of Aardr'yks'besckryvmge. 117
kîank vry snel, met een golvende bevveeging, de Werktuigen vanons Gehoor nadert ; want de Lucht is een Vloeistof. Volgens deondervindingen , vordert de klank, in een secunde tyd , omtrent1070 Parylsche voeten $ ’s Winters gaat die een weinig traager voortals Zomers (-u) ; een sterke Wind kan ook eenig beletzel aan des-zelfs snelheid geeven , dog niet veelom dat de klank nog meerals 13 maal snelder als de allerzwaarste Storm voort vliegt (x); ’t ge-luid , komende voor os tegen de wind, maakt, dat wy ’t zelve verderof digter,. en duidelyker of liaanwer kunnen hrooren.
Hoe hoog dat onze Dampkring is, kan men niet bepaalen, omdat dezelve allengs dunder word • maar uk de schemering, die men’s morgens voor ’t opkomen van de Zon, en ’s avonds na ’t onder-gaan , gewaar word, zoo blykt , dat de Aardkloots Dampkring,hooger als ^;deel van de Aardkloots halve middelyn , boven deoppervlakte van de Aarde, zoo dun is, dat dezelve van ons niet kanverligt gezien worden : nog verder na boven toe, is dezelve nogveel dunder, zoo dat het lig ter door getallen is uit te drukken alsmet gedag ten te begrypen (y),
Dat de Lugt zwaarte heeft kan door verschelde Proefneemingen Dei.ugfrgetoond worden ; dog de eene tyd is díe zwaarder als de ander, baarsegelyk blykt door de Barometer , waar in het Quikzilver dan hoog,dan laag is. Een Lugt-Colom weegt zomtyds zoo veel. als eenColom met Water van de zelfde wydte, die 32 voeten hoog is (2)-:^stelt men ieder Cubicq-voet Regenwater zwaar te ,zyn óf pond (a),
200 moet een Lugt-Golom, daar van de grond één voet in ’t vier-kant is , volgens de voornoemde Ondervindingen meer als _2000.pond weegen.
Als een Lichaam , omtrent de oppervlakte van de Aarde,, van Hoe-deboven na beneden regt neer valt, zoo doorloopt het zelve, in ge-lyke tyd,'. geen gelyke wydtens; maar t’elkens word een nieuwedeAarLbeweeging daar in gedrukt. Hier van heeft .Gahleus ontdekt,. dat, va ' len *
P 3 als
(v) Newton Philosoph. Natur,. Princ, Mach. , pag. 344, en ’s Gravefonde Elem,
Phys., pag. 183, daar heeft men 1080 voeten.
(-c) Of 48maalsnelde»- als een «erke Wind, als volgt uit een Proefneeming vanti4 e Heer Boerhaven, in zyn beginzelen van de Chymie.
(y) Newton Traité d’Optìque , pag. 52O.
O) Nieuwentyd Regt gebruik der Wereldbeschouwingen, pag. zrt-.
(a) Mujjcbenbroek jseginzejen der Natuurkunde, p.ag. ZW..