut perfi-cae, quibus imponebantur aues rarae ct pere-grinae, miniabantur, fed et aues ipfae, InvitiGordianorum ita legimus: Struthiocameli Mauriminiafi exhibiti munere Circenfi. Sic pleriqU?apparatus aedilitii miniabantur: fic triumphante*minio illinebantur: fic triumphans Camillus vr-bem ingreftus eft. Inter raras igitur aues et gal-linae rufticae ponebantur, in apparatu fpetfacu-lorum ab Aedilibus. Vt pellimo flagirio corre-ttores in conto miniato, mutarint in illam prodi-giolarn lententiam, incontaminata. Neque hoccontenti, illa duo de luo addiderint, quae pro-cedunt, afpeflu ac facte; fcilicet quo commefl*tum fuum commendarent. Fortafte melius feO'tis, fi tres illas voces lizftuleris, afpeflu ac fac' 1 *incontaminata. S C A L I C. Haec eft omnium an-tiquorum codicum leftio, deprauata illa quideip»fed aliqua tamen retinens verae leftionis vcfti-gia. Sic enim fortean legendum: afpeflu dffalce in cono amentata. Africanae gallinae capi-te gerunt galeam, Numidicae quidem rutila n J*Meleagrides autem caeruleam, autore Colu> ne 'la, In fummitate galeae prominet conus, fuP cfquem eriftae ponuntur: fed Africanae in eo co-no habent quafi falcem, quam incuruatam de-mittunt, et rursus attrahunt, atque erigunt veWhaftam, aut iaculum amentatum, vt videre ?in his peregrinis gallinis, quas vulgus Chalct^J'