j8 4 C. PLINII NATUR. HISTOR. LIB. X.

dies vigilia. 1 Somniat statim infans : nam & pavore expergiscitur , & suctum imitatur.* Quidam vero numquam: quibus mortiferum fuisse signum 3 contra consuetudinem soM'nium , invenimus 4 exempla. 5 Magnus hic invitat locus, & diversis refertus. documen-tis , utrumne sint aliqua praescita animi quiescentis : 'qua fiant ratione , an fortuita res5 sit, ut pleraque. Et si exemplis agatur, profecto paria fiant. 6 A vino & a cibis ps° x *]ma i atque in redormitatione vana esse visa , prope convenit. 7 Est autem somnus ni'hil aliud , quam animi in medium se se recessus. 8 Praeter hominem somniare equos -canes , boves , 9 pecora , capras , palam est. Ob hoc creditur & in omnibus IOanimal pariant. De iis quae ova gignunt, incertum est: sed dormire ea , certum. VeruMSo ad insecta transeamus : haec namque restant immensae subtilitatis animalia: quando aliq u !ea neque spirare, & sanguine etiam carere prodiderunt.

Not^.

Seft. XCVlII r. Somniat statim. ] Negat Arist. loc. cit.pag. 505. infantem ante quartum , quintumve annum in-somnia efficere. Affirmat disertis verbis idem, lib. 7. suitor,cap. 13. pag. 845. de infantibus ante XL. diem , quos &ridere ac flere inter dormiendum ait . uti experientia quo-tidiana comprobatum abunde est. Negat idem alibi rursus ,sub finem libri de insomniis , pag. 6 96. sed frustra negat.Suctu enim per quietem seipsos imitantur, & rident, vixdumanniculi.

2. Quidam vero numquam. ] Ex humorum crassitudine , he-betudine , immobilitate, quibus spiritus non offeruntur.

3. Contra consuetudinem.'} Qui enim numquam somniarunt,ac deinde praeter consuetudinem somniant , valetudinemin iis fuisse mutatam vel ad morbum vel ad mortem, aitArist. loc. cit.

4. Exempla. ] Suetonius de Nerone , in ejus vita, cap. 46.Tenebatur ai hac evidentibus portentis somniorum.... numquamantea somniare solitus. Tertullianus lib. de anima, hoc ipsumde Nerone, ex Suetonio: de Thrasymede, ex Theopompo, re-citat. De Thrasymede eodem, & de Cleone, Plutarchus. lib.de defectu oracul. pag. 437.

;. Magnus hic. ] Habet in eam rem multa eleganter ac eru-dite Lactantius, lib. de opificio Dei, cap. 18. pag. 580. qua:tu , si vacat , consule. De toto hoc argumento Macro-

bium vide , lib. 1. in Somn. Scip. cap. 3. pag- 10.cui capU 1

lemma. Quinque eße genera somniandi. Aristotelem quoque*lib. dedivin.per somn. cap. 1. pag. 69 7. & 69 8-

6. Avmo.} Vide Notas & Emendat, num. XC Vlf -

7. Est autemsomnus.} Lucretius lib. 4. vers 91 4. soMlU catt'fas scrutatus, ita cecinit:

Principio somnus fit, ubi est distracla per artus

Vis anima , partimque foras ejetla recessit , ■: -!

Et partim contrusa magis concessit in altum.

Dissolvuntur enim tum demum membra , fluuntqut. !

Nam dubium non est , animat quin opera ßtSensus hic in nobis: quem cum Jopor impedit eße , -

Tum nobis animam perturbatam eße putandum est ,

Ejeclamque foras : non omnem : namque jaceretfp.terno corpus perfusum frigore leti.

Quippe ubi nulla latens animal pars remaneretIn membris . anere ut multa latet obrutus ignis ,

Unde reconflari sensus per membra repente t

Pofflt > ut ex igni caco consurgere flammam, &C. , ,

8. Prater hominem. Arist. iisdem verbis, lib. 4. hiß. ani®'cap. 10. pag. j00.

9. Pecora . ] Oves, ,

10. Que animal pariant. ] Et qt1L sint quadrupeda 1 5 ”*'

T £» 07 »*«v . kJ TCT^Ttidln flpjts. Arist. loc. cit.