LIBER SECUNDUS. ioj

Niteat articulum i Si ulli eflent [inferi, jam profecto illos avaritia: atque luxuriacuniculi refodissent. Et miramur si eadem ad noxam genuit aliqua < Fera enim, credo, cu-stodiunt illam, arcentque sacrilegas manus. Non inter serpentes fodimus, & venas auri tra-ctamus a cum veneni radicibus ? Placatiore tamen Dea ob hoc, quod omnes hi opulentiaexitus ad Icelera, cadefque, 6 c bella tendunt: quamque sanguine nostro irrigamus, infe- 5pultis ossibus tegimus. Quibus tamen,, velut exprobrato, fur ore tandem ipsa se obducit, 1 Lcscelera quoque mortalium occultat. Inter crimina- ingrati animi LL hoc duxerim, quod na-turam ejus ignoramus. , > v ■

LXIV. Est autem figura prima, de .qua consensus-judicat. 1 Orbem certe dicimus terra, Cap. lxiy.b globumque verticibus includi fatemur. Neque enim absoluti orbis est forma, in tanta mon. 10tium excelsitate , tanta camporum planitie : sed cujus amplexus, c si capita linearum com-prehendantur ambitu, figuram absoluti orbis efficiat : id quod ipsa rerum natura cogit ra-tio, non iisdem causis , quas attulimus in calo. Namque in illo cava in fe convexitas vergit,

Sc cardini suo, hoc est, terra, undique incumbit. Hac, ut solida atque conferta , assurgit,intumescenti similis, extraque protenditur. d Mundus in centrum vergit : at terra exit a cen- 15tro , immensum ejus globum in formam orbis affidua circa eam mundi volubilitate cogente.

L X V. Ingens hic pugna litterarum , contraque vulgi.: circumfundi terra undique ho-nes > conversisque inter se pedibus stare, Lc cunctis similem este cali verticem , ac similiex quacumque parte mediam calcari: e illo quarente , cur non decidant contra siti:tamquam non ratio prasto sit, ut nos non decidere mirentur illi. Intervenit sententia, quam-vis indocili probabilis turba , inaquali globo, ut si sit figura pinea nucis, nihilominus 3 ter-tam undique incoli. Sed quid hoc refert alio miraculo exoriente ? pendere ipsam, ac noncaderenobifcum -. f 4 ceu spiritus vis, mundo prafertim inclusi, dubia sit: aut possit cadere,natura repugnante, 6 c quo cadat, negante. Nam sicut ignium sedes non est nisi in ignibusaquarum nisi in aquis, Ipiritus nisi in spiritu ; ita terra, arcentibus cunctis, nisi in fe, locus-uon est. Globum tamen effici mirum est, in tanta planitie mariscamporumque. Cui fen-tentia adest s Dicaarchus, vir in primis eruditus, regum curapermenlus montes: § ex qui-ous altissimum prodidit Pelion, mccl. passuum , ratione perpendiculi, 7 nullam esse eamportionem universe rotunditatis colligens; Mihi incerta hac videtur conjectatio , haud igna-ro quosdam Alpium vertices , longo tractu, nec breviore 8 quinquaginta millibus passuum 30assurgere. Sed vulgo maxima hac pugna est , si coactam in verticem aquarum quoque figu-ram credere cogatur. Atqui non aliud in rerum natura aspectu manifestius. 9 Namque" &

Interpretatio.

mines

modo

Ca r. LXV.

2.0

irmr.

a Cum ■veneni .J Cum venantis herbis, ac fruticibus,b Globumque. | Ia globo eo vertices montium includi fatc-

c Si capita linearum. ^ Si per extremitates linearum ductaruma centro terra ad summos quosque vertices montium circulus exi-gatur , qui cunctos comprehendat ambitu: ille circumplexus figu-

ram efficiet a ! soluti orbis,d Mundus. ] Cxlum.

e Iilo /pmreme. ] Hominum vulgo quarreute.f Ceu spiritus. ] Quasi dubia sit vis aeris, qui cxli prasertintz,ambitu includitur.

N O T Ai

gito gepetur gemma, quo petitur? Reg. I. i. e Vt digito gefieturgen.

ma, petitur, terra scilicet: Eleganter. Vide lib. x x x i n. se c

VI.

