8 C. PLINII NATUR. H I S T O R.'

auctor est. 4 Silvarum certe distinguebatur insignibus. Fagutali Jovi etiam nunc, ubilucus fageus fuit : porta s Querquetulana: colle in quem vimina petebantur , totquelucis, quibusdam & geminis. Q^Hortenlius Dictator, 6 cum plebs lecestistet in Ja-niculum, legem 7 in Esculeto tulit, ut quod ea jusliflet , omnes 8 Quirites teneret.

5 XVI. Peregrinae tum videbantur, quoniam non erant suburbana; , 1 pinus atqueabies, omnesque qua; picem gignunt, de quibus nunc dicemus, limul ut tota con-diendi vina origo cognoscatur. Quaedam ferunt in Alia, aut Oriente, e praedictispicem. In Europa sex genera cognatarum arborum ferunt. Ex iis pinus atque pina-ster folium habent capillamenti modo praetenue , longumque, & mucrone aculeatum,io Pinus fert minimum resinae, interdum 2 &c nucibus iplis, de quibus dictum est, vixqueut adferibatur generi.

XVII. 1 Pinaster nihil aliud est, quam pinus silvestris, mira altitudine , & amedio ramosa, licut pinus in vertice. 2 Copiosiorem dat haec relinam , 3 quo dice-mus modo. Gignitur & in planis. Easdem arbores alio nomine este per oram Italia:,35 4 quos tibulos vocant, plerique .arbitrantur, sed graciles luccinctiorelque, & enodes,5 liburnicarum ad usus, pane line relina.

XVIII. 1 Picea montes amat, atque frigora : 2 feralis arbor, & funebri indicioad fores polita , ac rogis virens: jam tamen & 3 in domos recepta , tonsili facili-tate. Hac plurimam relinam fundit , 4 interveniente candida gemma, tam simili20 thuris, ut mixta visu discerni non queat: unde 5 fraus Seplasia.

Omnibus his generibus folia 6 jbrevi feta, & crastiore, duraque , ceu cuprestis. Picearami pane statim ab radice modici, velut brachia, lateribus inhärent. 7 Similiterabieti, expetita 8 navigiis. s Situs in excelso montium , ceu maria fugeret : IO necforma alia. Materies vero pracipua trabibus, & plurimis vita operibus. 11 Resina ei2 Z vitium : unde fructus unus picea : exiguumque sudat aliquando contactu Solis. E di-verso materies, qua abieti pulcherrima, 12 picea ad fisliles scandulas, cupalque, &pauca alia secamenta.

XIX. Quinto generi situs idem , eadem facies: 1 larix vocatur. Materies prastantior

, Noti.

4. Silvarum. ] Erant in urbe silva; insignes, quibus re-giones quamplurimx distingui solerent. Nam vel in unaregione Urbis quinta, Lucus Fagutalis fuit, de quo Fe-stus : Fagutal , sacellum Jovis , in quo fUt fagus arbor , qu.e Jo-xi /aera habebatur. Fuit & collis campusque Viminalis , aviminum silva cognominatus , & Ara Viminei Jovis. Fuit& luciis Petelinus.

5. (hterqueiuLna. ] Ubi & Querquetulanum sacellum, dequo Varro , lib. 4. 'de ling. Lat. pag. 15. Festus: Querque-tulana forta Roma ditia, quod querquetum (quercetum) nitramuros turbis juxta sie habuerit.

6 . Cum plebs, j Tres plebis secesiiones factjc memo-rantur. Prima, in montem sacrum , trans Anienem am-nem , tria ab Urbe millia pastuum , teris alieni causa, an-no Urbis C C LX I. de qua Livius , lib. 2. pag. 31. Secundascccslio facta est anno C C C V. ob Decemvirorum insolen-tiam, & Appii Claudii Decemviri scelus, auctore L. Vir-ginio. De ea Livius , lib. 3. pag. 60. Tertia , de qua nunclermo , rurlus arris alieni causa, facta in Janiculum , annoCCCLXVl I. De hac Epitome Livii, lib. xi. Plebis propteras alienum, O“ graves, <T longas seditiones, ad ultimum seces-sit tn Janiculum : unde a QCHortensio DUlatore dedutia est., isquein ipso magistratu deceßit.

