Bequaadehoedanig-heden vande Thee.

historie

onkundig zyn in de wetenschap om dezeplanten te beroven van derzelver quadeen schade] yke hoedanigheden , en daarbenevens zo afkeerig daar van zyn, dat,voor zo veel het my dunkt, ymand zy-ne achting te veel zoude benadeelen , enmisschien gevaar loopen van beschuldigtte worden van Tovery , indien hy ietsdiergelyks ondernam. De verstandigeBrabmines zyn veel beter in deze kunstervaren. Dus hebben zy, by voorbeeld,door eene langdurige ondervinding ge-lecrt, de Datura zo te verbeteren ( wel-kers uytmüntcnd zap'gestelt is gewordendoor uytmüntende Rechtsgeleerden on-der de vergiften. Gutbofr , ad L. 3, ff.ad L. Corn. de Sic.) en van andere dier-gelyke planteil in hun Land groeyende,en dezelve daar af te berooven, öfandershaare slaapverwekkende kracht zo te stil-len en te maatigen, dat, inwendig ge-nomen, zy de ongelukkige menschenonaandachtig en onoplettend maken opde ongelukken van huil staat, uyt hungemoed alle zwaarmoedige begrippen engedachten verbannen, en in dezer plaatsandere van vreugde en vrolykheid ver-wekken. Zy geven het gemeenlyk inde gedaante van een EleBuarie.

Ik gaa nu over tot de quaade hoedanig-heden van de Thee, die volgens ’t ver-haal der Japoneeièn de volgende zyn.Het Thee drinken verhindert en belet dewerking van andere geneesmiddelen. DeThee is schadelyk , en moet zorgvuldigworden gemydt in dat soort van darm-ltrimpinp-, dat daar de Landziekte is.Het aftreksel van de versche bladeren,gelyk het zeer veel aandoed het hoofd in3 t gemeen, zo is door ontwystèlbaareproeven uytgevondeii dat het inzonder-heid schadelyk is aan die gequelt zyn metontsteekingen aan de öogen. Ik heb ookby deChinecscheGeneesheereh onderzochtna de quade hoedanigheden van dezeplant, en een oud deftig man gaf my ditvolgende daar van : Indien iemand dengantschen dag dronk een sterk aftrekselvan Theebladen, zou hy daar door om-verwerpen het gröndbegintzel van hetLeven, ’t welk bestaat in een behoorly-ke vermenging V an heet en lcoudt , ofvan droog en vochtig. Het zelfde zouvolgen, doch uyt tegengestelde redenen,van een diergelyk en te menigvuldig ge-bruyk van vette spyse, en inzonderheidvan verkensvleesch, waar op de Chinee-ien zeer verzot zyn ; maar zo deze tweestrydige by malkander worden genomen,Zullen zy, ver van nadeelig te zyn, veeleer toebrengen tot de gezondheid en langleven. Tot waarmaking van dit gezeg-

VAN JAPAN. 4 sí

de brengen zy by en verzekeren het ge-val van een vrouw, die een driftig 5 kyf-achtig , en daarenboven een onmachtigman in de huwelyksplicht moede zynde°met een Geneesheer te raade ging overwegen en middelen , om van hem ont •slagen te worden , en geraaden wierdhem voor dagelyks voedsel te gevenVörkensvlccsch, spek, en alle andere vet-te dingen, welke hem ongetwyfelt, bin-nen eemjaar tyds zouden doen sterven.Doch zy niet volkomen vergenoegt metdezemraadt, gaat een ander raadplegen,die haar gebied aan haarenman, toen by-na een geraamt geworden , dikwils tedrinken te geven sterk getrokken Thee,haar zeggende dat dit hem zekerlyk bin-nen den tyd van een jaar zou in ’t grafhelpen. De vrouw stelt daar op dezebeidejjte gelyk in het werk om haaren mandes te eerder na de andere waereld tezenden, doch zy bevond tot haar grootedroefheid, dat hy door het zaamgevoegtmiddel dezer twee tegenstrydige dingenschielyk begon te beteren , en gevoeligzyne krachten wederkreeg , en eindelykin een gezonde staat geraakte. Ik kartniet nalaten hier in te voegen de fraayeverièn van Aufonius , een vermaardFranfch Poëet, op een vrouwspersoon indiergelyk geval, die om haar te ontdoenvan haaren man, hem eersteen vergif in-gaf, en naderhand, om dat te krachtigerte doen werken, een dosis Quik daar opzette, ’t welk by geluk een Tegengiftwas, de kracht van het vergift onder-bracht en hem zyn leven bewaarde. DusIuyden de woorden van Aufonius:

Toxica Zelotypo dedit uxor mcecba marito ,Nee satis ad mortem credidit ejse datum.Miscuit Argenti lethalia pondera Vivi ,Cogeret ut celerem vis geminata necem.Dividat hcec fi quis , faciunt difcreta vene-

num ,

Antidotum fumets qui focìáta bibet.

Ergo inter fefe dum noxia pocula certant ,Cesfit ïethalis noxa falutifera.

Protinus £5? vacuos ahï petiere recejsus ,Lubrica dejeiïis , qua via nota cïbis.fham pia cura divûm ! Pi ode fi crudeìioruxor ;

Et cum fatavoluntì bina venena sa-vant ?

§. ir. Op dat ’cr niets mocht ont-breeken aan eene volkomene Befchryvingvan deze Thee , heb ik dienstig geoor-deelt den Lezer te beschenken met deiiaauwkeurige aftekeningen en beschryving van een draaglyk wergtuyg, ineenzeer klein bestek bevattende de kopjens,Lil z en

Gereed-schappenom deThee klaartemakenentedrin-'k en.