Buch 
Astrologia gallica principiis & rationibus propriis stabilita atque in XXVI libros distributa / opera & studio Joannis Baptistae Morini
Entstehung
Seite
164
JPEG-Download
 

ASTROLOG I B , GALLICifi

Tandem ut contra Epicureos probavi , nonduo, sed unicum illis superesse principium (ina-ni a nobis e,verso ) scilicet Atomos , quos re-rum primam volunt elfe materiam: ita Carte-sio non tria led unicum erit Elementum; scilicetillud quod primum appellat, inter csetera quan-titate vel mole minimum. Nam particulae lecun-di Elementi, non solum atterentur sibi occurren-tes quousque fiant spxricae , sed hanc figuramadepne , per continuum perpetuumque motumaliis particulis occurrentes , ulterius atterenturminuenturque : sicque tria Elementa ad unicumdevenient , scilicet quousque Natura nequeat ul-terius comminuere, ut de suis Atomis locutus estEpicurus. In his igitur omnibus conveniunt Epi-curus & Cartesius ; sed hujus doctrina mihi vi-detur absurdior , quod nullam ponens differen-tiam inter materiam & extensionem in longum,latum Sc profundum ( quae extensio competit va-cuo leu inani increato) {equitur quod ejus Princi-pia vel Elementa, mhil sunt aliud quam meruminane increatum , ut dixi pag. ; t Dissertationismete. Quis ergo ex Bernerio, hoc est, Gallendo& Me elt nebulo immense vanus ac impudens;tum blatero , bardus, &c ? insuper autem erra-vit Cartesius, quod sua principia iecerit ex eademomnino materia ; nec aliter inter so differentia,quam fecundum majus & minus in quantitate: Acprima principia debent e sie genere diversa > & pri-mo ac per se opposita.

Quaecunque igitur contra Epicuri & Gaffen-di atomos & inane dicta sunt a Me j etiam con-tra Cartesii principia intelligantur esse dicta,ne6 plus teramus temporis in ejus Physica re-fellenda : Fundamentis enim eversis ,* corruatsuperstructum aedificium necesse est. Nec re-fert quod Vir ingeniosissimus cuncta hujusMundi Phoenomena se pet sua principia proba-turum glorietur ; ideoque putet pag. 91, aliaprobabiliora excogitari non posse: Nam praeter-quam quod pasiim multa insuper supponit deno-tanda proponit quae minime probat, ex quibustamen suas deducit conclusiones; certum estquod omnes apparentiae Coelestes aeque per Tel-luris motum, atque per ejus quietem demon-strantur : & tamen alteram harum hypotheliumfalsam esse necesse est: Sola enim veritas ingeniiappetitum satiat.

Caput IV.

Quot fint & fint principia corporis(pbyfici ex jirifiotele^ cujusJentetitia ap-probatur.

V Eriiamus igitur ad Aristotelis Peripateti-corum Principis sententiam , qui Platonisa borumq, Philosophorum placitis attenta men-te spectatis, tandem sagacissime effatus est, cor-pus Physicum ex duobus duntaxat principiis -componi- materia,scilicet,'atque forma. Quaesententia a Philosophis omnibus fanas mentis,imo ab ipsis Theologis fuit hactenus approbata;cuique hserend um censeo.

Notandum tamen est quod Aristoteles hicnon considerat corpus ut mixtum ex 4 Ele-mentis , Igne , Aere , Aqua , Terra ; vel extribus principiis Chymicis , Sale , Sulphure &Mercurio ipsi ignotis $ vel ex 4. humoribus,sanguine, bile, pituita & melancholia, sed cor-pus tantum spectat in suo supremo genere cor-poris , vel prout est corpus : sic enim certumest, quod prima simpliciffima ejus principiasunt materia atque forma. Neque id officitChymicis vel Medicis , qui corpus spectaruntduntaxat prout est mixtum , vel ex principii 3t Chymicis aut Elementis , vel ex humoribus,dum dixerunt corpus ex talibus componi. Namut ait , Severinus Danus initio capitis 7. sin-guli diversas creaturarum , sive corporum Oe-conomias scrutati sunt : Et de horum quoli-bet, verbi gratia, Sulphure , Aere, Sanguine,nemo negabit, quod sit corpus , quantumvissimplex esse dicatur , quodque ut corpus com-ponatur adhuc ex materia atque forma , quLsunt prima principia cujuscunque corporis. Si-quidem Terra & Aqua conveniunt substantia-liter in materia, cum corpus utrumque sit ma-teriale , nec plures sint species materiae pri-mae, quod unica specie corporibus omnibus com-ponendis ^sufficiat; At differunt natura propriisive forma substantiali, quod alia sit forma liV£natura substantialis Aquae, & alia Terne. Idem-que censeto de Sale & Sulphure, &c.

C A p U T V.

Quid fint Materia atque forma i &quomodo inter Je differant.

C ^Irca haec tanta fuit olim, & adhuc est opi-unionum diversitas inter Philosophos , utnullum majus Chaos excogitari posse videatur-Illas autem discutere non est nostri instituti!sed de materia & forma obiter tantum dice-re , quod neutra ipsarum est corpus ; sed ea-rum quaelibet est dumtaxat corporis principium-Materia vero est principium subjectivum si-ve passivum constituendi corporis ; quia cuili-bet formae tam substantiali quam accidentalisubjicitur , ab iisque patitur. At forma acti-vum est principium , quia est actus corporiscausa omnium ejus actionum. Differunt au-tem inter se, non per aliquid aliud, sedseipsisjalioquin non essent prima principia , sed dare-tur progressus in infinitum. Unde sequitur ma-teriam ex fe nihil habere formae 5 nec formalUquid quam materiae.

Porro Cartesius non dixit quid sit form 3Physica, sed tantum dixit pagina 4.5. Omni»*formarum dwerptatempendere d motu localiticularis materies , ut Epicurus ä motu locali fo°'rum Atomorum : subjungit autem veteres P^ 1 "lolophos dixisse Naturam esse principium m 0 *- 0 ?

& quietis: per Naturam intelligentes id, per q u0 .res corporeae evadünt tales, quales ipsas experi-mur: sed pag- 47. ait motum & quiete efl" e tantumdiversos modos corporis moti. Qua in re omnino