NOT /C ET EMENDATIONES
5-<7.
^ 7 -
.0,7.
iy.
.SVct.
45 -
/W.
Äst.
51-
.SW7.
54-
5 - 7 .
57-
3 i '4
rentrique tantum morando, hoc cil, sistendo, amplius consi-derandum cil.
»XIII. Oculis quoque tllo modo saluberrimum fotu. 'Medeturpot.e hirudini. ] NosTiunc locum cx animi conjectura sana-vimus , securi vestigia veterum exemplarium, & eorum se-curi cjlli iic interpolarunt » Oculis quoque illo modo saluberri-mam. Plurimam fotu medetur pvst uredines. Nam vox ea. certea M S S. abest , Reg. Colb. GhitH. ceterilque , nec uredi-nes ii , sed hirudines pi\r le ferunt, Et quod est sane momen-ti haud levioris, Dioscor. Hb. cap. zi. de aceto dilpu-tans ita scribit : UpiXt.xs Tt TrobcttlKS wncypixpisßfiot idn-Qdxtsei. Haustu voratas hirudines 1 fi sorbeatur, ejicit. Quo qui-dem loco nihil afferri opporttmius potell > quod in rem no-ilram iit.
X I V. Salis marini pondo libram CX quadrantem. ]. Prius le-gebatur , Salis marini pondo , thymbra quadrantem. Verum inoSymelitos compositione, neque apud Dioscor. lib. ; cap.ii, neque apud Plinium lib. 14. fest. 2.1. neque hoc ipsoloco in codicibus ullis M S -S. thymbrx ulla mentio eit :sed libram omnes exhibent : Et di alioqui familiaris ea lo-cutio Columella’ in primis , lib. 12. cap. 33. Scilla, inquit,arid.e pondo libram CX quadraniem adjici oportere. Et cap. 35.Politici abßnthii pondo libram. Fello quoque : Grave as , inquit,tTillum a pondere , quia deni affes, fingnli pondo libras , efficiebantdenarium , ab hoc ipso numero di (Ium. Ubi libras in casu gignendiest , ut alii ante nos viderunt.
X V. Fx Gnidio grano faslum , eamdem vim habet, quam ci-cinum.] Hic cnecinum Pintianus iterum inculcat pro cicinum,quod & aggredi ausus est, initio sectionis 41. Retunditurea conjectura , non modo codicum omnium conspiranteconsensu „ sed & Galeni calculo - eadem ac plane geminacum Plinio afterehtis, de oleo cicino, lib. 6 . de fac. limp.lned. pag. 171. To j xixtvov 67 i«<o» u'wäyo y.sigy. • tutusd'" en f.iu&.os 'n olx tu Kvidi u xoy.xu • kJ nouTai y. /xiiXt,m,dea> 0 kokxos ctOTU y XtXuf XdßtipTIKoeTtpOS OTtUffcc-l.Oleum porro cicinum alvum subducit : multo vero magis quod ßtex Cnidio grano ! cum granum vehemenliorem purgandi Vim ob-tineat quam cici.
XVI. Balaninum oleum repurgat Varos , furunculos , lentigi-nes , gingivas. ] Et nunc tertium gingivas vernile perperamPlinius videtur, pro cicatricibus, ut jam ante fest. 4. ac13. monuimus. Nam Dioscordes ,qui eadem Grxce tradit,lib. 1 . cap. 40. ong /i SuAanvu iXcfits. Aovafiiv 'j , inquit ,tped >»t 0 «pT/Jo>)v awiXat , (paxeiv , io’töaii , ouXut /utXeivittS.Vim habet repurgandi maculas, lentigines , Varos , cicatricumquenigritias. Sic idem Dioscor. lib. 4. cap. 154. üxäs puXafsxsdixit cicatrices nigras. OoXtet itaque neutro genere , & inpriore syllaba servato accentu , quo gingivas significet, Pli-nius legit: rectene an secus, medicorum filii dijudicent.
XVII. Pifjino oleo usus CT* paßtm ad quadrupedum scabiemest. ] Sic libri editi, cum Regio cod. 1. At in Ree. 2. &
Chiffl. Piflino oleo usus ad tussim CX quadrupedum scabiem est.Forte sincerius: Dioscorides enim lib. 1. cap. s>5- de pisliniolei viribus disterens, uno verbo extulit, facere illud adeadem omnia , ad qua: liquida pix adhiberetur. At capitesuperiore de ea ipsa agens, valere ad tussim , suspiria, pu-rulcntasque exscreationes dixit : ut ad luffim idcirco huicloco accommodatius , quam er paßim videatur.
