106
Buch XII. Kap. 2. §. 10.
mächtig auch mit den aus altern Büchern angeführten Stellen ver-fahren hat, so dürfen die Kritiker den Lesearten, welche sie beiihm finden, nicht viel trauen.“ Wie würde er geeifert haben,hätte er folgende Worte des Vincentius selbst gekannt? Specul.natur. prolog. cap. 10: „Quidam etenim, ut cum stomacho loquar,tarn fideles et cauti verborum observatores existunt, adeoque fide-liter ac sincere de quibuslibet libris sententias notabiles excerpivolunt, ut nec minimum jota de verbis ipsius auctoris sive etiamde verborum online patiantur innnutari. Ilujusmodi tarnen cautelaedistrictionem patres nostros doctores catholicos nec in antiquorumflosculis cxcerpcndis, nec in libris alioruin transferendis omninotenuisse cognovi.“ Nachdem sich Vincentius dann darauf berufen,der heilige Hieronymus hätte manche Stellen des alten Testamentsmit andern Worten als die Vulgata, und doch eben so untadelhaftwie diese übersetzt, und verschiedene Erzähler würden nicht ge-tadelt, wenn sie dieselbe Geschichte ein jeder mit etwas andernWorten vortrügen, so fährt er fort: „Sic ego, licet omnis reveramendacii detestator, nec propriae quidem conscientiae stimuloremordente, nec illorum calumnia deterrente: et de flosculis Ari-stotelis et de ceteris, quos in hoc opere per diversa capitula inscrui,et propriis autorum nominibus annotavi. Et si forsan ex aliquacausarum p raedi c t aru m in p 1 e ris q u e 1 o cis a 1 iqu i d im-mutaverim de auperficie vel verborum ordine: auuaciertarnen et scribam et dicam, lianc et illam sententiam illius auctorisesse, cujus scilicet nomen in titulo continetur.“ Auch zu philo-logischer Kritik lässt sich Vincentius nach einem solchen Selbst-bekenntniss nur mit grosser Vorsicht gebrauchen. Aber unschätz-bar ist sein Werk, wie es sich selbst nennt, als Spiegel, wennnicht der Natur, doch der gesammten naturwissenschaftlichen Ge-lehrsamkeit seiner Zeit.