1. Et scelera..... occultat. 1 Caesa operiens cadavera, ut mrter. r

z. Orbem. ] Terra; globum elfe circa polos complanatum Astrnomr hodie opinantur. Vide Historiam Academi* Regi* Scienti

rum, anni 1701. pag. 96. & Dissertationem D. Cassini, de figuPerrL , anno 1715. p a g. igg.

3. Terram undique incoli. ] Non ita creditum olim Homeri terpon us , ut m Apologia Homeri diximus; nec Virgilio ipsi , tufibro x«. Georg, versu 358. u br de Sole dicit:

ec cum invecius equis altum petit tubera, nec cumtum ,.s* cl P !tem Oceani rubro lavii ttqmre currum :

r ° 1. versu 142,. ubi de polo mundi gemino :

Sub Ted h n0l,S smpr jMmS: " * um7 n s,._ 1 1 Us r ^y x atrii videt, manefque profundi.

em ' pfi ffi tium nihil eile magno errore arbitrabanruPaIfi,m a ?, Ua ;rn ln ™ ensi “ infinitam, fabulosamque Stygeidesn '' 1 r ^ A? 13 Cosmographicum sequitur etiam St prolisiiK C U scriptor vira Andren , cui Salo cognomen sui

iti; * ' * ■ '■ M» , cap. « . ,. , „u». .40.

vfi -1 Cujus spiritus sive aeris vi suspensam, crc ri rv e en ? ent0 > librari medio spatio tellurem dixit > sect.6 ' v tC£arc ^ s ' ] Vide qua: de eo diximus in Auctorum syllatTheslaV ] Ex illis nimirum quos dimensus d

si. futibus , non ex omnibus quaqua patet orbis unive

ßica>..7rri, n (je r mmus in Elem. Afttom. cap. 14- pag. 55. ex eodenius ait ° *0' lt altum esl " e fi^tfifi decem, qu« effiaunt, ut P’ E 31ius 11 c l. Cyllenen vero Arcadia; moptem, adx

propemodum stadia attolli, eodem mensore Dicatarcho, hoc est jpastus fere 1900. Atabyrium denique Rhodi infula , stadiis x t v.hoc est , M d c c i. pastibus.

7. Nullam ej]e eam.] Ratione Mathematica nos rem ita confi-cimus cum Ricciolo, tom. 1. Almag pag. 717. Mons ahifsimus,qualis este Caucasus dicitur , non excedit 50. milharia Italica,quorum in diametro terra; sunt 8x78. in semidiametro, 4139. inquo numero quinquagenarius numerus continetur ter St octogies.Sume igitur sphatram ligneam , cujus semidiametcr sit particula-rum aqualium trium & octoginta: eique grana aliquot, monti-culosve cereos impone, quorum altitudo aqualis sit unica parti-cula de tribus illis & l x x x. Vel oculorum judicio constabit se-riem horum monticulorum aliquam nihil sere nocere iphara ro-tunditati.

8. Quinquaginta. ] Sunt quibus id fabulosum videatur. De as-censu montium obliquo accipiunt alii. Tenariffum aiunt Hispanieste altitudinis l x. milliarium: In mari is maxime conspicuus estex quatuor graduum intervallo: Hinc Snellius colligit, in Era-tosth. Bat. perpendiculum ejus montis este novem milliarium cumseruisse: ex quibus alii sesquimilliare , ob refractionem, dedu-cunt : statuuntque octo milliarium altitudinem habere ad perpen-diculum. Vide qute de eo diximus ad sect. vin.

9. Namque &. ] Guttula: , inquit, ubique rotundantur in or-bem : igitur Sc tota aqua ita se conglobat. Sequuntur enim par-tes singuli naturam totius. Verum quod guttula: disperse globo-sitatem tueantur, id non arbitror accidere ex affectatione figuratotius : sed ex eo quod aquea corpuscula suis se se mutuo hamu-lis teneant: & quod veluti medium factum est in gutta, Conca-tenatione quadam circumdantia contineat, donec moles exiguaclt: qua: si increscit, tum a rotunditate desciscit, protuberatquein latera : ac tum demum rumpitur , effluitque: quod etiam fit