XV 111 Lanugo eorum carbunculos fanat. Colla in vino , CXillita cum cera, alopeciis capillum reddunt. ] Vitiosa, interpun-ctione laborabat hic locus : Lanugo eorum carbunculos fanat,colla ‘n vino C? illita cum cera. Alopeciis capillum reddunt. Quaill-obrem Dalecampius reddit arbitratur commodius quam red-dunt hoc loco legi : ut ad lanuginem lententia ea spectet,non ad ipsa mala. Verum ptxter codicum Reg. Colbert.ceterornmque auctoritatem , conjecturam eam pelsumdantauctores duo , qui e Plinianis fontibus areolas suas rigarunt.Marcellus Empir. cap. 6 . pag. 46. Cydonia mala, inquit,difcolla cum vino , dehinc trita , ceraque liquesalhe addita, ercaput imposita, capillum nutriunt. Et Plinius Valer. lib. I. cap.6 . Cydonia colla cx vino , CX cum cera trita er illita , capillosrestituunt.
X I X. Expetitur gravidarunt malacia, quoniam gustatu moveatinfantem. ] Sic omnes vulgati, manuque exarati codices con-spirante consensu. Joan. Jac. Chiftt. lib. z. Daidalm. cap. 5.pag. 37. ait avunculi sui suille conjecturam, scribi oporte-re , quoniam gustatu moveat famem. Qua conjectura ipse dani-
quit, in olla gypsata clausum j in furno combures > Vligehler teres, atque in pulverem tenuisttmum reiiges, q lft:mnes CT paratum habebis : er cum opus fuerit, ad subitas ^
cum vini potione detur. Plinium Valer. lib. 4. cap. 4 °’ 0
fluentem miro modo fisttt Punicum in olla nova cooperculo t >ffurno exustum , er in pulverem rcdallum , er in vini potionent iducium. . ~ S^‘
X X I. Utile er decollo earum fovere feminas. ] ^ ^ §3,
novius , annon fovere femina sit legi latius. Diolcorssie 1 ^
legistet , non quxreret. Is enim hb. 1. cap. 18Z- ,■
agens : Ipsarum decoltum, inquit, cataplasrhatis ex hordeaee jrina miscetur , itemque in muliebres fotus , cum feno Gr*c° ,ptisana. To j ccdreov . ... k. Us tus
yvTuf , L eis ytwacxtius rtoßias [ßj ffixtus i nh<xsa , ’l ( ' :
XXII. Cinis non ex 'ali.CiOrbare acrior : purgat , cäsl ('f^n^o.replet, ere. ] Ita locum hunc restituimus admonitu cod. .a. & quos Pintianus vidit : cum ile vulgati pra: sc * cr f lie -Cinis ex aha arbore aciem purgat acrior, &c. inculcatare vocula aciem , qux commodum efficere hoc loconulhuu potest. Nam de cute purganda in hulcerum 111 ^cina , de. conglutinanda , rcplendaque agitur. Dioicor- _1. cap. lud. ubi de cinere crematorum cauliculorum uA'pyJ^ei j t W5«s m xeuostuß > - juy^nns'lit/ia ‘ J.:t, -/J e. dsuXtoxa tu on&icact. Et infra : Kxjutt o 'C * yj
de h clS
KOX 0 .U , t OOOfKOt .
^pclpvei teiltyTUS Tl IS OXUtylflS.
ad medicamenta caustica , er prodest csti : gangrana tentatx . nexpurgat er conjumit qu<e excrejcunt .... Etenim purgat > c£,!1 o ^
tinat, carne replet, CT oras committit. . . ^'
XXIII. Corticem ejus impubescentem. ] Ita vulgati l>oct fEriter, & manu exarati. Quid si insunwscniitm legas ? Nampubescentem illud , occasione vocis proxime liibfequentis p*impubis, natum temere consictumque ab amanuenfisius vu ^tur. Et sane Plinius Valer. qui hunc locum expressit,
3. e;lp. i Caprifici corticem tntumef entem , inquit, pueri"!bis Ii dcfc.,ch ramo tollat dentibus, er me,dnl‘a tpfa altig elaf * ^
Salis ortum, prvhiber , sternuas con/lat. Intumeicere porro C 0 >
cem credimus in germinatione , quoniam tum prägnant 11arborum rumpitur cortex , ut dictum eit lib. 1 6- icct- * S" '
XXIV. Ipsa prima . .. .stomacho non uitliflima , sed bre-V' "j £?■nnnto. ] Hanc lectionem , qua: sane sincera elf , Frob'-'iminterpolavit , icnbeny, flom,,che vero uttlißima : reclamanti 1licet editionibus vetustis, Parmensi, ceteri(que«<«e:c M- ‘ullis codicibus fecundis : nam omnes ii quos videre !Reg. & Colb. non uttlißima pra: se ferunt : itaque post 11loci sententia, qua nocere stomacho, sed ad breve t clpus, pruna dicuntur. Sic paulo ante Plinius ipse de h c) ^‘
