I 62. NATURALIS HISTORIEE L I B. XVII.

genus adjectum etiamnum expeditius sine calce, propterquod sagittae vocantur, cum intorti panguntur : iidem cumrecisi nec intorti, trigemmes. Plures autem ex eodem sur-culo hoc modo siunt. Serere è pampinariis sterile est, necnisi foecundo oportet. Qux raros habet nodos, infcecundajudicatur. At densitas gemmarum ,fertilitatis indicium est.Quidam feri vetant, nisi eos qui floruerint, surculos. Sa-gittas serere minus utile, quoniam in transferendo facilerumpitur quod intortum fuit. Seruntur pedali, non bre-viores , longitudine, quinque fexve nodorum. Pauciorestribus gemmis in hac mensura este non poterunt. Inserieodem die,quo deputentur, utiliflimum. Si multo posteanecesse sit serere custoditos uti prcecepimus, caveri uti-

(i i) Ce n'est point là ce que Colu-melle entend par fléchés. Consultonscet Auteur : Sagittam rujlici vocant no-vissimam partem surculi : five quia lon-gihs recejst à matre 3 & quasi emicuit ,atque profluit : seu quia cacumine atte-nuata predicli teli speciem gerit.

(12) Ceci est mieux expliqué chezColumelle , liv. 3 , chap. 19 , p. 120 :Malleolus non ab eo trigemmis diclusesi , quod omnino trium oculorum ejl :cum sere circa plagam qua matri abscis-sus es j plenus st gemmarum : sed 3quod his exceptis 3 quibus es frequensin ipso capite , tres deinceps articulos 3totidemque gemmas habeat.

(13) II ne saut point prendre ceci àla rigueur 3 & Columelle , livre 3 ,chap. 10, y apporte quelque restric-tion , en disant : tìoc prœceptum à ma-gisris vinitor accepit 3 ne pampineamvirgam deplantet... Quamquam & hossurculos sciam non in totum serilitateaffectos. Nam consteor pampinarios

quoque , cum è duro prorepserint 3 tem-pore anni sequentis acquirere facundi-tatem : & ideo in resecem submitti &progenerare posse.

( 14) Pline puise encore ici chez Co-lumelle ; mais il l’abrege avec unemerveilleuse concision. Consultonscet Auteur, liv. 3 , chap. 10 : Nos au-tem primum rationem secuti 3 nuncetiam longi temporis experimentum 3non aliud femen eligimus 3 nec frugife-rum esse ducimus , nis quod in parte ge-nitali fructum attulerit. Nam illud qui-dem 3 quod loco serili latum robusum-quesnescetu processit 3 fallacem fœcun-d.tatis imaginem prefert 3 nec ullamgenerandi vim pofsdet . .. Itaque ut adconsuetudinem agricolarum revertar 3ejusmodi surculos 3 qui nihil attulerint 3spadones appellant : quod non facerent ,nis eos suspicarentur inhabiles frugibus:que & ipsa appellatio rationem mihisubjecit non eligendi malleolos 3 quam-