liber decimus qjj artus.
n Phorineum salsius Coo. Omnia transmarina septem vel in sex annis ad vetustatemmediam pervenire existimantur.
XI. Vinum omne dulce minus odoratum: quo tenuius, eo odorarius. Colores vi* Cap. tx,nis quatuor : albus , fulvus , sanguineus , niger. 1 Psythium & melampsythium 1 passigenera sunt ", suum saporem , non vini referentia : 3 Scybilites vero musti, in Galatianaicens , & 4 Aluntium in Sicilia. s Nam firmum , quod alii hepsema , nostri sapam ap-pellant , ingenii, non naturae opus est , musto usque ad tertiam partem mensurae deco-cto : quod ubi factum ad dimidiam est, 5 defrutum vocamus: omnia in adulterium mel-lis excogitata. 7 Sed priora uva terraque constant. Passum 8 a Cretico Cilicium proba-tur , & Africum, & in Italia finitimisque provinciis. Pieri certum est ex uva, quam Gra- io
ci sticham vocant , 9 nos apianam : IO item scirpula, diutius in vite Sole adustis , 11 autferventi oleo. Quidam e quacumque dulci, dum prmcocta alba , faciunt: siccantes Sole,donec paulo amplius dimidium pondus supersit, tufasque leniter exprimunt. Deinde quan*tum expressere, 12 adjiciunt vinaceis aqua; puteana; , ut & secundarium passum faciant.Diligentiores eodem modo 13 siccatis acinos eximunt , ac sine sarmentis madefactos vi- *5no excellenti, donec intumescant, premunt: & hoc genus ante cetera laudant: ac similimodo aqua addita, secundarium faciunt.
Medium inter dulcia vinumque est quod Graxi 14 a'fgleucos vocant, hoc est, sempermustum. Id evenit cura, quoniam fervere prohibetur: sic appellant musti in vina transi-tum. Ergo mergunt IS e lacu protinus in aqua cados , donec bruma transeat, & con- 22suetudo liat algendi. Est etiamnum aliud 16 genus per se, quod vocat dulce Narbonen-sis provincia, & in ea maxime Vocontii. Asservatur ejus gratia uva diutius in vite, 17 pe-diculo intorto. Ab aliis ipse palmes inciditur in medullam, ab aliis uva torretur in tegu-lis : omnia ex 18 Helvenaca vite. 19 His adjiciunt aliqui , quod vocant 20 diacnyton ,uvis in Sole siccatis , loco clauso per dies septem, in cratibus, totidem pedes a terra al- 25te , noctibus a rore defensis , octavo die calcatis : ita fieri optimi odoris saporisque. Dul-ci e genere est & melitites. Distat a mulso , 21 quod fit e musto , cum quinque congiisausteri musti, congio mellis & falis cyatho suffervefactis, austerum. Sed inter haec gene-ra potuum ponere debeo & 22 protropum : ita appellatur a quibusdam mustum spontedesinens , antequam calcentur uyx. Hoc protinus dissufum lagenis suis defervere pasti , 3 °postea in Sole quadraginta diebus torrent assatis secura, ipso Canis ortu.
XII. Non possunt jure dici vina, quae Graci 1 deuteria appellant, 2 Cato & nos Io- Gap. x.
N O T &.
marinam pati, scribit Athen a? lis lib. i. pag. 3 2.
ir. Phorinemn.] M SS. Reg. aliique, Phortneum. Ignqta Vox.An Coryrueam , a Coryna oppido, prope Clazomenas, de quolib. y. sect. 31.
Sed. XI. I. Psythitm. ] Polla oms meminitEubulits apudAthen. lib. 1. pag. 28. , nigrum Psythium est.
Hesychio , Pilla , ei i' os d/u,7rtXa.
2. Paßt genera. ] palium , est mustum quod Solem velignem pastum est. Pastum tamen alii Sole , defrutum igne& coctione fieri intelligunt. Nonius , cap. 17. num. 16.Varro de vita pop. Rom. Lib. I. Paßum nominabant, fi in vinde-mia uvam diutius codam legerent , eamque faß eß'ent in Soleaduri. Vinum passum imitantur ea potione Turea: , quamSorbet vocant. Fit ex uva palla qii.r mola subacta fit, cuideinde calda superfunditur : vase deinde tecto ea defervescitper aliquot dies : peractaque fermentatione fit jucundi sapo-ris. Vide Busbeq. epist- 1.