Nec ftontacho utiles . sed ad breve tempus. Atque eam ob r cDioicor. lib. 1. cap. 174. pruna ait male habere ilomaem' 01 ’alviinl mollire : KoxxufUfXta dVrJf ov isi yt'dpyfts v • * “
itis idls j xaxoji,fc.a-/ J ^r , xothiai peuhuxsUufs. „ jf'
XXV. Et in iis, er sativis prunis est limus arborum , If* (.pGrcect lichena appellant, rhagadiis .... utilis.] Qui sunt anm
in Plinium minus xquo , deceptum scriptoris Grxci verb> s >qux Dioscorides retulit, lib. 1. cap. 174. nec quid leß^ret intellexisti:, arbitrantur : To li usfayt •i xoxKOfMt ^ 1
adv o%ct vmyCQfiestifios , /.h yj 1 us tus imi orcuOtcov Seeoe&iffi 1Gummi prunorum ex aceto illitum lichenas infantium fanat. LISvero ejusmodi homines calumniandi libido, aut verius t 11 .ror abripit, ut tam parum colia'rentia proferant ? Gprunorum lichenas fanari Grxcus scriptor prodidit: &neum id argumentum putant, quo probent, lichenis o 0111 ^.temere derivatum a Plinio in muscum limumve, q UI 1 ”‘nis adluu-et. Quid vero vetat id ei mulco nomen indit« ^fuiile, ut musco alteri, qui petris a J hordei t, quo 1 kI Qnes ipsi fanantur, hanc ipsam lichenis nomenclationemtributam este, Dioscorides iple alleverat, lib. 4. cap- 5 VAn si quid Plinius affert in medium , quod Diolcoridi 1 ?tuit, cadere debet in eum erroris alicujus justa lulp lC1 ° „
In Indice hujus loci , De limo , ßve lichene arborum > P *' 1 ,
legitur. . s ’
XXVI. Ipsa poma ad prafins utilia stomacho. ] Sin cel * 1 °'
forsan videatur , inutilia. Nam & Diosc. lib. 1. cap-xaxoslftaya mora vocat : & vox ea ad prafins eamdem Vtentiam pro se fert , atque hoc de prunis ficilque oratussuperioribus sectionibus; Nec stomacho utiles fici , sed ad bn-tempus. Ipsa pruna stomacho non utiltfßma , sed brevi niotnenf' ^ $ t st,
XXVII. Et sanguinem ßstunt , cum amylo O» menta. Leis -p
Seit.
58.
nata —c- . . ......
Ut h xc sit loci lententia : Licet ob gulx fastidium gravi-dis expetatur, ut & alia absurdiora; hoc tamen inde sequipericulum, quod malicorium (i sumant, movetur infans,hoc est , sequitur abortus. Theodorum deinde Prilciamunlaudat, lib. 3. de passionibus mulierum, cap. 6- de abor-tivis : ubi succo mali granati vim parem ait excludendi fe-tus , ac dictamno, tribui. At neque quidquam ejusmodi Theo-dorus habet : ncc move ri infantem in contextu Pliniano,expelli abortu sonat, sed excitari leniter, ne torpescat.
X X Punicum in olla nova , cooperculo mitto. ] Prius , oper-culo indito legebatur. Nos exemplaria maxime probata secu-ti sumus, Reg. 1. z. Colb. Chlffl. auctoresque idoneos:Marcellum Empir. cap. 27. pag. !?£• Malum Punicum , in-
Icgcndum monet, quanquam gustatu moveat infantem, gicis <fc. ] Pra: postera interpunctione in libris ad hunc diem
vulgatis laborabat hic locus , eo modo: sanguinem fift m .
Cum amylo ty 1 menta lethargias Scc. Retexit errorem DiO» c °,des primum, lib. 1. cap. 176. t&j orjs xi,ucc 1 &‘
dfivhts fc riSvoouu Xactßasigßa. Prosunt CX ad ftngu> nl> Jiellionem , fi cum amylo CX menta sumantur. Tum vero ctii qui e Plinianis sententiis suum opus consarcinarunt; A ^ce Ilus Empir. cap. 16. pag. 120. Nuclei amygdalarum , inx S...’triticum, amylon, CX menta, trita, i» qualibet potioneab Inemoptoicis vel empyuis hauriuntur. Et Plinius Valer. Wcap. 64. cui titulus est , Sanguinem rejicientium curatio : ,
inqillt, amygdalarum eum amylo CX mentastro devorantur. . - s ibr'
XXVIII. Kecentes stomachum implent. ] Etsi 1 11S K py
constat sententia, mlulominus an stomachum deplent leg* )C