of Aardryks-beschryvmge. i z f

die in- os uitwendig gebult zyn', met de Tekenen ván het Dier-rond, ongelyke uuren , hoogte, Cirkels, Compas-streeken, enandere byzonderheden , kan men in de Schryvers over deezeKonst nazien (/).

• S De

(0 Ik Lal hier een nieuwe manier stellen , die ík, door behulp van de Algebra,bedagt heb, om de Zonnewyzers te bereekenen op alle platte vlakken, ’c zy datdie hellen en afwyken van de vier Gewesten of niet : stelt de Straal == r, de Raak-3yn van de helling = b, de Snylyn ~ e, de Hoekmaat — q , de Hoektnaat van deafwyking —g> de Schilboogs Hoekmaat '= n, de Raaklyn daar van ~m, de Schil-boogs Snylyn van de Polus Hoogte == d , de Schilboogs Raaklyn daar van —p fde Schilboogs Hoekmaat c j 1 ; dan is ee ™ bh -f- rr , en -f- nn fri

stelt r 4- — = i; dan is de Raaklyn van de Hoek, tulTchen de Verticaal en de

—— rr

n*

Substilaar, =r —. In de Zonnewyzers, die van ’t Zuiden afwyken, en voor over-

r %

hellen, of die van ’t Noorden afwyken, en agter overhellen, is het Teken minus;maar die van ’t Zuiden afwyken , en agter overhellen , of die ván ’t Noorden af-wyken , en voor overhellen , is het Teken plus; stellende de Schilboogs Snylynvan de laatstgevonden hoek ts k ; dan is de Schilboogs Hoekmaat van de Styls

hoek ss — ; by voorbeeld, als men op de Polus Hoogte van 52graad., 40min.,

dr

een Zonnewyzer begeerde te stellen , die 45 graaden van ’t Zuiden na ’t Westenwykt, en 35 graad., 16 min. voor overhelt, zoo werkt op de volgende manier, diet’eenemaal vloeit uit de Constructie , zoo als de Zonnewyzers door tekening ge-maakt worden, en is niet meer moeite , als of men die door de Klootze Driehoe-ken bereekend had , als te zien is in J. Albertze van Dam Wiskonstige Reekening,pag. *24, Amst. 1715.

Tang. van de Helling - Zs: 16Tang. Comp. Pol Hoog. 52:40Sin.Comp.vandeafwyk. 4i : o

9,849521 Tang. Comp. Pol. Hoog. 9,882302 19,882362 Sin. van de afwyking - 9,849485 f9,849485 Sec. van de helling - - 10,088057

bpn~ 29,581368

ry,

pge = 29,81990419,791417

Num, Log. 4,581368 Tangens 10,028487

38139 46 gr , 52s min.

100000 de hoek tuiTchen de Meridiaan

— - — en de Substilaar, ’t Secans

61861 Comp. van deeze Boog is

' ~ k.

4,79i4 ! 7

15,

19,791417

De