3. Scybilites. ] Grads Sxv&Atr«? ehos. vide Notas &Einend, num, X V.
4. Aluntium. ] Ab oppido cognomine, de quo libro 3.sect. 14.
5. Nam fineum. ] Galenus tomo 2. in Explic. vocum Hip-
pocr. pag. 9 1. oad% «j "zlpcoiot. Hippocr. ipse, lib. I.
de morb. mul. text. 91. pag. 479- «i'»? ct p f ’*?• Diose. lib.cap. 9. Keoi 0 x.a%-fyofäst>s § yXdOTiif 'Zei^os q X«-
s.vfifios. Sapam qua fit musto fini decoclo » Graci firionfieu hep-sema vocant. In officinis Pharmacopolarum , Rob , live Sapa,fimplex. .
6. Defrutum. ] A defervendo dictum > auctore Palladio.Gallis, Vin cuit. Charasiusin Pharmac. pag. 143. modumiitruisque parandi edocet. Columella, lib- 12^ cap. 21. Mu-sum quam dulcißimi saporis decoquatur ad tertias , CZ* decodum 3ficut Jupra dixi, defrutum vocatur.
7. Sed priora. ] Non ab ingenio & arte, sed a natura,hoc est, ab uvas terraque bonitate, priora illa suam aucto-ritatem obtinent.
8. A Cretico. ] Post Creticum, cui princeps locus debe-tur: Malvoifie. Baccius , lib. 1. pag. 23.
9. Nos apianam. ] Graci si^ai a di , hoc est, ab acino-rum ordine. Raifin mufiat, ut diximus fect. 4. Pasti ex uvaapiana conficiendi modum docet Columella, lib, 12. cap. 39.P a g- 44 r.
to. Item fiirpula. ] Cujus jam ante facta mentio, sect. 4.his verbis : Item scirpula pajfo acino.
ti. Aut ferventi oleo.] Ita Columella, lib. 12. cap. A.
Pag 4 2 3- ....
i-. Adjiciunt. ] Quantum boni succi ad primarium p as-sum expressere , tantum vinaceis aqua: adjiciunt ad secun-darium faciendum. Vinacea, U mare , ut diximus sect. 3.
13. Siccatis. ] Uvis nimirum acinos , hoc est, grana exi-munt , rejectis sarmentis, hoc est , pediculis & ligno , cui eaadhxrelcunt. Habet hsc eadem fere Mago apud Colum. >lib. 12. pag 3 9.
14. Atgleucos.] Gra cis cieiyOasCy^s , vinum quod est sem-per dulce , sive mustum , quia fervere prohibetur : nam fer-vere musta dicuntur, cum in vina transeunt.
ly. E lacu. ] Quid lacus fit diximus sect. 7. Habet hisaliquid simile Cato, cap. 120. pag. 65.
1 6. Genus ejus per fe. ] Genus vini quod natura sil a acsponte , sine ulla propemodum arte , ejusinodi est qualeGracorum a«y. Nunc appellant le vin doux de Limous ,sive Slanquette de Limous. Item , le vin mufeat d’Aei!e. VideG. du Carel, lib. [1. bist Langucd. pag. 43.
17. Pediculo intorto.] Hunc morem e Cretensibus in suamalvasia hodieque servari tradit Andri Baccius , lib. 1. cap.
8. pag. 12.
18. Helvenaca. ] Seu Helvica. ut dictum est sect. 3.
19. His adjiciunt. ] His villorum dulcium generibus.
20. Diachyton. ] A ictypnv , distusum. Rhodii villi genus,pasto quam maxime simile -ArayyrA appellatum Icribit Ti-machidas Rhodius apud Athen. lib. 1. pag. 31.
21. Quod fit e musto. ] Hoc est, quoniam fit e musto, vi-num scilicet melitites. Diose. lib. ;. cap. iy. os»af pt?.nl~inS . . . . Spielst (a Ü ohofatTav.s > ov cmCio säst e| aC-ji-yscitis., , d y [iiXiwms dffsts t picos oulatpis •yPuSCuus , /ueArnS
eioCj rl dXos xvafdy cyoi. Distat a mulso: Mulsum enim exaustero vino fit.... Melitites autem ex musto , cum quinque con~giis austeri musti congio mellis C r falis cyatho fiujfervefadis : namverbo paulo postea utitur.
22. Protropum. ] De quo jam diximus sect. 9.
Sed. XII. 1. Deuteria. ] Subintellige vina: Ai/regA« oitus,vina secundaria. Diosc. lib. 6. eap. 13- Heiychius: A4--7--g/.us , 0' i vddp imyffiivcM cis m fifUfoXa 0Dos.
2, Cato. ] De re ruit. cap. 57- P a g- 4Z- familia ,
GGggg ij