7. In Fsculeto. ] Locus fuit esculis consitus.

8. Quintes teneret. J Hoc est, Romanos ex Urbe & inUrbe tantum. Ha: ferebantur leges a Tribuno plebis.Huic vero Dictatoris Hortensii legi similem primum L. Va-lerio, M. Horatio Cois, latam legimus apud Liv. lib. 3.pag. 60. fecestione secunda : Cum veluti ,» controverso jureesset, tenerenturne Patres plebiscitis: legem centuriatis Comitiistulere, ut quod tributim plebes jufllstet, populum teneret. Repe-tita igitur ab Hortensio est. Gellius , lib. 15. cap. 27.pag. 848. Hortensius Vitiator eam legem tulit, ut eo jure,quod plebs (latuisset , omnes Quirites tenerentur.

Seil. XVI. i. Pinus. ] Qua; Grxcis fere nl-nt, nostris unpin, Archiae Epigramma , a nobis relatum lib. 15. fest. j.ubi inter Olympionicarum coronas -nl-m numeratur, Au-sonius ita reddidit in Eclogario :

Quatuor antiquos celebravit Achaia ludos :

Serta quibus pinus, malus , oliva, apium.

2. Et nucibus. ] Interdum , inquit, seit resinam in ipsisnucibus pineis, de quibus distum est lib. 15. fest. sedeam quidem adeo exiguam, ut resiniferarum arborum ge-neri vix pinus adferibatur.

Seil. XVII. 1. Pinaster. ] Ih'nc , pin siauvage. Pin-

gitur a Dodonaio, pag. 848.

2. Copiosiorem dat hac. ] Nempe pinus stlvestm.

3. Quos dicemus modo. ] Scct. 2 3.

4. Quos tibulos. ] Harum iconem Dalecampius exhibet,lib. 1. pag. 47. Mox siuccmthores , magis compactas inter-pretor.

;. Liburnicarum. ] Genus est bellica; navis velocissima;a Liburnis Illyrici populis conditoribus nuncupata. Hisstruendis pinaster arbos idonea. 3

Sefl. XV III. 1. Picea ] Hxc Theophrasto , nlne , aliisonoun , Pesie Gallis. Hinc Pityocampas , ( erue* genus est )in picea 1 Imius lib. 2§. fest. 30. in pinu alii nasci pro-dunt. 1 ingitur a Dodonxo , pag. 851. accuratius a Mat-thiolo , m lib. 1. Diolc. pag. $ 7 .

2. Ferahs arbor. ] Qux funeribus adhibetur. Unde illudMaronis , lib. 6. JEneld. Miseni funus describentis, v. 280.

Procumbunt picea, & c.

3. In domos. ] Etiam, si Virgilio credimus, Eclog. 7.

versi 65. 0

Pulcherrima pinus in hortis.

4. Interveniente. ] Qu* sponte manat resina , inquit, epicea, in gemmam interdum candidam coit , qux estnue* thuris simillima.

5 Fraus Seplasia. ] Hoc est , Seplasiariorum. Festus : Se-plasia, forum Capua , in quo plurimi unguentarii erant. AlconPedian. in orat.Cic. contra Pison.' Ditium est in dißuasim*legis Agraria apud populum , plateam esle Capua, qua Seplasiaappellatur, in qua unguentarii negotiari siunt sioliti.

6. Brevi sieta. ] Instar sctx brevia , exiliaque, & gracilia.

7. Similiter abieti. ] Le siapin. Thcophr. lib. 3. hili. cap.

10. eAofnj J>!i,eue, abies femina. A Clusio recte pingitur,lib. 1. hist. piant, pag. 34. & a Matthiolo, in lib. i.Dioic.pag. 107.

8. Navigiis. ] Virgil. 2. Georg. V. 63 .

Casius abies visura mannos.

9. Situs tn excelso. ] Idem Eclog. 7. versi 66.

Alnes in montibus altis. 1

1 o. Nec forma alia. ] Quam picea. Adeo sane inter io,affines, ambx , ut observat Matthiolus pag. 106. ut fabroslignarios similitudine sxpe fallant: etiam peritos, inouitPlinius fest. scq.

11. Resina ei. ] Resinx fluxus ex abiete, arbori exitio-sus est ; e picea ad vitx usum perutilis , nec matrinoxius.

12. Picea ad. ] Picex materies , inquit , idonea tan-tum parandis scandulis siffilibus , cupisque, hoc est, vasisvinariis, aliisque sectilibus operibus paucis.

Seil. XI x. I. Laryx vocatur.] Iisdem fere verbis a Vi-ttitvio describitur ,• lib. r. cap. 9. pag. 3 5. Theophrasto

longe,